Viramitrodaya 8.p6
Vīramitrodaya 8.p6
- Language
- Sanskrit
8.p6
vāladhiṃ prakirantaśca hṛṣyante muditekṣaṇāḥ | sampayuktāḥ pradhāvanti medinīṃ dhārayanti ca || kharāgrairdārayantaśca te'pi heṣanti medinīm | svedamūtrapurīṣāṇi sṛjantyatyarthameva ca || ākrīḍanti praheṣanti tarjayantaḥ parān hayān | muditāste'vagāhanti caturaṅgabalaṃ raṇe || sānunādaṃ svaraṃ snigdhaṃ heṣante pūrayanti ca | anyeṣāṃ pṛṣṭhato'śvānāṃ necchanti gamanaṃ sadā || śastraṃ dṛṣṭvā prahṛṣyanti prahārairna vyathanti ca | āhaveṣu parākrāntāḥ śūrāste kṣiprakāriṇaḥ || marṇimallikapiṅgākṣā na vivarṇā'vivarṇinaḥ | sarvakarmasahāśliṣṭāsukhā nātmapramādinaḥ || devagandharvasattvāste kalyāṇābhijavasvanāḥ | evamācāravantaśca vijñeyāḥ kṣatriyā hayāḥ || vaiśyā yānakriyāmandagurumedhālyajātayaḥ | na kupyanti na hṛṣyanti sthirātmāno jitendriyāḥ || vinītācāravantaśca jitakrodhā na māninaḥ | mṛdavaḥ sāmaśīlāste vedanoṣṇakṣudhāsahāḥ || bhārādhvagamanayānasthirā madhyajavāśca te | madhyasārabalāścaiva haripiṅgekṣaṇāstathā || krauñcanetrāḥ sitāḥ śoṇādharapallavaromakāḥ | nātivīryayutāḥ paścādavyaṅgāśca bhavanti te || matsyavisrāvagandhāśca tathoṣṭrīkṣīragandhinaḥ | suptāḥ prasāditāḥ kṣāntā mānuṣaṃ sattvamāsthitāḥ || evaṃvidhasamācārā vaiśyā jñeyāsturaṅgamāḥ | ucchiṣṭaṃ ye hi manyante pareṣāṃ pānabhojanam || yugyāśanamapi kliṣṭaṃ dṛṣṭāḥ sevanti te sadā | yugyā balīvardāsteṣāmaśanaṃ bhojyaṃ kaḍaṅgarādi | śoṇākṣā raktanetrāśca pādairbhūmiṃ likhanti ca | purīṣamūtre jighranti bhakṣayanti jugupsitam || matsariṣvapravartante nidhnanti paripālakān | ātmānaṃ khurapucchairvā dantaiste dharṣayanti ca || prastabdhakuthakāḥ santi bhayājñānaviṣādinaḥ
Commentaries (2)
- Āhnikaprakāśa — Mitramiśra, Sanskrit
- Āhnikaprakāśa — Mitra Miśra alias Mitraparaśurāma Miśra, Sanskrit
Linked texts (1)
- Lakṣaṇaprakāśa (Mitramiśra) — Mitramiśra, Sanskrit