Shabdakalpadruma 324.1.1
Śabdakalpadruma 324.1.1
- Language
- Sanskrit
324.1.1
ṣor̤aśamātṛkāḥ, strī, (ṣor̤aśa saṃkhyākāḥ mātṛkāḥ|)
ṣor̤aśasaṃkhyakadevīviśeṣaḥ | yathā | gauryyādiṣor̤aśamāṭakābhyo namaḥ | iti durgetsavapaddhatiḥ || tāsāṃ nāmāni yathā, āhavattve
“gaurī padmā śacī medhā sāvitrī vijayā jayā
devasenā svadhā svāhā mātaro lokamātaraḥ
śāntiḥ puṣṭistathātuṣṭirātmadeṣamayā saha
ādau vināyakaḥ pūjyaḥ ante ca kuladevatā |”
ṣor̤aśilikaṛtuḥ puṃ, (ṣor̤aśa ṛtvijo yatra
tādṛśaḥ kratuḥ | ) ṣor̤aśapurohitasādhyayāgaviśeṣaḥ | sa tu jyotiṣṭomayāgaḥ | dvādaśāhasādhyasacayāgaśca | yathā | jyotiṣṭome dvādaśaśatagodakṣiṇāvibhāgaḥ ṣor̤aśarlijo taṅgikatobhūte satrātmake dvādaśāhasādhye śatenārhino
śaucayantotyādidarśanena nirṇīyate | tacca vibhāgaṃ
manurāha
“sarvveṣāmāhino mukhyāstadarhenārhino'pare
tṛtīyinastṛtīyāṃśāñcaturthāṃśekapādinaḥ |”
dakṣiṇā gośatavibhāgāya śrautakātyāyano'pi
atha dvādaśa dvādaśa ādyebhyaḥ ṣaṭ ṣaṭ dvitīyebhyaścatasraścatasrastatīyebhyastisrastisra itarebhyaḥ
ityañca ṣor̤aśartvijāṃ caturaścaturaḥ kṛtvā catvāro
vargāḥ | iti malamāsatattvam || || eṣāṃ.
ṛtvijāṃ nāmāni yathā | brahmā 1 brāhmaṇācchaṃsī 2 vyāgrīdhraḥ 3 potā 4 | ete sālvevedīyāḥ | hotā 5 maitrāvaruṇaḥ 6 acchāvāka 7
grāvastotā 8 | ete ṛgvedinaḥ | adhvaryyuḥ 6
pratiprasthātā 10 nehā 11 unnetā 12 | etaṃ
yājuṣāḥ | udgātā 13 prastotā 14 pratihartā
15 subrahmaṇyaḥ 16| etaṃ sāmagāḥ | iti mahābhārate mokṣadharme105 adhyāye nīlakaṇṭhaṭīkā
ṣor̤aśārciḥ, puṃ, (ṣor̤aśa arccīyo yasya | ) śukraḥ
iti śabdamālā | ṣor̤aśakiraṇayukte, tri
ṣor̤aśī
ṣor̤aśāṃśaḥ, puṃ, (ṣor̤aśa saṅkhyākā aṅgāni yasya |)