Commentary on the Nyāyasūtra 21.4.p14
Nyāyabhāṣya (complete text) 21.4.p14
- Language
- Sanskrit
21.4.p14
rāsabhādi| nāpi sarvathā anupalabdhapūrvapiśācādi| yadi na tannimittaṃ kasmāt vināpi vahni kvacid dhūmo nopalabhyate? athāsau sarvathā vahnisahitaḥ, tathā satyādrendhanavat kathaṃ vahnirapi na kāraṇam? kāraṇaṃ cet kathaṃ tadantareṇa dhūmabhāvaśaḍkā? akāraṇasya hi kāryasya nityaṃ sattvamasattvaṃ vā syāt, anapekṣatvāt, na kādācitkatvam| nāpyanekakāraṇakam, akāraṇakatvaprasaḍgādeva| vahnyanantarameva bhāva iti hi dhūmasya vahnikāryatvam| sa cet avahnerapyanantaraṃ naivakārārthaḥ syāditi na vahneḥ kāryam| evamanyasyāpi na kāryam| na hi anyānantarameva bhavati, vahnerapyanantaraṃ bhāvāt| tataścāhetuko dhūmaḥ syāt| tathā ca kādācitkatvavyāhatiḥ||