Kalasara 20.p30

20.p30

ubhayorgrastāstamaye bhṛguḥgrastāvevāstamānaṃ tu ravīndū prāpnuto yadi | tayoḥ paredyurudaye snātvābhyavaharennaraḥ || samarthasya grahaṇaniṣedhakāle bhojane prāyaścittamāha kātyāyanaḥ,candrasūryyagrahe bhuktā prājāpatyena śudhyati | tasminneva dine bhuktā trirātreṇaiva śudhyati || nanu muktiṃ dṛṣṭvāpare'hni bhuñjītetyuktaṃ; meghādyācchanne bhoktavyamiti cenna | candrasūryyagrahe nāṃdyāttasminnahani pūrvataḥ | rāhorvimuktiṃ vijñāya snātvā kurvīta bhojanam || iti vṛddhagautamasya vacane śāstrajñānasya vivakṣitatvāt | ataeva kṛtyamahārṇavadhṛte smṛtyantare,meghamālādidoṣeṇa muktayoranavekṣaṇe | ākalayya tataḥ kālaṃ bhuñjīta jñānapūrvakam || evaṃ tarhi paredyurudayāt prāgapi śāstrajñānasambhavāt tadaiva bhojanaṃ prasajyeta iti cenna | tayoḥ paredyurudaye snātvābhyavaharedahorātraṃ na bhoktavyaṃ dūti vacanadvayena tadaprasaṅgāt | nanvaśaucāntare sarvasmārttakarma niṣiddhaṃ, atra tatkāryyaṃ na vā ? dūti sandehe vyāghrapādaḥ,smārttakarmaparityāgo rāhoranyatra sūtake | śraute karmaṇi tatkālaṃ snātaḥ śuddhimavāpnuyāt || dakṣaḥ,- ayane viṣuve caiva candrasūryyagrahe tathā | ahorātroṣitaḥ snātaḥ sarvapāpaiḥ pramucyate || ata ^{(1)}eva laiṅgādau yadupavāsatrayamuktaṃ, tatsarvvaṃ putriṇā na kāryyaṃ| saṅkrāntyāmupavāsañca kṛṣṇaikādaśīvāsare | candrasūryyagrahe caiva na kuryyāt putravān gṛhī || iti nāradokteḥ | grahaṇasnānaśrāddhādikaṃ ^{(2)} sūtakamṛtakāśaucayorapi kāryyaṃ ityaśaucaprakaraṇe likhitaṃ | kintu laiṅgoktau sūtakamṛtakayorupādānāt ārttavāśaucakriyākartṛśauceṣu snānādīnāmabhāvasamācāraḥ | grahaṇe snānamantraḥ, khasthānaṃ gamyatāṃ rāho tyajyatāṃ candrasaṅgamaḥ | paramacaṇḍālayone tvaṃ mama pāpakṣayaṃ kuru || grahaṇakāle tīrthasnānamantraṃ vādhitvā sraiva praveśaḥ | vaiśvadevaniimattapākaśca daśyavannaimittikatvānniravakāśatvācca | muktitsnānamantraḥ,— yathāpado vimukto'sirāhorvvadanasaṅkaṭāt | tathā tvaṃ rohiṇīnātha āpado māṃ vimocaya || sūryyagrahe tu prathamamantre sūryyasaṅgama ityūhaḥ | muktimantre sañjñāyā nāyetyūhaśca | ‘grahaṇayorapi dinatrayamanadhyāya iti anadhyāyaprakaraṇe likhitam | grahaṇaviṣaye'smatkṛtaśuddhisārakārikāḥ,— pūrve syātgrāsayāmādanaśanamaghamapyuttaramokṣatūhrkaṃ, yāmānāṃ śītaśmerastritayamabhihitaṃ pāścayāmādadhastāt