འཕགས་པ་དགངས་པ་ངས་པར་འགྲལ་པའ་མདའ་རྣམ་པར་བཤད་པ 563

563

གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་ཡང་ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཆ་ཕྲ་བ་དང་། ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་མཁས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སྔར་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ས་ཆེན་པོ་ལ་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཆོས་དང་། དོན་ལེན་ཅིང་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ལུང་དང་ལྡན་པ་དང་། བསམ་པ་དག་པའི་ས་ཡན་ཆད་མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བའི་ས་མན་ཆད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་རབ་གང་ཞེ་ན། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་དྲུག་དང་། རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། སྤྱིར་བསྡོམས་ན་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་དྲུག་ནི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་ཤེས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །རྣམ་པ་བདུན་ནི། ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཤེས་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་དང་། སྟོབས་བཅུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཤེས་པ་དང་། རིགས་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་རིགས་པ་ཤེས་པའོ། །ཕོངས་ཤིང་འདོད་པ་ལ་ཤེས་རབ་གང་ཞེ་ན་རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་ཤེས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་གཅོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་དང་། བདག་གི་སྨྲ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཤེས་རབ་དང་། ཁྱིམ་པའི་རྒྱུད་

ascertains, based upon the unerring, abiding nature and status of phenomena; and prajñā that has abandoned afflictions. In another enumeration, it is subtle because it engages with knowable objects just as they are; it is skillful because it engages with as many knowable objects as there are; it is innate because it previously correctly attained the collection of wisdom; it is scriptural because it adopts and retains the dharmas and meanings correctly taught by the buddhas and the bodhisattvas abiding on the great bhūmis; and it is endowed with discernment because it embraces the stages from the stage of pure intention upward down to the stage of final culmination. What is prajñā of all modes? There are six qualities and seven aspects, which in total make thirteen kinds. Among them, the six qualities are: knowing suffering among the truths; knowing the origin; knowing cessation; knowing the path; and the final knowledge of exhaustion and knowledge of non-arising. The seven aspects are: knowledge of dharmas; knowledge of inference; conventional knowledge; knowledge of superknowledges; knowledge of characteristics; knowledge preceded by the ten powers; and knowledge of reasoning concerning the four reasonings. What is prajñā for those who are destitute and longing? There are eight kinds: starting from knowing the enumerations of dharmas, the bodhisattva's analytical knowledge of dharmas; starting from knowing the characteristics of dharmas, the analytical knowledge of meanings; starting from knowing the definitive words of dharmas, the analytical knowledge of etymology; starting from distinguishing the bases of the modes of dharmas, the analytical knowledge of eloquence; the bodhisattva's prajñā that refutes all adversaries; the prajñā that establishes all of one's own formulations; and the continuum of householders