Shabdatarangini p145

p145

padajanyañca padārthasvarūpamātraviṣayakaṃ jñānaṃ nirvikalpakaṃ bhavati .
sāṃsargikaviṣayatvānirūpitatanniṣṭhaviṣayatāśālibodhaheturāsattiḥ .
kāraṇatvaṃ bodhyam .
padajanyamabhidhānameva saṃsargāvagāhiśābdabodhaheturāsattiḥ .
ākāśapadādāśrayāśrayibhāvasaṃbandhenākāśopasthitau satyāmākāśamekamiti bodho na jāyate .
ataḥ vṛttyā sākākṣapadajanyaṃ jñānaṃ heturiti vaktavyam .
vṛttyā tādṛśapadajanyatvañca tadarthavṛttijñānajanyasaṃskārasahakṛtapadajanyatvam .
tathā coktasaṃskārapadābhyāṃ janitasya padārthajñānasya vākyārthabuddhihetutā paryavasitā bodhyā .
evamabhihitāḥ padārthāḥ svasaṃbandhinīmanvitāvasthāṃ lakṣayanti .
evañcānanyalabhyaḥ śabdārthaḥ iti nyāyāt lakṣaṇayā budhyamānavākyārthasya na śabdārthatā yuktati padānāmanvite śaktirna siddhyati .
ata evākhyātasyāpi na vācyaḥ tasyākṣepalabhyatvenānanyalabhyatvābhāvāditi vadanti .
sarvāvasthānāṃ sāmānyātmani padārthasvarūpe padenābhihite ākāṃkṣādisahakāribalena tata evānvitarūpāvasthāviśeṣapratītiḥ siddhyati .