Viramitrodaya 9.p2.1

9.p2.1

tataḥ provāca bhagavān putrāṇāṃ munisattamaḥ | kulābhijanavarṇaiśca rūpācārajavaujasā || chavisaṃsthānagandhaiśca gatyā'nūkasvaraistathā | sarvametadyathoddiṣṭaṃ śālihotrakulodbhavāḥ || ādisargeṣu sṛṣṭāḥ sma divyā gandharvamātaraḥ | karkau śoṇā ca kālā ca dhūmrā sitā tu pāṭalā || kravyā sārā ca sahiṇī tā deśeṣu vibhājitāḥ | eta eva ca tāvantastāsāṃ sṛṣṭā hayottamāḥ || indrasomayamārkaiśca vāyunā varuṇena ca | hayānāṃ pattayaḥ sṛṣṭā vahninā dhanadena ca || bhūmau dikṣu vibhaktāste divyā hayakulākaṃrāḥ | prasukāstvevamevaite sṛṣṭāstairamarottamaiḥ || pṛthivyāṃ pravibhaktāste dikṣu jānapadeṣu ca | māhendrapṛṣṭhyaḥ kaṅkāśva aparāśca yathākramam || tāsāṃ putraiśca pautraiśca vyāptā sarvā vasundharā | samudramāśritāḥ kecittathā'nye sindhumāśritāḥ || śritā yavanakāmbojān bānāyuṃ cāpare punaḥ | śatadruṃ ca vipāśāṃ ca candrabhāgāṃ sakābhidhām || sarasvatīṃ kauśikīṃ ca gaṅgāṃ preṣavatīṃ tathā | mahānadīnāmetāsāmantardvīpāśritāḥ pare || kacchakaṃ himavantaṃ ca malayaṃ gorathiṃ girim | gandhamādanakūrṇīrau kailāsamabhi cāśritāḥ || surāṣṭrān śūrasenāṃśca kāśmīrān madrabhūmikān | pañcālān kukkusān vaṅgān gāndhāravanavarvarān || daśārṇān madhyadeśāṃśca sauvīrān vividhānapi | pūrvāntvantyakāliṅgāṃśca vidarbhakrathakauśikān || diśo janapadāṃścaiva pṛthivyāmāśritā hayāḥ | teṣāṃ vibhaktiḥ kulato nāmataścāpi vakṣyate || deśavaiśeṣyatasteṣāṃ vibhaktiṃ trividhāmapi | jānīyāditi śeṣaḥ | sarasvatyuttare kūle tatrābhijanitāstu ye | nānājananasaṃbhūtāḥ vidyāttān jananottamān ||