Shabdakalpadruma 552.12.5

552.12.5

cakravartipriyāḥ pāṇī nandāvarttapradakṣiṇaḥ
śaṅkhātapatrakamaṭhā rājamāhalasūcakāḥ
lāṅgolasya patno syācchakaṭena yugena vā
cāmarāṅgu śakodaṇḍaiḥ rājapatnī bhaved dhruvam
ṣaṅguṣṭhamūlādbhirgalya rekhā yāti kaniṣṭhikām
yadi syāt patihantrī sā dūratastāṃ tyajet
sudhoḥ
triśūlāsigadāśaktidanduśyākṛtirekhayā
nitambinī kīrttimatīṃ kareṇa pṛthivotale
pāṭalo varttalaḥ snigdho rekhābhūpitamadhyabhūḥ
sīmantinīnāmadharo rājñāṃ caiva priyo bhavet
śyāmaḥ sthūlo'dharograḥ syāt vaidhavyakalahapradaḥ
madyapo mastakāśinyādyottaroṣṭhaḥ subhogadaḥ
potāḥ śyāmāśca daśanāḥ sthūlā dorghā vipaṅ
ktayaḥ
śaśyākārāśca viralā duḥkhadaurbhāgyakāraṇam
adhastādadhikairdantairmātaraṃ bhakṣayet sphuṭam
patihantrī ca vikaṭaiḥ kulaṭā viralairbhavet
samavṛttapuṭā nāsā laghucchidrā śubhāvahā
sthūlāgrā madhyamanā ca na praśastā samunnatā
lalanā locane śaste raktāntaṃ kṛṣṇatārake
gokṣīravarṇaviśade susnigdhe khagapakṣmaṇī
uttākṣī na dīrghāyuḥ kṛtākṣī kulaṭā bhavet
meṣākṣī mahiṣākṣī ca kekarākṣī na śobhanā
kāmagṭahotā nitarāṃ gopiṅgākṣī sudurbhadā
pārāvatākṣī durbhāgā raktākṣī bhartṛghātinī
koṭarānayanā duṣṭā gajanailā na śobhanā
puṃścalo vāmakāṇoco vandhyā dakṣiṇakāṇikā
madhupiṅgākṣī ramaṇī dhanadhānyasamṛddhibhāk
pralambamalikaṃ yasyā devaraṃ hanti sā dhruvam
romaśena śirālena prāṃgunā rogiṇī matā
sthūlamūrddhā ca vidhavā dīrghaśīrṣā ca bandhakī
viśālenāpi śirasā bhaveddīrbhāgyabhājanam
keśā calikulacchāyāḥ snigdhāḥ sūkṣmāḥ sukomalāḥ
kiñcidākuñcitāgrāśca kuṭilāścātiśobhanāḥ