Nyayavinishcaya v1.p35.2
Nyāyaviniścayavivaraṇa v1.p35.2
- Language
- Sanskrit
v1.p35.2
dvitīya anumānaprastāvameṃ-anumāna kā lakṣaṇa, pratyakṣa kī taraha anumāna kī bahirarthaviṣayatā 'sādhya-sādhyābhāsa ke lakṣaṇa, bauddhādi matoṃ meṃ sādhyaprayoga kī asambhavatā, śabda kā arthavācakatva, śabdasatagrahaṇaprakāra, bhūtacaitanyavāda kā nirākaraṇa, guṇaguṇibheda kā nirākaraṇa, sādhyasādhanābhāsa ke lakṣaṇa, prameyatva hetu kī anekāntasādhakatā, satvahetu kī pāriṇāmitvaprasādhakatā, trairūpyakhaṇḍanarvaka anyathānupapattisamarthana, tarka kī pramāṇatā, anupalambha hetu kā samarthana, pūrvacara uttaracara aura sahacara hetu kā samarthana, asiddha viruddha anaikāntika aura akiñcitkara hetvābhāsoṃ kā vivecana, dūṣaṇābhāsalakṣaṇa, jātilakṣaṇa, jayetaravyavasthā, dṛṣṭānta-dṛṣṭāntābhāsavicāra, vāda kā lakṣaṇa, nigrahasthānalakṣaṇa, vādābhāsalakṣaṇa ādi anumāna se sambandha rakhane vāle viṣayoṃ kā varṇana hai| tṛtīya pravacana prastāva meṃ-pravacana kā svarūpa, sugata ke āptatva kā nirāsa, sugata ke karuṇāvattva tathā caturāryasatya-pratipādakatva kā parihāsa, bhāgama ke apauruṣeyatva kā khaṇḍana, sarvajñatvasamarthana, jyotirjñānopadeśa satyasvapmajñāna tathā īkṣaṇikādi vidyā ke dṛṣṭāntadvārā sarvajñatvasiddhi, śabdanityatvanirāsa, jīvādi tatvanirūpaṇa, nairāmya bhāvanā kī nirarthakatā, mokṣa kā svarūpa, saptabhaṃgī nirūpaṇa, syādvādameṃ diye jānevāle saṃśayādi doṣoṃ kā parihāra, smaraṇa pratyabhijñāna ādi kā prāmāṇya, pramāṇa kā phala ādi viṣayoṃ para vivecana hai|