Pramāṇa · Search · About · API

A Cluster of Nyāya Flowers 2.6.189-190

Nyāyamañjarī 2.6.189-190

Language
Sanskrit

2.6.189

tatrā hi arthātmake hetau lakṣye paṃcamīmapāsya uvāharaṇasādharmye sādhyasādhanaṃ hetuḥ iti sūtraṃ paṭhanti . vyācakṣate ca sādharmyaṃ heturityucyamāne gandhavattvāderasādhāraṇahetoḥ sādhyadharmivyaktibhedavṛttitvena sādharmyarūpasaṃbhavāt, viruddhasya ca pakṣavipakṣavṛtteḥ tatsādharmyasvabhāvattvāt hetutvaṃ prasajyata iti tannivṛttyarthaṃ udāharaṇagrahaṇam . udāhriyate'smin sādhyasādhanayoḥ prayojyaprayojakabhāva ityudāharaṇaṃ dṛṣṭāntaḥ . tena sādharmyaṃ kasyeti prakṛtatvāt pratyāsatteśca sādhyadharmiṇa ityavagamyate . udāharaṇasādharmye sādhyadṛṣṭāntadharmisādhāraṇo dharmo heturiti nāsādhāraṇādau tathāviprasaktiriti ..

2.6.190

evamapi prameyatvāderanaikāntikahetoḥ tathā bhāgāsiddhasyānityatvasiddhaye caturvidhaparamāṇupakṣīkaraṇe gandhavattvādeḥ prakaraṇasamakālātyayāpa diṣṭayośca udāharaṇasādharmyasaṃbhavāt hetutvaṃ bhavediti tadvyavacchedāya sādhya sādhanagrahaṇam . sādhyadṛṣṭāntadharmiṇośca samāno dharma sādhyo'pyanityatvādiḥ bhavatyeveti tasyāpi hetutā mā prasāṅkṣīditi sādhyasādhanagrahaṇam . liṅgasāmānyalābhārthaṃ sādhyasādhanaṃ yadudāharaṇasādharmyaṃ sa heturiti ..

Commentaries (1)