Brihajjataka 9.7
Daśādhyāyī 9.7
- Language
- Sanskrit
9.7
'mandassvāt' iti| prathamaṃ pāpagrahā uktāḥ madhye lagnam| punaśśubhagrahāḥ kramādhikyavaśāt proktāḥ tenāṣṭānāṃ krameṇa śubhatvaṃ sūcitam| śaniphalādaṅgārakaphalaṃ śubhaṃ, tato raviphalaṃ, tasmāt lagnaphalaṃ, tato budhaphalaṃ tataścandraphalaṃ, tataśśukraphalaṃ, tato jīvaphalam| pāpagrahaphalebhyaḥ śubhagrahaphalaṃ śubhataramiti sūcitam| śaneraṣṭavarge phalaśūnyarāśau śanessañcāro maraṇaduḥkhādikṛt| tatrāpi saṅkhyābhedāt phalabhedo jāyate| tathā coktam - 'saurergrāmapurādikādhipatitā dāsīkharoṣṭrāptayaḥ pūjā coraniṣādasainyapatibhirnānyārthalābhāgamaḥ| nārtirnāpi ca saukhyatā sukhavadhūrbhṛtyārthavidhvaṃsanam bandhodvegarujā parā malinatā bhāgyādisarvakṣayaḥ'|| iti|| yaddiśi yasmin rāśau phalabhūyastvaṃ taddiggehe tasmin rāśau nīvārapāṃsutkarādikarma sukham| evamaṣṭakavargaḥ uktaḥ| janmarāśerārabhya grahāṇāmiṣṭāniṣṭasthāneṣu cāro'pyatraivoktaḥ tathā kathamiti ceducyate| 'svādarkaḥ' ityādi saptaślokeṣu candrāt yāni sthānānyuktāni janmarāśerārabhya teṣu sthāneṣu tattad grahacāraśśubhaḥ| anuktasthāneṣu aśubhaḥ iti siddhaṃ bhavati| tathā 'svādarkaḥ' ityādiśloke 'daśatryāyārigaśśītago'rityuktatvāt janmani candrākrāntarāśeḥ daśatryāyāriṣu sañcaran savitā śubhaḥ| anyasthānagato'śubhaḥ iti| dvitīyaśloke 'svātsāstādiṣu' 'ṣaṭtridaśāyeṣu' caran candraḥ śubhaḥ| anyasthānacārī aśubhaḥ iti siddhaṃ bhavati| tṛtīyaśloke 'candrādviṭṭitriphaleṣvi'ti| eṣu sthāneṣu caran kujaḥ śubhaḥ| caturthaśloke 'ṣaṭsvāyāṣṭasukhāspadeṣu himago'riti budhasya śubhatvam| anyatrāśubhatvañca| pañcamaśloke 'jāyāyārthanavātmajeṣu himago'riti jīvasya śubhatvamuktam| anyatrāśubhatvañca| ṣaṣṭhaśloke 'sāntyaśśaśāṅkāt sitaḥ' 'āsutalābharandhranavamāntyeṣu' śukraḥ śubho'nyeṣu aśubhaḥ iti| saptamaśloke 'candrāt triṣaḍlābhagaḥ' iti śaneśśubhasthānamuktamanyatrāśubhasthānamiti| evañcāraphalamuktam| tathā ca śrīpatiḥ - 'sarve lābhagṛhasthitāstrikharipuṣvarko kujārko triṣaṭprāptau tryādyakha manmathāriṣu śaśī khāstārivarjyaṃ bhṛguḥ| dhīdharmārstadhaneṣu vākpatirarisvāṣṭāmbukhastho budhaḥ śreṣṭho janmagṛhādvi gocaravidhau viddho na cet syāt grahaiḥ'|| ityevaṃ cāraphalamūhyam| punaratra candrāṣṭavargaśloke 'jīvācchranāyāṣṭa' iti pāde
satyavākyavirodhādayukta iti kenacit vyākhyātamiti yat tat na samīcīnamityasmākaṃ pratibhāti| guroḥ dhanabhavāṣṭakendreṣu iti svenaivācāryeṇa svalpajātake uktatvāt| śukrāṣṭavarge 'trinavaṣaḍbandhvyāgamāntye kujā'diti pāṭhe'pi satyavākyavirodhādayukta ityuktam| taccāpi na bahu manmahe| ācāryeṇa svalpajātake 'āyassukhāpoklimeṣu' kujāt ityuktatvāditi|
Linked texts (1)
- Bṛhajjātaka — Varāhamihira, Sanskrit