Tithyadipatra 65.8

65.8

atha grahāṇāmāyavyayāḥ
ṣaṭsūrye tithayaścandre hyaṣṭau bhūmijake tathā | sapta darśobubudhe ca daśa bhāskaranandane || ekonaviṃśatirjīve rāhau dvādaśakaṃ bhavet || ekaviṃśatirākhyātācchukra
syāpi tathaiva ca || athāyavyayānayanam
svasvāmivarṣādhipavatsaraikaṃ trighnaṃ śarāḍhya
tithimaktaśeṣam | āyo'tha labdhitriguṇā śarāḍhyā tithyuddhṛtā śeṣamito
vyayaḥ syāt
śrīgaṇeśāya namaḥ
makarandasāriṇī-bhāṣā
sopapatti sodāharaṇa
śrīmakarandasāriṇīkī upapattisahita krama aura udāharaṇa bhāṣāmeṃ
kṣepaka sahita saralatāpūrvaka isa granthameṃ likhā jānese prathama makarandasāriṇīke karttā śrīmān paṃ0 viśvanātha daivajñajīkī buddhiko koṭiśaḥ
dhanyavāda detā hūṃ | kyoṃki, isakī upapatti jānanepara aisā pratyakṣa
jñāta hojāvegā ki madhyamādi grahoṃke śīghra banānemeṃ isase aura saralatā
makarandasāriṇīkā ārambha kaliyugake ārambhase vaiśākha śu. 1
aba makarandasāriṇīkā krama samayocita
likhā jātā haiprathama tithi nakṣatra yoga karaṇa madhyama tathā spaṣṭa karanekā krama
jānanā aura pūrṇimāke antameṃ 6 rāśi adhika candramā ho jāyā
tithimeṃ 2 karaṇa bhoga karate haiṃ kṛṣṇapakṣakī caturdaśī 14 ke uttarārddhase
śuklapakṣakī pratipadāke pūrvārddhataka 4 karaṇa śakunī catuṣpada nāga
kiṃstughna kramānusāra bhoga karate haiṃ| phira śukla pratipadāke uttarārddhase
3 kaulava 4 taitala 5 gara 6 vaṇijyaṃ 7 viṣṭī (bhadrā) yaha sātoṃ
banākara phira kendrāṃśodvārā phala (saurabha) banākara tithyādi spaṣṭa
sūrya candra spaṣṭa karanepara kendra bhujāṃśodvārā meṣādau tulādau vaśāt dhana
banākara usameṃ kucha ghaṭī 14 yā 15 ke nikaṭa ghaṭākara sāriṇīmeṃ
jāvegā isī kāraṇa ṛṇa dhana donoṃ saṃskārameṃ dhana karanese vahī
atha tithi nakṣatra yoga spaṣṭa karanekā krama likhate haiṃ-jisa
śālivāhanīya śākekī tithi spaṣṭa karanā ho usa abhīṣṭa śākeko
tithisāriṇī cakra naṃ. 1 ke śākemeṃ ghaṭāve (jo abhīṣṭa śāke
na śeṣāndahī hogā) jo śeṣa rahe usake tulya śāke viśeṣa sāriṇī
pustakīya śākeke koṣṭhakake tithi vāra ghaṭī pala aura vallī (kendra)
adhika hove to 60 ke bhāgase śeṣata karaleve, vahī grahaṇa kare, jo
tithi prāpta hove usīkī gaṇanā caitra śuklādise jāne aura, ukta
tithi 20 se lekara 30 arthāt 0 taka hove to, usī varṣa adhika
cāhiye, kyoṃki adhikamāsavāle varṣameṃ bajāya 24 pakṣake 26 pakṣa
sakrāṃti nahīṃ hove to śukla pakṣa jisa māsakā ho usī nāmase 2
27 kā bhāgase śeṣatako grahaṇa karanā cāhiye (gaṇita karanepara
sāriṇīkī śuddhi avaśya karalenī cāhiye| kyoṃki chāpemeṃ bahutasī
aśuddhikā rahanā sambhava hai jaise 14 ke 24 chapagaye ityādi |) isakī
calā gayāho usī prakāra koṣṭha prati dhana vā ṛṇa jaisā ho jāṃca karake
śuddha karaleve aura sāriṇīke śākese pahale yā āgeke dhruvāṃka banānā
ucita ho cāhe sāriṇīke śākese āge pīchekī sāriṇī banā sakatā
aba deśāntara saṃskāra krama likhate haiṃ-laṃkāse kurukṣetra
4800 yojana mānakara trairāśikadvārā arthāt 4800 yojanameṃ
kalādi 59