Pramāṇa · Search · About · API

Viramitrodaya 9.p42

Vīramitrodaya 9.p42

Language
Sanskrit

9.p42

ghanāḥ sthirāḥ samā vṛttāḥ sutīkṣṇāstu śubhāḥ stanāḥ | ṛjunī tu same vṛtte pratipūrṇe'tha sakthinī || anupūrve ca pūjyete sthūle vāpyāyate śubhe | jaṅghādyavayavāścaiva .pūrvamuktā viśeṣataḥ || tathaivāparakāyasya boddhavyāste guṇānvitāḥ | na nimnā nolbaṇāḥ śliṣṭāḥ sandhayo'syāśca pūjitāḥ || subaddhāni vibhaktāni nolbaṇāni samāni ca | praśasyante samāṅgāni suśliṣṭāni ghanāni ca || yatkiñcittu bhavedaṅgaṃ guṇairetairvivarjitam | durjātaṃ vikṛtaṃ hīnamadhikaṃ vā na tacchubham || yathoktaguṇayuktāṅgā vibhaktāṅgāḥ susaṃhatāḥ | deśopacitamāṃsāṅgamānonmānasamāhitāḥ || kāntāḥ surūpāḥ subhagā manonayananandanāḥ | śubhavarṇādyavikṣiptāḥ subaddhāścārudarśanāḥ || samudyataśiraḥskandhā mṛdūcchritaśirodharāḥ | mahāvakṣolalāṭāśca mahājaghanalocanāḥ || hrasvaśravaṇamuṣkāśca tanvāyatamukhāstathā | tanutvagromavālāśca sukeśaskandhavāhanāḥ || mṛdūcchritasamāḥ sthūlāḥ śliṣṭavaṃśāḥ sukukṣayaḥ | susaṃsthānā bhavantyete sarvadoṣavivarjitāḥ || etairguṇairviparyastairduḥsaṃsthānān vinirdiśet | dīrghāṇi tu praśasyante pārśve grīvā mukhaṃ viduḥ || bāhū jihvā ca tāluśca jaṅghā cāṣṭau hayasya tu | prothakarṇau ca pṛṣṭhaṃ ca vṛṣaṇau kuṣṇikāḥ khurāḥ || gudaṃ meḍhraṃ ca hrasvāni pūjyante'ṅgāni hi sthitiḥ | pāyujaṅghādibhāgā ye jānunī khurakuṣṇikāḥ || vartikoru ca daṃṣṭrā ca vaṃśāṅgaṃ vṛttamiṣyate | lalāṭamāsanaṃ netre skandhau vakṣastathā kaṭiḥ || udaraṃ ceti cāṅgāni praśasyante pṛthūni tu | jihvā prothauṣṭhasṛkke ca bālaromāṇi kesaram || sṛnā cetyaṣṭa pūjyante tanūni ca mṛdūni ca | dantā netre ca varṇaśca khurāścātha svarastathā || snigdhānyetāni pūjyante sadā pañcaiva vājinām | nāsāpuṭau pāyumuṣkau śasyante parimaṇḍalāḥ || trīṇi śreṣṭhāni tīkṣṇāni karṇā dantāḥ kalāstathā | khurāsyaṃ jaghanaṃ vakṣo netre nāsāpuṭe tathā || ṣaḍetāni turaṅgāṇāṃ śubhāni sumahānti ca | sakthinī ca hanū kaṇṭhastritayaṃ śubhamāyatam || saṃvṛtaṃ trayamiṣṭaṃ tu śiśnamāsyaṃ ca pāyu ca | khurāśca tāluḥ pāyuśca gambhīraṃ pūjitaṃ trayam || ghoṇāghāṭe lālāṭaṃ ca jānukūrcau ca pūjitau | nirmāṃsāśca praśasyante dvijāḥ khurāstathonnatāḥ || yadarthaṃ tu praśasyante tatphalaṃ sampravakṣyate | aṣṭadīrgho bhavecchreṣṭhaḥ sadā bhavati tūrṇagaḥ || arogaprakṛtiścāṣṭahrasvo bhavati niścalaḥ | āyuṣmānaṣṭavṛttastu tejasvrāṣṭatanurbhavet || evamaṣṭamṛduścāpi tathā saptapṛthurbalī | pañcasnigdhastathāśvastu tritīkṣṇaścāpi vīryavān || suvinītaśca medhāvī dhṛtimāṃstu trimaṇḍalaḥ | bhavecca pañcanirmāṃso bhāre'dhvani ca pāragaḥ || ṣaṇmahān sattvasampannaḥ śīlavāṃstu turaṅgamaḥ | śarīraṃ pūjitaṃ yasya rūpalakṣaṇaceṣṭitaiḥ || tasya sattvamapi śreṣṭhaṃ viparītairviparyayaḥ | śarīraṃ sattvamityetadanyonyamatisaṃśritam || ataḥ samyag bahuvidhā vakṣyante sattvajā guṇāḥ | mahābuddhirasammohaḥ śaucaśauryaviceṣṭitaiḥ || audāryaṃ ca budhatvaṃ ca karmasvabhiratiḥ sadā | saumanasyamasantāpaḥ śīlavṛddhiḥ smṛtirdhṛtiḥ

Commentaries (2)

Linked texts (2)