Nighantu 1.6

1.6

bhagavatā yāskena samāmnāyaṃ naighaṇṭuka-naigama-devatākāṇḍa-rūpeṇa trirvidhaṃ gavādi-devapatnyantaṃ nirvacatā naigama-devatākāṇḍapaṭhitāni padāni pratyekamupādāya niruktāni darśitanigamāni ca, naighaṇṭukakāṇḍaparipaṭhitānāntu gavādyaparyantānāmekacatvāriṃśacchatatryādhikasahasraṃ sāmānyena 'etāvantyasya satvasya nāmadheyāni'—iti vyākhyāya tatra pradarśya katicideva niruktāni, tathā kānicideva darśitanigamāni, anyāni tu granthavistarabhītyā sāmānyena nirvacanalakṣaṇasyoktatvāt buddhimadbhirnirvaktaṃ suśakyāni ityabhiprāyeṇa ca upekṣitāni| skandasvāmī ca tata eva niruktamanujagāma|
tatra tu 'divaścādityasya ca sādhāraṇanāmāni svarādīni ṣaṭ'—'idamādīni, ca upamābhedāt bhedanāmāni dvādaśa'- 'prapitve abhīke ityādīni ca ṣaḍviṃśatiśca' bhāṣyakāreṇa bahuvaktavyatvāt prakaraṇāśa eva niruktāni, skandasvāminā ca vyākhyātāni| ato'nyeṣāṃ yathākrameṇānirukternigamāpradarśanācca svarūpamātramapi adhyayanādevāvagantavyam| taccādhyayanaṃ kālayuge prāyeṇa vicchinnasampradāyamāsīt| tataśca kośa eva śaraṇamāsīt| teṣu ca keṣucidartheṣu-lekhakapramādādibhiḥ kānicitpadānyadhikāni āsan, anyeṣu