A Cluster of Nyāya Flowers 70.p106

70.p106

udgrāhaṇikāmupakramya vā tad grāhayitavyaṃ mayeti pratiśrutya vābhimukhaṃ prativādini sannihiteṣu prāśnikeṣu kāryavyāsaṅgaṃ vyapadiśati idaṃ me karaṇīyamapahoyate gacchāmi ityabhidhāya kathāṃ vicchinatti yaḥ sa vikṣepeṇa parājīyate | anyataranigrahāntā hi kathā bhavati | sa cetthaṃ kathāṃ kurvannātmanaivātmānaṃ nigṛhṇāti, pratiśyāyena me kaṇṭhoparodha udapādi | padamapi vaktuṃ na yujyate | jananī me jīvitaṃ jahāti sma tāṃ śmaśānabhuvaṃ prāpayya vahnisātkaromīti | atrāha, yadi tāvat paramārthata eva mātṛmaraṇādikāryamasyopasthitaṃ tat kimiti tapasvī parājīyate ? udgrāhaṇikājito mā bhūditi kimasau mṛtāṃ mātaramapi mā dhākṣīditi mahat subhāṣitamiti | pīnasāparuddhasthānakaraṇo vācamudīrayatu, athāmārthyasthaganāya vitathamapi kathayati tathāvidhamasau kāryavyāsaṅgaṃ tarhi satyaṃ nigṛhyate na tu vikṣepeṇa, kintu anyenaiva | vādī tāvat kartavyavyājabyapadeśādarthāntaragamanādinā nigṛhyate, prativādī tvapratibhayaiveti, atiprasaṅgaścaivaṃprakārāṇāṃ nirdeśe bhavediti |