Brihajjataka 9.8.3
Daśādhyāyī 9.8.3
- Language
- Sanskrit
9.8.3
atha dvādaśabhāvapuṣṭiḥ yatra yatra phalālpatvaṃ tatra tatra bhāvāḥ kaṣṭā iti | kendrapaṇaparāpoklimeṣu phalālpatādhikyābhyāṃ ādimadhyamāntāvasthāsu śubhāśubhatvaṃ cintyam | vyayabhāvādāyabhāve phalādhike sati dhanāgamo bhavati | yatrāṣṭāviṃśati phalāni tasya bhāvasya madhyamatvam | yatra tadūnāni tasyādhamatvam | yatra tadadhikāni tasya bhāvasyottamatvam | ityādyaṣṭakavargavidhānena bahuphalaṃ nirūpaṇīyam | tadatrocyate - 'viśeṣādadhikaphalavipākaṃ janmināṃ tatra dadyuḥ' | iti | 'upacayagṛhamitre'tyādinā tu grahabalābalaṃ śubhāśubhacāramaṣṭakavargaphalañca nirūpya phalaviśeṣāścintyāḥ ityucyate | 'upacayagṛha' ityādi ślokottarārdhasyārtho dviprakāro vyākhyāyate | grahāṇāṃ janmakāle sthitivaśāt cāravaśācca | tatra prathamaṃ janmakāle grahāṇāṃ sthitivaśādyo'rtho vācyasso'trocyate | 'janmani' candrasthitarāśerlagnācca, yā'nyupacaya' sthānāni triṣaḍdaśamaikādaśāni teṣu gataiḥ 'mitra'śabdena mitragṛhāṇyucyante, 'sva'śabdena svarāśivamulatrikoṇarāśirucyate, 'ucca'śabdena uccarāśiḥ, teṣu gataiḥ grahaiḥ yadiṣṭaphalandīyate tatpuṣṭaṃ bhavati, sampūrṇaṃ bhavatītyarthaḥ |
Linked texts (1)
- Bṛhajjātaka — Varāhamihira, Sanskrit