Viramitrodaya 10.p45

10.p45

iti śeṣamūrttilakṣaṇam | atha sūryyamūrttilakṣaṇam | brahmāṇḍapurāṇe, bāhye cābhyantare vāpi cakradvādaśasaṃyutā | sūryyamūrttiriti khyātā sarvavyādhivināśinī || iti | iti sūryyamūrttilakṣaṇam | atha haihayamūrttilakṣaṇam | tatraiva, garbhāgāre tu cakre dve padme dakṣiṇato bahiḥ | padmapatrākṛtirvāpi hemavarṇasamākulā || haihayastu sadā goptā sarvasiddhipradāyakaḥ | iti | iti haihayamūrttilakṣaṇam | atha garuḍamūrttilakṣaṇam | padmapurāṇe, pakṣākāre ca paṅkī dve madhye lambā ca rekhikā | garuḍaḥ sa tu vijñeyaḥ-iti | brahmāṇḍapurāṇe, dvipakṣābhyāmupetaṃ yadgāruḍaṃ bhuvi durlabham | viṣamacakraṃ durlabhaṃ samacakraṃ kalau na hi || kalmaṣaughavināśi syāddalayākārarekhayā | suvarṇanibhayā dvitricatuṣṭayasametayā || saṃyuktā śubhadātrī syācchyāmā nīlā sitāpi vā | iti | garuḍamūrttiriti śeṣaḥ | iti garuḍamūrttilakṣaṇam | viśeṣāntaramuktam--padmapurāṇe, viṣṇuruvāca | nivasāmi sadā brahman śālagrāmodbhavāśmani | tatraiva varṇacakrādibhedānnāmāni me śṛṇu || śuklo raktastathā kṛṣṇo dvivarṇo bahuvarṇavān | ekacakrasya ca tathā saṃjñāḥ pañca yathākramam || puṇḍarīkaḥ pralambaghno rāmo vaikuṇṭha eva ca | viṣvaksena iti brahman phalaṃ cāsyārcane śṛṇu || mokṣaṃ mṛtyuṃ viṣādaṃ ca dāridryamaṭanaṃ tathā | dadāti pūjito nṛṇāṃ tasmād jñātvārcayennaraḥ || śuklādivarṇasaṃyukto dvicakraḥ padmasambhavaḥ | vāsudevo jagadyoniḥ kṛṣṇaḥ pītāmbaro'vyayaḥ || cakre dvāri sthite jñeyaḥ saukhyaikaphalado'rcitaḥ | cakre tu madhyadeśasthe teṣāmākhyāntaraṃ śṛṇu || parameṣṭhyajitakrodhastathā nārāyaṇo'ntakaḥ | anantaśceti vijñeyo nānāttiṃśca yo bhavet || rājyaṃ mṛtyuṃ dhanaṃ caiva hāniṃ vai vāñchitārthakam | dadāti pūjito loke tasmād jñātvārcayennaraḥ || iti | etāścoktalakṣaṇalakṣitāḥ sarvā api śālagrāmaśilāmūrttayo dvividhā jñeyāḥ | taduktambrahmāṇḍapurāṇe, mūrttayo dvividhāḥ proktā jalajāḥ sthalajāstathā | jalasthāḥ komalāḥ snigdhāḥ sthalasthāḥ paruṣāḥ smṛtāḥ || iti| pūrvoktalakṣaṇalakṣitāsu śālagrāmaśilāmūrttiṣu sūkṣmā etanmūrttayaḥ phalādhikyātpūjanīyāḥ | tāsāṃ pūjane praśastataratvāt | tathā coktampadmapurāṇe, śālagrāmaśilālakṣaṇamuktvāetalakṣaṇayuktāstu śālagrāmaśilāḥ punaḥ | yāśca tāsvapi sūkṣmāḥ syustāḥ praśastatarāḥ smṛtāḥ || yathā yathā śilā sūkṣmā mahatpuṇyaṃ tathā tathā | tasmāttāṃ pūjayennityaṃ dharmakāmārthasiddhaye || tatrāpyāmalakītulyā sūkṣmā cātīva yā bhavet | tasyāmeva sadā brahman śriyā saha vasāmyaham || iti | skandapurāṇe'pyevameva | atra varṇabhedena pūjane mūrttiviśeṣaḥ paṭhyate hemādrauviṣṇuprokte, 'brāhmaṇairvāsudevastu nṛpaiḥ saṅkarṣaṇastathā | pradyumnaḥ pūjyate vaiśyairaniruddhastu śūdrajaiḥ || catvāro brāhmaṇaiḥ pūjyāstrayo rājanyajātibhiḥ | vaiśyairdvāveva sampūjyau tathaikaḥ śūdrajātibhiḥ || iti | brahmāṇḍapurāṇe, vāsudevo viprajanairupāsyaḥ pūjane sadā | saṅkarṣaṇaḥ kṣatriyasya pradyumno vaiśyapūjitaḥ || aniruddhastu śūdrāṇāṃ pūjyaḥ sarvaphalapradaḥ | viprāṇāṃ mūrttayaḥ sarvāḥ pūjanīyāḥ prayatnataḥ || kṣatriyasya trayaḥ pūjyā vaiśyasya dvayameva hi | śūdrasyaikā bhavettārkya sarvadā sarvasiddhidā || iti | vṛddhagautamena tu viśeṣo'bhihitaḥ | lakṣmīnārāyaṇānantanṛsiṃhācyutakeśavāḥ | hiraṇyagarbhapradyumnagopālagaruḍadhvajāḥ || rāmāniruddhavakrāsyadāmodaragadādharāḥ | caturbhujamahānīlamukundapuruṣottamāḥ || pītāmbaraharibrahmakṛṣṇaśrīdharamādhavāḥ | vāsudeveti cākhyātāścaturviṃśatayaḥ śilāḥ