Commentary on the Nyāyasūtra 11.5.p2
Nyāyabhāṣya (complete text) 11.5.p2
- Language
- Sanskrit
11.5.p2
yathoddeśaṃ ca lakṣaṇāditi bhāvapadam| lakṣaṇamāha ityanayormadhye itiḥ pūraṇīyaḥ| atrāpītyapiśabdaḥ pratyakṣalakṣaṇopakṣayā| nanu sādhyate'neneti sādhanamityevāstu, saṃbhavati cāyamartho jñānasya karaṇatāyām, tasya prasiddhasādharmyasamutthatvādityata āha---tadetaditi| na sāmānyātiriktaṃ sādṛśyam, anāśritasyānyāśrayatve dravyatvaprasaḍgāt, ananyāśritasyāpyayutasiddhobhayavyaḍgyatve samavāyatvaprasaḍgāt, gogavayādiyutasiddhaniṣṭhābhivyaktyanupapatteśca| yutasiddhābhivyaḍgyatve'bhāvatvaprasaḍgāt, ayutasiddhāvayavyavayavādiniṣṭhābhivyaktyanupapatteśca| nityasyānekāśrayatve jātitvaprasaḍgāt ekāśrayatve tasya nāśe anāśrayasyāvasthānānupapatteḥ nityatve pramāṇābhāvaprasaḍgācca| sāmānyaṃ hyekāśrayanāśe'pi āśrayāntare tādrūpyeṇaiva pratyabhijñānāt nityamiti vyavasthāpyate| idaṃ tu na tatheti kathaṃ nityamiti jñātavyam?