Vacaspatya 8.2

8.2

dīpāgvitātarāvasyāyām “dīpāvalī tu yā proktā kālarātriśca sā
matā” ityāgamokteḥ
kālarudra pu0 kālarūpo rudraḥ | kālarūpapralayāgnirūpe
rudrabhede “yāḥ puraḥ kālarudrasya nānāstrīśatasaṅkūlāḥ
vicitrahayya vinyāsāḥ kutastā meruṣṭaṣṭhataḥ| tāeva kālarudrasya tanurūpeṇa saṃsthitāḥ | yā parā śivasūmeṇa paramā paṭadāyikā | tasyā yahuḥsrahaṃ tejo brahmādīnāṃ bhayaṅkaram | taṃ viddhi kājarudreti saumyarūpaṃ
sadāśivam | kālāgnivyasanaṃ (vyāsaḥ) lakṣa' yojanānāṃ
pramāvataḥ | avanauśyatastasya pādaḥ pādena bhāsate
śivarūpā mahāghorā mahānakramahābalāḥ | kālāgni
rudrarūpo yovahalūpasamāvṛtaḥ | anantapaṅgarūpaśca dhātuśca
kāruśekharaḥ | dāruṇāgniśca rudraśca yamaddantā bhayānakaḥ”
devīpu0 | kālāgnirudre'pyasya
kālala tri0 kālaḥ kāṃtaka' cihnabhedaḥ astyasya sidhmā0
laca | kālakacihnayukte liptā0
kālalavaṇa na0 ni0 karma0 | vir̤alavaṇe ratnamā0
“rocanaṃ tīkṣṇasuṣṇañca viḍaṃ vātānulomanam” suśrute
tadguṇā uktāḥ | “piṅgaṃ pākyaṃ katakaṃ tathā drāvir̤a
māhuram | vir̤a kṣārasuṣṇañca kaphavātānulomanam”
ūrdhvaṃ kaphamadho vātaṃ sañcārayatītyarthaḥ | “dīpanaṃ laghu
tīkṣṇoṣṇaṃ rucyaṃ bhavyaṃ vyavāyi ca | vivandhānāhaviṭacchśūlahṛdgauravaśūlanut” bhāvapra0 tatparyāyaguṇāḥ
kālalocana pu0 1 dānavabhede | “pralambo narako bāsī rurumaḥ kālalocanaḥ” harivaṃ0 240a0 dānavoktau
karma0