Viramitrodaya 6.p28
Vīramitrodaya 6.p28
- Language
- Sanskrit
6.p28
anyatsarvaṃ khaḍgagandhādilakṣaṇamauśanasādidhanurvedeṣu draṣṭavyam| vistarabhayānna likhyate | iti khaḍgalakṣaṇam | atha khaḍgabhedāḥ | auśanase dhanurvede, ataḥ paraṃ khaḍganāma vakṣyate| kriyā marako māro mārgastho'tha citratālita iti pañcaite pañcaiva sannāhāḥ khaḍgāḥ kanīyāṃso vaditavyāḥ | sukhasañcāraḥ sukhasannāho madhyamottamaśceti pañca madhyamāḥ khaḍgā bhavanti | durdharṣo vijayaḥ sunando nandanaḥ śreṣṭhaḥ pañcotkamāḥ khaḍgā bhavanti | teṣāṃ madhye dvāviṃśatyaṅgulaḥ prathamaḥ khaḍgo bhavati | tataḥ pareṣāṃ dvyaṅgulādvivṛddhiruttarottarā bhavati | tathā viṃśatipalika ādyaḥ śeṣāṇāmaṣṭapalā vivṛddhiḥ phalānā mayugmaṃ vāṅgulānāṃ na praśastaṃ bhavati | agrapṛthurmūlapṛthuḥ saṅkṣiptamadhyaḥ samakāyaśceti khaḍgāścaturvidhā veditavyāḥ | piṇḍitaḥ patra iti teṣāṃ dvividhaḥ kāyo bhavati ekadhāro dvidhāraśca | mukhāni tu dvādaśa bhavanti | śūlāgraḥ śikharāgraḥ samāgro maṇḍalāgro gojihvāgraḥ pārśvāgro'tha kuṭilāgraḥ sahakārapatrāgro maṇḍalāgro'tha kumudāgraḥ padmotpalapuṣpaphalopamamukho'himukhāgro mukhānyevamasya khaḍgasya dvādaśa bhavanti | dvyaṅgulo'dhamasya vistāro madhyamasya caturaṅgulo vistāra uttamasya ṣaḍaṅgulo vistāro bhavati | iti khaḍgabhedāḥ | atha cakralakṣaṇam | auśanase dhanurvede, jamadagniṃ prati śukra uvāca | vatsa yathāpraś namupadiśyamānaṃ nibodha | tatrottamamadhyamādha mabhedena cakraṃ trividhaṃ bhavati | saṃyuktamaṣṭabhirārairuttamaṃ ṣaḍāraṃ madhyamaṃ caturbhirāraiḥ sampannamadhamaṃ bhavati | tatra ślokaḥ-
Commentaries (2)
- Āhnikaprakāśa — Mitramiśra, Sanskrit
- Āhnikaprakāśa — Mitra Miśra alias Mitraparaśurāma Miśra, Sanskrit