Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 7.25

Nyāyāgamānusāriṇī 7.25

Language
Sanskrit

7.25

atrocyate --etadeva nanu prastutam, sadanityaṃ dravyavat kāryaṃ kāraṇaṃ sāmānyaviśeṣavaditi dravyaguṇakarmaṇāmaviśeṣaḥ vai॰ sū॰ 1 . 1 . 8 iti sadādayaḥ ṣaḍaviśeṣā dravyādīnāmeva trayāṇāṃ na sāmānya yattu sat tatsamavāyikāraṇaṃ tadasyāstyeva, tat kimiti matvoktaṃ nāsya sat tadidamasad dravyādi kāryamiti ? yattvasya nāsti samavetaṃ tadapekṣya na yuktaṃ vaktuṃ nāsya sat tadidamasat iti . taddhi sadeva na bhavatyāvayorapi matena . kiṃ tarhi ? nāsyāsat tadidamanasat . na hi khapuṣpaṃ yasya nāsti so'sannityucyate, saṃstu satvāṃśca niyamād bhavati pratiṣedhadvayārthatvāt . viśeṣasamavāyānāmityaviśeṣābhidhānadvāreṇa trayāṇāṃ tribhyo nānātvaṃ parasparataśca lakṣaṇādinā vyācikhyāsitaṃ bhavatā . asmābhiśca dravyavyatiriktaguṇādyabhāvāt sāmānyādyabhāvācca sattvenāviśeṣa eva, viśeṣe vānyatarad dravyāditrayaṃ sāmānyāditrayaṃ vā khapuṣpatulyaṃ syādityāsañjitaṃ proktadvāreṇa vādaprastāvāditi . tatra sadādiṣaḍaviśeṣo dravyāditrayaviṣaya eva na sāmānyāditrayaviṣaya ityuktvā sāmānyādīnāṃ sattvamucyamānaṃ sadityasaditi ca svavacanavirodhāya sadā maunavratiko'smi iti vacanavat .

Linked texts (1)