Vicaratrayi 13.1.1
Vicāratrayī 13.1.1
- Language
- Sanskrit
13.1.1
vacchedakatvamaṅgīkṛtaṃ tatra prāthamikamahattattvapariṇāme sūkṣmatvāpagamāt kāraṇatāvacchedakarūpābhāvātkāraṇābhāvāduttarapariṇāmo na
syāt | cidacidanuvṛttivatsūkṣmatvasyāpyanuvṛttāvuttarottarakārye
sthūlatvāsaṃbhavātsthūlacidacidātma jagadityuktirna saṃgaccheta | tatra
sthūlatvāsaṃbhavāt| na cāpekṣakaṃ sūkṣmatvaṃ sthūlatvaṃ ca samādāyottarottarakāraṇatā nirvoḍhuṃ śakyā caramakārye brahmatvāsaṃbhavātsarvaṃ
brahmeti vākyavirodhaḥ | nirapekṣasūkṣmatvena sāpekṣasūkṣmatvasya virodhāttatsāmānādhikaraṇyena tadutpatterasaṃbhavāt | kiṃca sāpekṣasūkṣmatvasyāpi kāryatvānnirapekṣasūkṣmatvānupraveśasya tatrāṃsaṃbhavātsāpekṣasūkṣmatvotpattireva na syāt| tadabhāve ca tatsāmānādhikaraṇyena
sthūlatvānutpatterjagadanupapannaṃ syāt | kiṃcāvayavopacayaṃ vinā
prāgvidyamānairevāvayavaiḥ sthūlatvāsaṃbhavātsvakāraṇāvayavātiriktāvayavāsaṃbhavājjagadanupapannameva | kiṃca cijjaḍabrahmavādimate'cidaṃśasyaiva pariṇāmājjagatkāraṇatvaṃ chatrinyāyena samudāye aupacārikamāpatet | āpanne ca mukhyakāraṇatvaṃ prakṛtiśabdavācye'cidaṃśe
eva paryavasannam | paryavasanne ca sāṃkhyamatādviśeṣaḥ | aviśeṣe ca
īkṣaṇādyasaṃbhavājjagatkāraṇatvānupapattiḥ | anupapanne ca chatrinyāyenāpyupacārābhāvādvrahmatvāsaṃbhavaḥ | yadi śaktivārtha bhinnāṃ sattāṃ
nāṅgīkaroṣi tarhi prakṛtirbrahmaśaktiriti vadatā brahmatvaṃ cidaṃśe