Pramāṇa · Search · About · API

Vinayasutra 6

Vinayasūtra 6

Language
Sanskrit

Contents

6.1

/ nāśastralūnaṃ vāsaḥ paribhuñjīta /

6.2

/ chinnasyūtaṃ cīvaratvāyādhiṣṭhet /

6.3

/ bhakticitratāśeṣa[45a6]samamadhyānyat tadgatapatramukhatvaparimaṇḍitatveḥ /

6.4

/ antaravāsa uttaravāsaṃgaṃ saṃghāṭīñ ca /

6.5

/ kūsulakasaṃghakṣike ca yat tadvidhe bhikṣuṇī /

6.6

/ matasaṃbhave yācñāyāpi /

6.7

/ naitad vihāsarutodgatim āgamayet /

6.8

/ rohaty anyāsaṃpattāvaraktakasyādhiṣṭhānaṃ /

6.9

/ achinnakasya ca /

6.10

/ āsevakānām atra dānaṃ saṃbhavaś cet /

6.11

/ [45b1] āgārikavidhasya ca /

6.12

/ namatakocavaprāvārasthūlakambalapailātikam acchinnam āsaivakadānasūtam /

6.13

/ tatkṣaṇād evāśucimrakṣaṇaṃ sampattau śayanāsanaṃ śocayeta /

6.14

/ nainaṃ sāṃghikam akhaṭamaṃcapīṭhamapratyāstṛtamatenāniṣādāt saṃvaraṇaṃ vā dattāntarddhānam upabhuñjīta /

6.15

/ sarvañ ca citram abhūyo vinaṣṭaṃ /

6.16

/ na kalpabhūte[45b2]na malavavatā vā /

6.17

/ dhāraṇaṃ pratyāstaraṇasya yena ekapuṭaṃ nyāyyam /

6.18

/ dvipuṭaṃ pailotikam /

6.19

/ akalpikaṃ citropacitraṃ /

6.20

/ patramukham asya kurvīt* /

6.21

/ adhas tṛtīyabhāgādau /

6.22

/ naikakhaṇḍam adhitiṣṭhet /

6.23

/ kaṇḍūpratichādanaṃ tadvān dhārayet /

6.24

/ pañcayair enad davisaiḥ śocayet /

6.25

/ kalpate kośeyamūrṇakaṃ śānakaṃ [45b3] kṣaumakañ ca /

6.26

/ nātantotabhāṃgeyam /

6.27

/ keśamayanāgnyaulūkapakṣikatvasamādānam /

6.28

/ sthūlam atra /

6.29

/ anyad etat bhajanam /

6.30

/ keśaluñcanaparṇaśāṭyajinasāntarottarayāpanatiriṭāṅganāḍīsarvanīlapravāraṇadīrghadaśaphaṇadaśakaṃcukoṣṇīṣaśiroveṣṭanakutapoṣṭaka balatīrthikadhvajañ ca /

6.31

/ pulāsapatrapūradīpavarti[45b4]kāmātratayāpi samatayai vibhajanam /

6.32

/ vikrīyakocavatad vidhānām /

6.33

/ na pāṭayitvā /

6.34

/ pañcānāṃ labheḥ bhājane karaṇam adyalābho bhājayiṣyate tatra yuṣmābhiḥ sannipatitavyam ity ārocanaṃ saṃghe /

