Pramāṇa · Search · About · API

Shabdakalpadruma 37.2

Śabdakalpadruma 37.2

Language
Sanskrit

37.2

iti jātārthepratyayasya lukū || )
śatabhiṣā, strī, aśvanyādisaptaviṃśatinakṣatrānā'rmatamcaturviṃśannakṣatram| tatparyyāyaḥ| śatabhiṣak 2
iti śabdaratnāvalī || asyā vyāsatirmaṇḍalākāraśatamatārāmayī | yathā, —
"maṇḍalābhūtatatārakājuvermedhyabhāji gabhasaḥ pacetasi
yājakairagharaṇīmitāḥ kalāḥ
prārdachaṃsturakhi tādureryayuḥ ||” iṃ2 | paṃ55
iti kālidāsakatarā cilayamanāmirūpakam
asyā adhiṣṭhātṛdevatā varuṇaḥ | yathā, —
“ācyamamadahanakamataśaśiśṛṇmūkhamadaditijjīvaphaṇipitaraḥ
yaunāryyamadinakattṛpavanaśakrāgnimiyāḥ
śakro niṛtistoyaṃ viśvaviriñcau harivasuvā tu adhīkṣakhī | yathā, —
“agneyavahniyamapitrārvviśrākhyayuktaṃ
pūrvvātrayaṃ śatabhiṣā ca mavāyuṅ‌ ni
etānyadhomukhaganāni śivāṃni citvaṃ
vidyārghyaṃ bhūmikhananeṣu ca tūṣitāni ||”
tatra jātaphalam
“śītabhīrutiratisāhasī sadā
niṣṭhuro hi caturo naro bhavet
vairiṇāmatiśayena dāruṇo
vāsavodya yadi yasya sambhave ||”
tatra jātasya mitraguṇāḥ | yathā
“śatūttalādityaviśākhamecaśukrodbhavā mitraguṇāḥ pradiṣṭāḥ
śivājahastāśvimavā jamatthāḥ
proṣṭhodbhavāḥ satpuruṣā bhavanti ||”
“śivaśanibhavātā nau yāmyasarpe'rkapūṣṇoḥ
śaniravikujavāre bhūtagoṣṭhīnavabhyām
raha si maraṇayoge yo hi rogopayuktaḥ
paśupatisamadevaiḥ so'pi mṛtyuṃ prayāti
uttare triṃśatirheyā dvau māsau śravaṇe tathā
dhaniṣṭhāyāmahenmāsaṃ vāruṇena daśākṣakam ||”
śatabhīkaḥ, strī, mallikā | ityamaraḥ || śataṃ vahavo
bhiṣogaṇo bhīravau'syā iti śatabhīkaḥ | bhītabhīruriti ca pāṭhaḥ| tadā yeṅgikaratvena bhītādimetīti prītabhīruḥ| iti bharataḥ
śatamakhaḥ, puṃ, ( śataṃ makhā yajñā yasya |) indraḥ
iti itāyudhaḥ || ( yathā, kumāre