Commentary on the Nyāyasūtra 11.9.p10

11.9.p10

tatrātmavyatirekeṇa kaḥ svārtha iti cintanīyam| ananyatvaṃ svatvaṃ sarvabhāvānām| tathā ca yadā tenaiva tadanubhūyate tadā pratyetuḥ pratyetavyādananyatvādahamiti syāt| ataeva ghaṭādayo na kadācidapyananyānubhavitṛkā iti na kadācidapyahamāspadamiti cet? evaṃ tarhi tvanmate'pyayamahamiti pratyayaḥ śarīrādāvāroparūpa eva, tataḥ pratyeturanyatvāt| buddhau mukhya iti cet---na, tasyāḥ kriyātvenānubhūyamānāyā bhinnasya tatkarturahaṃ chinadmītivadahaṃ jānāmītyanubhavāt nīlādipratyetavyākāravat pratipattrākāro'pi pratīterevāyamātmā tathā bhāsata iti cet? tarhi pratyetavyākārasamānayogakṣematvena pratipatrākārasyāpi siddhaṃ naḥ samīhitam| astu svopādānamātramiti cet---na, tatpratibhāsane tadgatārthākārasyāpi pratibhāsaprasaḍgāt| ākāramantareṇākāriṇo'navabhāsanāt| pravṛttivijñānasaṃtānādanya evāyaṃ buddhisaṃtānaḥ pratipattā, yamālayavijñānamācakṣata iti cet? evaṃ tarhi pravṛttivijñānopādānamanādinidhanaḥ siddho'dhikaḥ pratipattā| sa kiṃ saṃtanyamānajñānarūpaḥ, tadviparītarūpo veti cintā pariśiṣyate| tasyāśca raṅgabhūmiḥ kṣaṇabhaṅgabhaṅga ityata āha---pareti| dṛḍhataraṃ viśeṣaniṣṭham| smṛtyā saha pūrvāparapratyayayorekaviṣayatvamūkajñānagocaratvam| pūrvānubhūtitatkāryasmṛtitatkāryānubhūtīnāmekenānuvyavasāyena