6.35

/ gaṇḍyā koṭanam /

6.36

/ śalākācāraṇam /

6.37

/ gaṇanam /

6.38

/ pratyaṃśapravāraṇaṃ /

6.39

/ īśitvakriyamāṇatāyāmāntyādi[45b5]gatasya /

6.40

/ nāvasitatve /

6.41

/ kulābhake py etat /

6.42

/ nānarhaḥ prakrāntāyāṃ tallābhakriyā praviṣṭeḥ /

6.43

/ tasmān niyuñjīt* grahaṇe prakrāman /

6.44

/ dasyutvam agrahaṇe pratijñātavataḥ /

6.45

/ paṇapañcakāt prabhṛti kulābhake /

6.46

/ nānukto gṛhṇīyāt /

6.47

/ gṛhṇīyād ācāryopādhyāyo vā /

6.48

/ viśrambhasthānārthañ ca /

6.49

/ nāsvapakṣārthaṃ /

6.50

/ [45b6] śayanāsane py etat /

6.51

/ bhakte vā /

6.52

/ parasparārthaṃ gṛhṇan vijñapayet /

6.53

/ nānābhavan tam antarbhūyaḥ /

6.54

/ naikatvam arddhasya suvarutā ca labdher anarhapraveśe kāraṇaṃ /

6.55

/ anarhaḥ saṃghalābhasyādharmapakṣeṣu patito bhinneṣu /

6.56

/ uṣitatvaṃ bahutaram uṣitasya tatkālake lābhe hānāyāsyāvṛttau mṛtyau ca /

6.57

/ yathāviniyatilābhasya vyavasthā /

6.58

/ [46a1] labdhṛbhiś ca /

6.59

/ kṛtsnapratipādane pi /

6.60

/ karmasīmnā saṃghasyāparicchede paricchedaḥ /

6.61

/ tattvam atraikādeḥ /

6.62

/ dharmalābhe tadbhāṇakānām īśitvam /

6.63

/ ekārṣagāthādhāraṇaṃ tattve tra paryantaḥ /

6.64

/ arhatvaṃ bhinnavyañjanasyetarasannidhau mṛtapariṣkāre /

6.65

/ tathotkṣiptasya /

6.66

/ asannidhau vā nivṛtte nimittāc cetasi /

6.67

/ abhinnatvam asya tārādīyamaitadgrā[46a2]hyatāyāṃ /

6.68

/ bhinnatvaṃ bhinnasya /

6.69

/ nānyasya pravrajitāt sabrahmacāriṇas tadīśitvam /

6.70

/ na jñaptyādhiṣṭhite prāptasya pūrvacarameṇa vā /

6.71

/ kasyacit tataḥ saṃghavṛddhanavakayoḥ dānaṃ tad ākhyaṃ /

6.72

/ yatrādhiṣṭheyasya gatatā tatsīmāntargatānām adhiṣṭhatṛtvam /

6.73

/ akaraṇam atra maraṇasthānatā /

6.74

/ sīmāntarikāt sthalagne kāye nyatra vā yātāmā[46a3]krāntis tāvad gatānāṃ /

6.75

/ saprativastukatve yatrāsau tadgatatvaṃ pariskārasya /

6.76

/ prativastukenānyastham adhitiṣṭheyuḥ /

6.77

/ preṣitasyāpratikṣiptasya saṃpradānena tadīyatvam /

6.78

/ pratikṣiptasya preṣayitṛtvam /

6.79

/ pratikṣiptasyāpi tena /

6.80

/ bahir asya rūḍhiḥ /

6.81

/ sīmno ntaḥ saṃjñinā kevalādhiṣṭhānam /

6.82

/ nākṛte nirhārasatkaraṇadharmaśravaṇadakṣi[46a4]ṇādeśane dhitiṣṭhiteyuḥ /

6.83

/ antargṛhasthatve pātracīvarasya yasmai gṛhapatinā dānaṃ tasyaiśitvam /

6.84

/ arhaś cet /

6.85

/ vihīnaś ca tena /

6.86

/ adāne yācitavataḥ /

6.87

/ krame prathamam /

6.88

/ asattve nuddeśatvāt pṛṣṭau gatavataḥ /

6.89

/ tadvat krame /

6.90

/ enikodbhūto taddeyaparimāṇasya tadgāmitvaṃ mṛtapariskārasya /

6.91

/ vibhaktasyāpi /

6.92

/ yat tena sā[46a5]rddham avasthitaṃ tasya deyatvaṃ grāhyatā vā na tasyaiva /

6.93

/ nānena sabrahmacāriṇām ṛṇitvaṃ /

6.94

/ ratnā dīpitvaṃ saṃbhāvane yāvadbhya etat tāvatsu nāvakarmikasya viniyogaḥ samaṃ sa glānopasthāyakrātvatadgāmitvaṃ pariskāraṣaṭkasya nādhiṣṭheyatvam /

