Pramāṇa · Search · About · API

Commentary on the Nyāyasūtra 11.34.p13

Nyāyabhāṣya (complete text) 11.34.p13

Language
Sanskrit

11.34.p13

nanu yadyasya sapakṣavyatirekāpratiṣedhaḥ, kathaṃ nāsādhāraṇyam? tatpratiṣedhaścet kathaṃ nānvayaḥ? atha tatpratiṣedhe'pi tāvanmātramave nānvayaḥ, evaṃ tarhi sapakṣavat pakṣe'pi nairātmyapratiṣedhe'pi nātmasadbhāva iti parākṣepaṃ parihṛtya tadgranthaṃ paṭhati śarīrādiṣviti| vipakṣe hi sati sata eva kasyacid vyatirekaḥ pratīta iti pramāṇena pratīta iti pratipāditam| tasya ca pramāṇapratītasya vyatirekasya pakṣe'pi satyeva niṣedhaḥ pramāṇena kriyata iti yuktā niṣedhalakṣaṇā vidhisiddhiḥ| sapakṣastu na kenacit pramāṇena pratīta iti na tatrānvayavyatirekatanniṣedhāḥ paramārthataḥ kenacitpramāṇena śakyate pratyetum| tatkathaṃ vidhiniṣedhayoranyataraprasaktirityarthaḥ||