Atharvaveda 4.38: sūktaṃ 4.38

Atharvaveda 4.38

Language: Sanskrit

sūktaṃ 4.38

4.38.1

udbhindatīṃ saṃjayantīmapsarāṃ sādhudevinīm .
glahe kṛtāni kṛṇvānāmapsarāṃ tāmiha huve ..1..

4.38.2

vicinvatīmākirantīmapsarāṃ sādhudevinīm .
glahe kṛtāni gṛhṇānāmapsarāṃ tāmiha huve ..2..

4.38.3

yāyaiḥ parinṛtyatyādadānā kṛtaṃ glahāt.
sā naḥ kṛtāni sīṣatī prahāmāpnotu māyayā .
sā naḥ payasvatyaitu mā no jaiṣuridaṃ dhanam ..3..

4.38.4

yā akṣeṣu pramodante śucaṃ krodhaṃ ca bibhratī .
ānandinīṃ pramodinīmapsarāṃ tāmiha huve ..4..

4.38.5

sūryasya raśmīn anu yāḥ sañcaranti marīcīrvā yā anusañcaranti .
yāsāmṛṣabho dūrato vājinīvāntsadyaḥ sarvān lokān paryeti rakṣan .
sa na aitu homamimaṃ juṣāṇo'ntarikṣeṇa saha vājinīvān ..5..

4.38.6

antarikṣeṇa saha vājinīvan karkīṃ vatsāmiha rakṣa vājin .
ime te stokā bahulā ehyarvāṅiyaṃ te karkīha te mano'stu ..6..

4.38.7

antarikṣeṇa saha vājinīvan karkīṃ vatsāmiha rakṣa vājin .
ayaṃ ghāso ayaṃ vraja iha vatsāṃ ni badhnīmaḥ .
yathānāma va īśmahe svāhā ..7..

udbhindatīṃ saṃjayantīm iti sūktena dyūtajayakarmaṇi akṣān abhimantrya devanaṃ kuryāt . sūtritaṃ hi- pūrvāsvaṣāḍhāsu gartaṃ khanati iti prakramya 'udbhindatīṃ saṃjayantīm (a 4.38) yathā vṛkṣam aśaniḥ (a 7.52) idam ugrāya (a 7.114) iti vāsitān akṣān nivapati (kausū 41.10,13) iti .
tathā sūryasya raśmīn (5) ityādibhiḥ kakīṃn vatsān iha rakṣa vājin (7) ityevamantābhistisṛbhirṛgbhirgopuṣṭikarmaṇi dvādaśadāmnīṃ rajjuṃ saṃpātājyena saṃskuryāt . ayaṃ ghāsaḥ (7) iti pādena gobhyo ghāsaṃ prayacchet . iha vatsān (7) iti pādena tasyāṃ dvādaśadāmnyāṃ rajjvāṃ vatsān badhnīyāt . sūtritaṃ hi- karkīpravādānāṃ dvādaśadāmnyāṃ saṃpātavatyām ayaṃ ghāsaḥ iha vatsām iti mantroktam (kausū 21.11) iti .
tathā sūryasya raśmīn' iti tisṛbhiḥ karkīsavaṃ dadyāt . sūtritaṃ hi - sūryasya raśmīn iti karkī sānūbandhyāṃ dadāti (kausū 66.13) iti .
ṷdbhinda॒tīṃ sa॒ṃjaya̭ntīmapsa॒rāṃ sā̭dhude॒vinī̭m.
glahḙ kṛ॒tāni̭ kṛṇvā॒nāma̭psa॒rāṃ tāmi॒ha hṷve ..1..

4.38.7_2

vi̭cinva॒tīmā̭ki॒rantī̭mapsa॒rāṃ sā̭dhude॒vinī̭m.
glahḙ kṛ॒tāni̭ gṛhṇā॒nāma̭psa॒rāṃ tāmi॒ha hṷve ..2..

4.38.7_3

yāyai̭ḥ pari॒nṛtya̭tyā॒dadā̭nā kṛ॒taṃ glahā̭t.
sā na̭ḥ kṛ॒tāni̭ sīṣa॒tī pra॒hāmā̭pnotu mā॒yayā̭.
sā na॒ḥ paya̭sva॒tyaitu॒ mā no̭ jaiṣuri॒daṃ dhana̭m ..3..

4.38.7_4

yā a॒kṣeṣṷ pra॒moda̭nte॒ śuca॒ṃ krodha̭ṃ ca॒ bibhra̭tī.
ā̭na॒ndinī̭ṃ pramo॒dinī̭mapsa॒rāṃ tāmi॒ha hṷve ..4..

