History of Dharmashastra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) v7.c94.134

v7.c94.134

²²⁸¹ सांख्यं योगं...नाना मतानि वै ॥ सांख्यस्य वक्ता कपिल. परमर्षि स उच्यते। हिरण्यगर्भो योगस्य वेत्ता (v. l. वक्ता) नान्य. पुरातन' ॥ अपान्तरतमाश्चैव वेदाचार्यः स उच्यते । प्राचीनगर्भ तमृर्षि प्रवदन्तीह केचन ॥ शान्ति 337. 59-61 = चित्र० ed. 349 64-66. For the first verse, vide above p 954 n 1544 and also 'सांख्य योग पञ्चरात्रं वेदारण्यकमेव च। ज्ञानान्येतानि महर्षे लोकेषु प्रचरन्ति हि ॥ शान्ति 337. 1; एवमेकं सांख्ययोगं वेदारण्यकमेव च । परस्परङ्गान्‍येतानि पञ्चरात्रं च कथ्यते । एष एकान्तिनां धर्मो नारायणपरात्मकः ॥ शान्ति 336 76 (= 348 81-82 Ch. ed). वेदारण्यक probably refers to upanisads like the Bṛhadāraṇyaka and Chāndogya, which contain passages about 'nididhyāsa' and the non-difference of *jīva* and *brahma* such as 'tat-tvam-asi'. A *paramarṣi* is defined in the वायुपुराण as 'निवृत्तिसमकालं तु बुद्ध्याऽव्यक्तमृषिः स्वयम्। परं हि ऋषते यस्मात्परमर्षिस्ततः स्मृत । 59. 80 (vide same verse in Brahmāṇḍa III 32. 86