Pramāṇa · Search · About · API

Nyayavinishcaya v1.p33.2

Nyāyaviniścayavivaraṇa v1.p33.2

Language
Sanskrit

v1.p33.2

'syāt' kā 'suniścita dṛṣṭikoṇa' yā 'nirṇīta apekṣā' hī artha haiṃ 'śāyada, sambhava kadācit ādi nahīṃ| 'syādasti' kā vācyārtha hai-svarūpādi kī apekṣā se vastu hai hī' na ki 'śāyada hai', 'sambhava hai', 'kadācit hai| ādi| saṃkṣepataḥ jahām̐ anekānta darśana citta meṃ samatā, madhyasthabhāva, vītarāgatā, niṣpakṣatā kā udaya karatā hai vahām̐ syādvāda vāṇī meṃ nirdopatā āne kā pūrā avasara detā hai| isa prakāra ahiṃsā kī paripūrṇatā aura sthāyitva kī preraṇā ne mānasa śuddhi ke lie anekāntadarśana aura vacana śuddhi ke lie syādvāda jaisī nidhiyoṃ ko bhāratīya saṃskṛti ke kopāgāra meṃ diyā hai| bolate samaya vaktā ko sadā yaha dhyāna rahanā cāhie ki vaha jo bola rahā hai utanī hī vastu nahīṃ hai, kintu bahuta bar̤ī hai, usake pūrṇarūpa taka śabda nahīṃ pahuṃca sakate| isī bhāva ko jatāne ke lie vaktā 'syāt' śabda kā prayoga karatā hai | 'syāt' śabda vidhiliṅ meṃ niṣpanna hotā hai, jo apane vaktavya ko niścita rūpa meṃ upasthita karatā hai na ki saṃśaya rūpa meṃ| jaina tīrthakaroṃ ne isa taraha sarvāṅgīṇa ahiṃsā kī sādhanā kā