Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 7.19

Nyāyāgamānusāriṇī 7.19

Language
Sanskrit

7.19

tvatpakṣe dṛṣṭāntābhāva iti cedityādi pūrvapakṣīkṛtya taduttaram --sāmānyādivadvetyārabhya yāvat sāmānyādivadeva sātmakaṃ na ghaṭādivat sātmakamiti vāśabdāvadhāraṇārthatvavyākhyānasahito granthaḥ vaiśeṣikapakṣe sattāsambandharahitasātmakadṛṣṭāntābhāve codite sāmānyaviśeṣasamavāyānāṃ sātmakatvavat syāditi sātmakaṃ na ghaṭādivat sātmakam . sāmānyādīnāṃ sātmakatvamasiddhamiti cet, na, svarūpabhinnatve sati abhinnavāgbuddhivyavahāraviṣayatvād yad viśeṣaṇaṃ tat sāmānyam . atrāpyuttare bahveva sampradhāryam, atyantanirātmakatvānabhyupagamāt iti vacanena sadasattvayorapi vikalpavattvaṃ varṇyate--kiñcitsat samastasaditi, evamasadapi . saṃpūrṇaniratiśayasvātmana eva tu sattvād nirūpyam--katamat tat kva vā kiñcitsattvamasattvaṃ vā ? etarhi nirūpyate--nanvidameva tadekasattāsadasadapi asamarthagavavat . gatārtham . sāmānyādīnāṃ sātmakatvamasiddhamiti cediti dṛṣṭānte sādhyadharmāsiddhicodanā . tatparihāraḥ — na, svarūpabhinnetyādi yāvad viśeṣaṇaṃ tat sāmānyamiti dṛṣṭāntasādhanam . chatravastrakambalādiviśeṣaṇaiśchatrivastrikambalināṃ sātmakairātmarūpapratyayakarairviśeṣaṇatvavat svarūpabhinnatve sati abhinnavāgbuddhivyavahāraviṣayatvād viśeṣaṇaṃ sāmānyaṃ sātmakaṃ cetyantamuttarametaditi .

Linked texts (1)