Commentary on the Nyāyasūtra 11.5.p9
Nyāyabhāṣya (complete text) 11.5.p9
- Language
- Sanskrit
11.5.p9
atropamānasya phale vipratipadyamānān prati sāśaḍkaṃ jarannaiyāyikajayanta prabhṛtīnāṃ parihāramāha--yadyapīti| saṃjñākarma saṃjñākaraṇam| mānāntaraṃ śabdo vā śabdārtho vā liṅgabhūtaḥ| tatra liṅgapakṣe, upalakṣitaḥ pratipāditaḥ| śabdādavagatena gosādṛśyena pratipādyamānaḥ piṇḍa samānāsamānajātīyebhyo vyavacchinnaḥ śakyamavaganatumiti saṃbandhaḥ| śabdapakṣe, tu gosādṛśyenopalakṣito viśiṣṭaḥ śabdādavagamyamānaḥ piṇḍaḥ samānāsamānajātīyebhyo vyavacchinnaḥ śakyo'vagantum, guṇakarmādivat sādṛśyasyāpi samānasamānajītīyavyavacchedakatvāditi sugamam| gosadṛśo gavayaśabdavācya iti tāvadastu| atha gosadṛśa eva ka ityāśaḍkānivartanāsāmarthyamateḥ pariplavaḥ| enamevārthaṃ kaścidityādinā darśitavān| tatreti| tarhi viśiṣṭaiva pratipattirvākyādastu ityata āha---na ceti| pratyakṣamātrād bhaviṣyatītyata āha---na ceti||