Pramāṇa · Search · About · API

Hetubindutika 3.2.3

Edition by Sukhlalji Sanghavi and Jinavijaya (1949) 3.2.3

Language
Sanskrit

3.2.3

tadvyutpādanārtham iti vākyena svayam asya prakaraṇasya prayojanam āha | yathāsvam abhidheyapratītir hi vākyasya prayojanam | tac cehāsti padānām avāntaravākyānāṃ ca parasparasaṃsargāt samāsārthapratīteḥ | tathā hi -- anumānamatra prakaraṇe vyutpādyata iti tad abhidheyam | tasyaiva tacchabdena sambandhāt | yady api parokṣārthapratipattau gu[ṇībhūtam anu]mānaṃ tathāpi vaktur abhiprāyānuvidhāyitayā śabdavṛtteḥ tacchabdena parāmṛśyate | anyathā pradhānasaṃsparso(śo)pi kathaṃ syāt? | śabdānāṃ sva[bhāvataḥ] sambhaddhā(ndhā)yogāt | pakṣadharma ityādinā cānumānasyaiva vyutpādanāt | tasya vyutpatti[r aviparītasvarū]papratītir asya prakaraṇasya prayojanam, tasmādhyatvāt | ata eva cānumānavyutpattiviṣayaṃ prakaraṇa[vyāpāraṃ darṣa]yituṃ ṇicā nirdiśati -- tadvyutpādanārtham iti | tataś ca prakaraṇaprayojanayoḥ sādhyasādhanalakṣaṇaḥsambandho 'py ukto bhavati | yady api śabdavṛttenā[numānavyutpattivi]ṣayasyaprakaraṇavyāpārasya prādhānyaṃ tathāpi vastuvṛttena vyutpatter eva pradhānatā tasyās tatsādhyatvāt| itarasyaca tadupāyatvenāpradhānatvāt | tasmād anumānavyutpattir eva prayojanatayā pratīyate na prakaraṇavyāpāra iti |

Linked texts (1)