Pramāṇa · Search · About · API

Shatapatha 3

Śatapatha 3

Language
Sanskrit

3.1

āgne̱yu ma̍gniṣṭoma 'ā̱labhate | a̱gnirvvā̍
'agniṣṭomo 'gniṣṭoma̱ me̱vaiteno̱jjayatyaindrā̱gna mu̍kthye̍bhya ā̱labhata 'aindrā̱gnāni̱ vā 'u̱kthyānyu̍kthyā̱nye̱vaiteno̱jjayatyaindū̱ ṣoḍa̱śina 'ā̱labhata 'indro̍
vai̱ ṣoḍa̱śī ṣoḍa̱śina me̱vaiteno̱jjayati

3.2

sārasva̱t sa̍ptada̱śāya̍ sto̱trāyā̍labhate | ta̱detada̱nati̍rātre sati rātre rūpaṃ kriyate prajā̱patiṃ
vā 'e̱ṣa u̱jjayati̱ yo vvā̍jape̱yena̱ yaja̍te
saṃvatsaro vai prajāpatistadetena sārasvatena rātri
muñcayati tasmādetadanatirātre sati rātre rūpaṃ
kriyate

3.3

atha marudbhya ujjeśebhyaḥ | vvaśāṃ pṛśni mālabhata 'iyaṃ vai vvaśā pṛśniyam̐dida masyāṃ mūli cāmūlaṃ cānnādyaṃ pratiṣṭhitaṃ teneyaṃ vvaśā pṛśnirannaṃ
vā 'eṣa 'ujjayati yo vvājapeyena yajate 'nnapeyam̐ ha vai nāmaitadyadvājapeyaṃ vviśo vai maruto'nnaṃ † vai vviśa ujjeśibhya ityujjityā 'eva
kurvvade 'ujjeśavatyau yājyānuvākye yadyujjeśavatyau
na vindedapi ye 'eva ke ca mārutyau syātāṃ
kurvvado 'eva vvaśā pṛśniyam̐di vvaśāṃ pṛśniṃ na vindedapi yaiva kā ca vvaśā syāt

3.4

tasyā āvṛta ‡ | yatra hotā māhendraṃ graha
manuśam̐sati tadasyai vvapayā pracareyureṣa vā 'indrasya niṣkevalyo graho yanmāhendro 'pyasyaitanniṣkevalya meva stotraṃ niṣkevalyam̐ śastra mindro
vai yajamānastanmadhyata evaitadyajamāne vīryaṃ dadhāti
tasmādasyā atra vvapayā pracareyuḥ

3.5

dvedhāvadānāni śrapayanti | tato 'ṅgānāṃ juhvā
mupastīryya dviravadyati sakṛdabhighārayati pratyanaktāvadānānyathopābhṛti sakṛtsakṛdavadyati dvirabhidhārayati na pratyanaktāvadānāni tadyadaṅgānāṃ dviravadyati tathaiṣā kṛtsnā bhavatyatha yadetaiḥ pracarati tena daivīṃ vviśa mujjayatyathārṅgāni mānuṣyai
vviśa 'upaharati teno mānuṣīṃ vviśa mujjayati

3.6

tad tathā na kuryyāt | hvalati vā 'eṣa
yo yajñapathādetyeti vā 'eṣa yajñapathādya evaṃ
karoti tasmādyathaivetareṣāṃ paśūnāṃ vvapābhiḥ pracaranti tadevaitasyai vvapayā pracareyurekadhāvadānāni śrapayanti na mānuṣyai vviśa 'upaharati †

3.7

atha ‡ saptadaśa prājāpatyān paśūnālabhate | te vai
sarve̍ tū̱parā bhavanti̱ sarvai śyāmāḥ sarvai muṣka̱rāḥ
pra̱jāpa̍tiṃ vā 'e̱ṣa u̱jjaya̍ti̱ yo vājapeyena
yaja̍te̱ 'nna̱ṃ vai pra̱jāpa̍tiḥ paśurvā 'anna̱ṃ tat
pra̱jāpa̍ti mujjaya̍ti somo vai pra̱jāpa̍tiḥ paśurvai
pratyakṣa somo̱'ntapratyakṣa̍ṃ pra̱jāpa̍ti mujjaya̍ti
saptadaśa bhavanti saptadaśo vai prajāpati̱stat prajāmujjayati

3.8

te vai sarvai tū̱parā bhavanti | puru̍ṣo vai prajāpate̍rnediṣṭho̱ so 'yaṃ tū̱paro † 'viṣāṇastūpa̍ro vā
'aviṣāṇāḥ pra̱jāpa̍tiḥ prājāpatyā e̱te tasmāt
sarvai tū̱parā bhavanti

3.6-2

sarvai śyā̱māḥ | dve vai śyā̱masya rū̱pe śu̱klaṃ
caiva loma kṛ̱ṣṇa̍ṃ ca dvandva̱ṃ vai mithu̱naṃ pra̱jana̍naṃ
pra̱jana̍naṃ pra̱jāpa̍tiḥ prājāpatyā e̱te tasmāt sarvai
śyā̱mā bhavanti

3.10

sarvai muṣka̱rāḥ | pra̱jana̍naṃ vai muṣka̱raḥ prajana̍naṃ pra̱jāpa̍tiḥ prājāpa̱tyā e̱te tasmāt sarvai
muṣkarā bhavanti durvvedā eva1 samṛddhayāḥ paśavo yadyeba1 samṛddhān na vindedapi katipayā evaiva1 samṛddhāḥ
syuḥ sarve mu hyevaitaṃ prajāpatiḥ

3.11

taddhaike | vāca 'uttama mālabhante yadi vai
prajāpateḥ para masti vāgeva tadetadvāca mujjayatāma
iti vvadantastadu tathā na kuryāt sarvaṃ vā 'idaṃ
prajāpatiryyadime lokā yadidaṃ kiṃ ca sā yadyeveṣu lokeṣu vāgvadati tadvāca mujjayati tasmādu
tannādriyeta

3.12

teṣā māvṛta | yatra maitrāvaruṇo vāmadevya
manuśa1sati tadeṣāṃ vvapābhiḥ pracarayuḥ prajananaṃ vai vāmadevyaṃ prajananaṃ prajāpatiḥ prājāpatyā
ete tasmādeṣā matra vvapābhiḥ pracarayuḥ †

3.13

athaiṣṭā anuyājā bhavanti ‡ | avyūḍhe srucāvathaiṣā1 havirbhiḥ pracaranti so'nto'nto vai
prajāpatistadanta evaitat prajāpati mujjayatyatha
yat purā pra̱caredyathā ya madhvāna maṣyantyā̱ttaṃ gatvā
sa kka tataḥ syādevaṃ tattasmādeṣā matra havirbhiḥ
pra̱caranti

3.14

tadu tathā na kuryāt | hvalati vā 'eṣa
yo yajñapayādetyeti vā 'eṣa yajñapayādya evaṃ
karoti tasmādyatraivetareṣāṃ paśūnāṃ vvapābhiḥ pracaranti tadevaiteṣāṃ vvapābhiḥ pra̱careyuryatraivetareṣāṃ
paśūnā havirbhiḥ praca̱ranti tadvaivaiteṣā haviṣā
pra̱careyurekānuvākyā bhavatyekā yājyaikade̱vatyā hi
prajāpataya 'ityupāśśūktā chāgānā haviṣo 'nubrūhīti prajāpataya 'ityevopāśśūktyā †
chāgānā haviḥ prasthitaṃ preṣyeti vvaṣaṭkṛte
juhoti

Linked texts (2)