4.38.7_5

sūrya̭sya ra॒śmīnanu॒ yāḥ sa॒ñcara̭nti॒ marī̭cīrvā॒ yā a̭nusa॒ñcara̭nti.
yāsā̭mṛṣa॒bho dṷ̄ra॒to vā॒jinī̭vāntsa॒dyaḥ sarvā̭nlo॒kānpa॒ryeti॒ rakṣa̭n.
sa na॒ aitu॒ homa̭mi॒maṃ jṷsā॒ṇo̭3 'ntari̭kṣeṇa sa॒ha vā॒jinī̭vān ..5..
5. yā apsarasaḥ sūryasya raśmīn kiraṇān anu ' lakṣaṇe anoḥ karmapravacanī- yatvam . raśmayo yatra nirgacchanti tasmin pradeśe saṃcaranti vartante . marīcīrvā marīciśabdena prabhā vivakṣitā . sūryakiraṇasaṃbandhinīḥ marīcīḥ prabhā anulakṣya yā apsarasaḥ saṃcaranti . tasya marīcayo'psarasaḥ ( tai 3.4.7.1) ityādi taittirīyakam anusandheyam . yāsām apsarasām ṛṣabhaḥ vṛṣabhaḥ secanasamarthaḥ patiḥ dūrataḥ dūre viprakṛṣṭe antarikṣadeśe saṃcaran vājinīvān vājaḥ annam asyām astīti vyutpattyā vājinī uṣā . tato nityayoge matup . sarvadā uṣasā saṃbaddha ityarthaḥ . sa ca sadyaḥ śīghraṃ sarvān lokān rakṣan pālayan . hetau śatṛpratyayaḥ . pālanāddhetoḥ paryeti pratidivasaṃ paryāvartate sa vājinīvān sūryaḥ antarikṣeṇa . upalakṣaṇam etat . antarikṣagatābhistābhira- psarobhiḥ saha imam asmadīyaṃ homam hūyamānaṃ haviḥ juṣāṇaḥ sevamānaḥ naḥ asmān aitu āgacchatu .

4.38.7_6

a॒ntari̭kṣena sa॒ha vā̭jinīvanka॒rkīṃ va॒tsāmi॒ha ra̭kṣa vājin.
i॒me tḙ sto॒kā ba̭hu॒lā ehya॒rvāṅi॒yaṃ tḙ ka॒rkīha te॒ mano̭ 'stu ..6..
6. he vājin . vājaḥ annaṃ balaṃ vā . tadvan antarikṣeṇa antarikṣadeśopalakṣitāpsaro- gaṇena saha 'vājinīvān uṣasā tadvān . havirlakṣaṇaṃ vā annaṃ vājinī tadvān . iha asmin sthāne 'karkīn karkavarṇān śubhrān vatsān rakṣa pālaya samṛddhān kuru . te tvadīyā ime stokā kṣīrājyādibindavo dhārāḥ bahulāḥ samṛddhā asmākaṃ bhavantu . tvaṃ ca arvāṅ asmadabhimukhaḥ san ehi āgaccha . karkī karkavarṇā śubhrā iyaṃ gauḥ te tava svabhūtā iha asmin goṣṭhe vartate . te tubhyaṃ namaḥ . asmābhiḥ kṛto namaskāraḥ astu bhavatu .
a॒ntari̭kṣeṇa sa॒ha vā̭jinīvanka॒rkīṃ va॒tsāmi॒ha ra̭kṣa vājin.
a॒yaṃ ghā॒so a॒yaṃ vra॒ja i॒ha va॒tsāṃ ni ba̭dhnīmaḥ.
ya̭thānā॒ma va̭ īśmahe॒ svāhā̭ ..7..
7. pūrvo'rdharcaḥ pūrvavad yojyaḥ . ayaṃ pradīyamāno ghāsaḥ adanīyastṛṇasaṃghātaḥ puṣṭi karo bhavatu . adeḥ karmaṇi ghañ . 'ghañpośca' (pā 2.4.38) iti ghaslṛ ādeśaḥ . ayam asmadīyo vrajaḥ goṣṭhaḥ gopuṣṭikaro bhavatu . iha asmin vraje dvādaśadāmnyā tantyā vatsān ni badhnīmaḥ nitarāṃ baddhān kurmaḥ . vaḥ yuṣmākaṃ yathānāma yena prakāreṇa khalu īśmahe svāmino bhavāmaḥ tathā ni badhnīmaḥ . īśa aiśvarye . adāditvāt śapo luk . svāhā idaṃ haviḥ svāhutam astu .

Linked texts (1)

Aṅgirasī — Sanskrit