Shabdakalpadruma 83.44.2
Śabdakalpadruma 83.44.2
- Language
- Sanskrit
83.44.2
caturdaśī kriyā kāryyā anyeṣāntu vigarhitā ||”
śastra hatacaturdaśī, strī, ( śastrahatānāṃ caturdaśī
yuddhāhitānāṃ śrāddhādikarmmaṇi praśastatayāsyāstathātvam |) śaucāśivalakṣaṇacaturdaśī
śaucāśaukalakṣaṇacaturdaśī ca | yathā, liṅgapurāṇam
“dīpamālāṃ tathā kuryyāccaturddaśyāṃ śivāgrataḥ
catuṣyathe ca nadyāñca catvareṣu gṛheṣu ca
ekaviṃśakulopeto vasecchivapure naraḥ ||”
atra śastrahatānāmutsṛādānaṃ arthāvān darśaḥ
iti saṃvatsarakaumudī || || athaśca | atha
śastrahatacaturdaśī tatra viṣṇuḥ | yuddhahatānāṃ
śrāddhakarmaṇi caturdaśī praśastā | yuddhahatānāmeveti na niyamārthamidam | brahmapurāṇe
“prāyopaveśanaśastrāgniviṣāduṅkhandhanāmbubhā
caturdaśyāntu karttavyaṃ tṛptyarthamiti niścayaḥ ||”
prāyo mahāprapagamanam | vāyupurāṇe
"yuvānastu yathe yasya mṛyāsteṣāntu dāpayet
śastreṇa tu hatā ye vai teṣāṃ dadyāccaturdaśīm ||”
yuvāna eva pitrādayo mṛtā ityarthaḥ | marīciḥ
"viṣaśastraśvāpadāgni tiryyagbrāhmaṇaghātinām
catuddeśyāṃ kriyā kāryā anyeṣāntu vigarhitā ||”
brāhmaṇahataśānto'syāstīti brāhmaṇaghātī ye ca
vai brāhmaṇairhatā iti brahmapurāṇavacanāt | na tu
kṛtabrāhmaṇaghātaḥ tasya patitatvāt anyeṣāmaśastrādihatānām | etacca śastrahatānāṃ
viṣṇvādibhiḥ sāmānyaprakaraṇāttukān sakalachāyapakṣasādhārayaṃ pitrādīnāmeva pārvvaṇavidhiprakaraṇāt pārvvaṇavidhinā kāryyam
“sapiṇḍīkaraṇādūī yatra yatra pradīyate
tatra tatra cayaṃ kuryyādvarjāyitvā mṛtāhani ||”
nanu anye ṣāntu vigarhitā iti śravaṇāt | kathaṃ
tre puruṣikapārvvaṇāvidhiḥ | na yasya puruṣāyasya