Pramāṇa · Search · About · API

Commentary on the Nyāyasūtra 11.5.p2

Nyāyabhāṣya (complete text) 11.5.p2

Language
Sanskrit

11.5.p2

yathoddeśaṃ ca lakṣaṇāditi bhāvapadam| lakṣaṇamāha ityanayormadhye itiḥ pūraṇīyaḥ| atrāpītyapiśabdaḥ pratyakṣalakṣaṇopakṣayā| nanu sādhyate'neneti sādhanamityevāstu, saṃbhavati cāyamartho jñānasya karaṇatāyām, tasya prasiddhasādharmyasamutthatvādityata āha---tadetaditi| na sāmānyātiriktaṃ sādṛśyam, anāśritasyānyāśrayatve dravyatvaprasaḍgāt, ananyāśritasyāpyayutasiddhobhayavyaḍgyatve samavāyatvaprasaḍgāt, gogavayādiyutasiddhaniṣṭhābhivyaktyanupapatteśca| yutasiddhābhivyaḍgyatve'bhāvatvaprasaḍgāt, ayutasiddhāvayavyavayavādiniṣṭhābhivyaktyanupapatteśca| nityasyānekāśrayatve jātitvaprasaḍgāt ekāśrayatve tasya nāśe anāśrayasyāvasthānānupapatteḥ nityatve pramāṇābhāvaprasaḍgācca| sāmānyaṃ hyekāśrayanāśe'pi āśrayāntare tādrūpyeṇaiva pratyabhijñānāt nityamiti vyavasthāpyate| idaṃ tu na tatheti kathaṃ nityamiti jñātavyam?