Pramāṇa · Search · About · API

Brihajjataka 8.20.6

Daśādhyāyī 8.20.6

Language
Sanskrit

8.20.6

‘ugragrahaiḥ’ ityanena bhāryāriṣṭaṃ, saptamādhipaterapyevamūhyam| ugragrahairityatra gārgivacanam - ‘caturthāṣṭamagaiḥ śukrāt saurārārkerhutāśanāt| teṣāṃ dvitīyamadhyasthe tathā śukre prapātanāt| śukre sadyogadṛgghīne pāśād bhāryāvadho bhavet’|| iti|| ‘śoṣī parasparagṛhāṃśakayoḥ’ ityatra gārgivacanam - ‘parasparagṛhe yātau yadi vāpi tadaṃśagau bhavetāmarkaśītāṃśu tadā śoṣī prajāyate|’ guroḥ pañcamādhipateśca etat putrāriṣṭatvamavagantavyam| puṃstrīvibhāgastu ‘budhasūryasutau’ ityanena ślokena nirūpayitavyaḥ, budhaśanyoḥ napuṃsakatve tadvarge tatsambandhe dattādisiddhiḥ, putrāṇāṃ saṅkhyā tu ‘dṛṣṭyā samānaṃ pravadet’ ityādinā jñeyā| ‘lagnāt vyayārigatayoḥ’ iti nayanakārakatvaṃ candrārkayoḥ ‘dyūnasthayoḥ navamapañcamasaṃsthayorvā śukrārkayoḥ’ ityatra ‘arka’ śabdena aṅgārako'pi gṛhyate| tathā ca sārāvalyām - ityariṣṭādhyāyoktamapi daśāyāṃ yojyam| atha ‘sthāna’śabdasyārtha ucyate| ‘vṛttā tāmradṛk’ ityatrādhyāyoktaphalam| rāśitannāthasvabhāvāḥ atrocyante| ‘vṛttātāmradṛk’ iti kujadharmaḥ| ‘uṣṇaśākalaghubhuk’ iti meṣadharmaḥ| ‘kṣipraprasādaḥ’ senādhipadharmaḥ ‘aṭanakāmī durbalajānuraṅganāvallabhaḥ kunakhī vraṇāṅgitaśirāḥ toye ca bhīruḥ’ iti meṣadharmaḥ| anye senāpatidharmāḥ| evaṃ candrasya anyeṣu rāśiṣūktaṃ phalamapi| anyeṣāṃ grahāṇāṃ ca rāśiphalāni rāśitannāthasvabhāvāḥ ityavagantavyāḥ| tena rāśau balavati tadadhipe ca balasahite yukte grahe ca balavati kathitabalānāṃ samagraprāptiḥ| rāśau balahīne tadadhipe ca na vācyam| grahe ca balahīne tathaiva| taduktamācāryeṇa -

Linked texts (1)