Different Upanishads 41
Different Upaniṣads 41
- Language
- Sanskrit
Contents
- 41.14 — 1 part
41.2
evaṃ devānāmindriyāṇāṃ cotpattimabhidhāya teṣāṃ pravṛttihetubhūtayoraśanāyāpipāsayośca bhogasādhanasṛṣṭimuktvā idānīṃ bhogyasṛṣṭimāha—
sa īkṣateme nu lokāśca lokapālāścānnamebhyaḥ sṛjā iti
41.2-2
so'po'bhyatapat tābhyo'bhitaptābhyo mūrtirajāyata| yā vai
sā mūrtirajāyatānnaṃ vai tat
41.3
tadenadabhisṛṣṭaṃ parāṅtyajihāṃsat| taddhācā'jighṛkṣat| tannāśaknodvācā grahītum| sa yaddhainad vācā'grahaiṣyadabhivyāhṛtya
haivānnamatrapsyat
41.4
tatprāṇenājighṛkṣat tannāśaknot prāṇena grahītum| sa
yaddhainatprāṇenāgrahaiṣyadabhiprāpya haivānnamatrapsyat
41.5
taccakṣuṣājighṛkṣat tannāśaknoccakṣuṣā grahītum
sa yaddhainaccakṣuṣāgrahaiṣyad dṛṣṭvā haivānnamatrapsyat
41.5-2
na samartho'bhavat| saḥ prathamajaḥ śarīrī yat yadiha prasiddham enat
uktānnaṃ cakṣuṣā cakṣurindriyeṇa agrahaiṣyat gṛhītavān syāt, tarhi
tatkāryavargaḥ sarvo'pi janaḥ ha prasiddham annaṃ dṛṣṭvaiva atrapsyat tṛpto'bhaviṣyat
41.6
tacchrotreṇājighṛkṣat tannāśaknocchrotreṇa grahītum
sa yadyenat śrotreṇāgrahaiṣyacchrutvā haivānnamatrapsyat
41.7
tattvacā'jighṛkṣat tannāśaknottvacā grahītum| sa
yadyenat tvacā'grahaiṣyat spṛṣṭvā haivānnamatrapsyat
41.8
tanmanasā'jighṛkṣat tannāśaknonmanasā grahītum
sa yadyenanmanasā'grahaiṣyaddhyātvā haivānnamatrapsyat
41.9
tacchiśnenājighṛkṣat tannāśaknocchiśnena grahītum
sa yadyenacchiśnenāgrahaiṣyadvisṛjya haivānnamatrapsyat
41.6-2
yat yadi ha prasiddham enan utkrāntaṃ śiśnena agrahīṣyat gṛhītavān syāt
tarhi tatkāryavargo'pi sarvajanaḥ ha prasiddhaṃ visṛjyaiva annaṃ vīryavat
tyaktvaiva atrapsyat
41.10
evaṃ tatprāṇena taccakṣuṣā tacchrotreṇa tattvacā tanmanasā tacchiśnena
tena tena karaṇavyāpāreṇa annaṃ grahītumaśaknuvan paścāt—
tadapānenājighṛkṣat tadāvayat
saiṣo'nnasya graho yadvāyurannāyurvā eṣa yadvāyuḥ
41.11
sa īkṣata kathaṃ nvidaṃ madate syāditi | sa īkṣata katareṇa prapadyā
iti | sa īkṣata yadi vācārbhivyāhṛtaṃ yadi prāṇenābhiprāṇitaṃ yadi cakṣuṣā dṛṣṭaṃ yadi śrotreṇa śrutaṃ yadi tvacā
spṛṣṭaṃ yadi manasā dhyātaṃ yadyapānenābhyapānitaṃ yadi
śiśnena visṛṣṭamatha ko'hamiti
41.12
sa etameva sīmānaṃ vidāryaitayā dvārā prāpadyata| saiṣā viddhatirnāma dvāstadetannāndanam| tasya traya āvasathāḥ svapnāḥ, ayamāvasatho ayamāvasatho ayamāvasatha iti
41.13
sa jāto bhūtānyabhivyaikhyat kimihānyaṃ vāvadiṣaditi
sa etameva puruṣaṃ brahma tatamamapaśyat idamadarśamitī 3
41.14
uktvā'parokṣadarśanameva hetuṃ kṛtvā tasya nāmanirvacanamāha—
tasmādidandro nāma| idandro ha vai nāma tamidandraṃ santamindraṃ
ityācakṣate parokṣeṇa| parokṣapriyā iva hi devāḥ parokṣapriyā
iva hi devāḥ
41.14.p1
iti tṛtīyaḥ khaṇḍaḥ || 3
Linked texts (6)
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Aitareyopaniṣad — Mahidāsa Aitareya, Sanskrit
- Aitareya-Upaniṣad (TITUS) — Sanskrit
- Aṣṭāviṃśatyupaniṣad — Sanskrit
- Īśādidvādaśopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Daśopaniṣad — Sanskrit