Pramāṇa · Search · About · API

Nyayasutra 5.40

Prakāśa of Keśava Miśra Tarkācārya 5.40

Language
Sanskrit

5.40

tarkasya pramāṇaphalattvāt tarkānantaraṃ nirṇayasya lakṣaṇāya sūtram- "vimṛśya... nirṇayaḥ” | vimṛśya saṃśayaṃ kṛtvā pakṣapratipakṣābhyāṃ [sthāpanātmakasādhanatad] dūṣaṇātmakapratiṣedhābhyāmarthasyāvadhāraṇamidamitthaṃbhūtameveti jñānaṃ nirṇaya ityarthaḥ | saṃśayasya pakṣapratipakṣotthāpakatayā copayogaḥ | ihāvadhāraṇamātraṃ na labhyam [lakṣyam ?] | pratyakṣādisādhāraṇagatā [sādhāraṇyāt] parīkṣāsādhyatvābhāvāt | kintu viṣayasaṃśayaprayojanapūrvapakṣasiddhāntopanyāsātmakavicārasādhyo nirṇayo'tra lakṣya iti smartavyam | arthagrahaṇaṃ tu kālpanikatvaniṣedhapradarśanāya | tadatrāvadhāraṇaṃ nirṇaya iti sāmānyalakṣaṇam | sa dvividhaḥ saṃśayapūrvakāsaṃśayapūrvakatvabhedāt | tatrādyaḥ prakṛtaḥ tallakṣaṇaṃ tu satarkapramāṇajanyajñānatvamiti dik |
umāpatisagarbheṇa śrīviśvadharasūnunā | śrīkeśavena vyākhyātaṃ prathame prathamāhnikam || iti śrīkeśavamiśrakṛte gautamīyasūtraprakāśe prathamādhyāyasyādyamāhnikam ||

Linked texts (1)