6.95

/ sottamādhamam adhyamasya /

6.96

/ sādhāraṇyam anekatve tasya /

6.97

/ prakrāntatāyāṃ glānasya mṛtyau [46a6] tādarthye deyatvaṃ /

6.98

/ naitan mṛtadravye narhasya /

6.99

/ na nānyatropagate /

6.100

/ sarvārhatvam atrānusaṃpanne /

6.101

/ hāyate glānasyoktoktena dāne yathoktena dāne yathoktaṃ kāryatvaṃ /

6.102

/ apragamo mṛtakālasvatvasaṃpādane dhaninaḥ /

6.103

/ pragamo gṛhasthasya /

6.104

/ niryātya gṛhiṇi mṛte putradārasya yathāsukhakaraṇaṃ /

6.105

/ hastyaśvoṣṭakharavesarasannāhānāṃ [46b1] rājñi niryātanaṃ /

6.106

/ traye hiraṇyasuvarṇānyakṛtākṛtānāṃ /

6.107

/ ratnānāñ ca /

6.108

/ sa cced anyad etat tadaṃśatvenārthiriktatve pi na ced evam eva buddhe muktānāṃ /

6.109

/ mahāraṅgasya ca /

6.110

/ lepasya piṣṭvābhir gandhakuḍyāṃ dānaṃ /

6.111

/ atadaubodhikasya pratimāgandhakuṭicaityopaskaraṇe viniyogaḥ /

6.112

/ buddhavacanalekhanasiddhāpayor dhārmikasya /

6.113

/ yānasya pratimāyāṃ /

6.114

/ dhvajārthaṃ [46b2] tadvaṃśānāṃ /

6.115

/ yaṣṭīnāñ ca tadyogyānām /

6.116

/ anyāsāmnāyudhānāṃ saṃghe /

6.117

/ khakkharakasūcī śastrakaṃ kṛtveṣāṃ śaraṇaṃ /

6.118

/ yathārham anyasya sāṃghikasya nikṣepabhājanaṃ bhojanāni kṣetragṛhāpaṇaśayanāsanāyapaskāralohanāpitakulālatakṣā ca varuoḍabhāṇḍadāsīdāsakarmakarapauruṣayagomahiṣyajaiḍakabhaiṣajyabuddhaśāstrapustakānāṃ susādhyalekhā[46b3]nāṃ prathamārhatvaṃ /

6.119

/ śāṭakapaṭakaprāvarakopyanatpulātailakutupakarakuṇḍikāny apustakalekhyavarṇakānāṃ dvitīyasya /

6.120

/ tṛtīyasya pañcatilavrīhim udgamāṣāvaradhānyānnapānānāṃ /

6.120.p1

// cīvaravastu // 1 //

6.121

/ samutvaṃ maṇḍalārdhamaṇḍalameṣu kurvīt* /

6.122

/ mānārthaṃ tatpramāṇayaṣṭidhāraṇaṃ /

6.123

/ patramukheṣu ca /

6.124

/ tatpramāṇaśalākādhāraṇaṃ /

6.125

/ [46b4] paryanto sya prakarṣe catvāryaṅgulāni /

6.126

/ kākavitastir vā /

6.127

/ apakarṣe dve sārdhe vāṃguṣṭhotārānā /

6.128

/ na bhūmau cīvaraṃ vitanvīt* /

6.129

/ kaṭhinasye tadarthaṃ karaṇaṃ /

6.130

/ dārumayaṃ vaṃśamayaṃ vā /

6.131

/ caturasrakaṃ kṛtabandhārthaṃ sūtrakāvakāśārthaṃ chidraṃ tadākhyam(a) /

6.132

/ yāvac cīvaraṃ /

6.133

/ śastrakena pāṭakaṃ /

6.134

/ dhārayed enaṃ /

6.135

/ kākacañcukākāraṃ kukkuṭapakṣakākāraṃ vā /

6.136

/ [46b5] nānyad āyasāt /

6.137

/ na kamanamṛṣṭena citropacitreṇa vā daṇḍena /

6.138

/ na ṣaḍalaṅgulātiriktasya pramāṇaṃ /

6.139

/ nāṣṭety aparaḥ /

6.140

/ niṣprayojnatvaṃ ūnacaturaṃlusya /

6.141

/ dattagomayopalepe sevanaṃ /

6.142

/ abhāve gomayasya śiktasaṃmṛṣṭe /

6.143

/ sīvyed enaṃ /

6.144

/ sūcyāpi /

6.145

/ dhārayed enaṃ /

6.146

/ nānyāṃ rītitāmrakaṃsamomayītaḥ /

6.147

/ tāmrāyasostīkṣṇayor ity aparam /

6.148

/ [46b6] dhārayed asyāgṛhakaṃ nāḍikaṃ muṣṭikaṃ vā /

6.149

/ naitad alajjiśrāmaṇerayor adhīnaṃ kurvīt* /

6.150

/ madhusitthamrakṣite sūcīśāstrakāṇāṃ kauṭakābhakṣaṇāyānatuke sthāpanaṃ /

6.151

/ pāśakasyānapagamāya cīvare dānaṃ valakaṃ dattvā /

6.152

/ granthikāyāś ca /

6.153

/ na rajakena raktam araktaṃ vā vastraṃ śocayet /

6.154

/ na tadvat svayaṃ /

6.155

/ nāsyāstare na kāṣṭhabhittake /

6.156

/ kuṇḍā[47a1] / /lake śocayec<<l>> lakṣaṇe sukhodakena sanaiḥ /

6.157

/ parivarttanaṃ hastābhyāṃ /

6.158

/ aśaktau padābhyāṃ /

6.159

/ kalpata evaṃ gṛhiṇaṃ śocanaṃ /

6.160

/ anyathātvaṃ caraṇam asya rakṣeta /

6.161

/ sudhausyuta raktaṃ paṃsukūlaṃ bhārayeta /

6.162

/ nāśucimrakṣitāṃ cīvaraṃ /

6.163

/ śoṣaṇaṃ sādhutāyai saṃguvyaraṅgasya chāyātape /

6.164

/ vinā cīlaikvādhvanaṃ /

6.165

/ ātṛtīyād viśiṣṭatvaṃ /

6.166

/ tasmād bahunānvitve [47a2] trir ādānaṃ /

6.167

/ hīnataratvaṃ parasya /

6.168

/ tasmāt pṛthagsthāpanaṃ /

6.169

/ lekhanamayaṃ prathamam ityādi /

6.170

/ pūrvasya ca prathamam upayogaḥ /

6.171

/ saṃmṛtitacīvarasya ca /

6.172

/ tasmād apanīya kuṇḍālake tanmātramollakasya dānaṃ /

6.173

/ pradharaṇaṃ drave /

6.174

/ cittalatvam atiśuṣke /

6.175

/ tasmāt madhyasya /

6.176

/ kāntārikāyāṃ sādhuśoṣaṇaṃ /

6.177

/ tatāpāṃ antalaganenacarpyaṭakaiḥ /

6.178

/ [47a3] durdharāṇāṃ kakṣaprajñaptau /

6.179

/ anekapārśvakatāpair aṅgasya saṃparivarttanaṃ punaḥ punaḥ /

6.180

/ navaraṅgasya naveṣv eva sādhu dānam /

6.181

/ purāṇasya purāṇeṣu /

6.182

/ śoṣaṇaṃ navānām ātape /

6.183

/ purāṇānāṃ chāyāyāṃ /

6.184

/ pānīyollakasyācittalatāyai dānaṃ /

6.185

/ aparedyuḥ /

6.186

/ na medhyāṃ caṃkrame vā raṅgakarma kuryuḥ /

6.187

/ na vihāre /

6.188

/ upary asya karaṇaṃ /

6.189

/ [47a4] nācāmanikāsāmantake /

6.190

/ pralipte tatra pradeśe dānaṃ /

6.191

/ śuddhāpravāliptaś cec chocanaṃ /

6.192

/ prastute ced vātavarṣāgamaḥ karaṇaṃ prāsāde /

6.193

/ praliptes tatra pradeśe kṛte karaṇaṃ /

6.194

/ gomayena mṛdā vā /

6.195

/ nāsaṃpannakalpākoṭitapratyākoṭitacīvaraparibhukti bhajet /

6.195.p1

/ bhaṅgo mṛṣṭer atra kalpaḥ /
/ pānīye na bollitatvaṃ /
/ avaśyāya pariśudhe śakyataratvaṃ hastam ardhena bhagasya /
/ [47a5] nivāsitasyoparikāyasya bandhanam /
/ paṭṭikayākhothikayāṅkuñcakena muñcikayā vā /
/ nānābharaṇakalāpakāt duṇḍhubhakāvaidehakāsu varṇasūtrañ ca /
/ tadvac citraṃ /
/ nānāstarāyāṃ bhūmau cīvaraṃ nikṣipet /

6.196

/ nāśucau pradeśe /

6.197

/ na guruṇā sati parākrame bhāreṇākramet /

6.198

/ nānyaparibhogena paribhuñjīt* /

First 200 of 434 passages. Read on

Commentaries (4)