Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 8.31

Nyāyāgamānusāriṇī 8.31

Language
Sanskrit

8.31

atastvaduktivadityādi . sāmīpyena sarvātmanā yoga upayogaḥ rūpādyarthasamīpe sarvātmapradeśānāṃ tatpravaṇatā, śabdopayogātmayogavakratā'vakratādestiryag-manuṣyanāmanirvartitaṃ mṛdādi kumbhakārādi ca yathāsaṅkhyaṃ bhavati rūpādimadarthaviracanātmakatvāt kumbhakārādikāryavad nāmno bhavati, ātmā buddhyā samarthyārthān mano yuṅkte vivakṣayā . pā॰ śikṣā 6 ityādi sarvaṃ tvaduktopapattijātamupayogaviśeṣabhavanaprādhānyaṃ sādhayati, tatkāryatvācchabdasya, upa athocyeta--sāmānyamaviśeṣaḥ, ubhayoḥ parasparakāraṇatvāviśeṣatvāt . atha kasmādupayoga eva nāmatvamāpadyate ? iti upayogatvaprāpternāmnaḥ sarvatra viśeṣapradhānatvam . tasyāpi vā nāmaśabdasya uraḥprabhṛtītyādinā nāmadravyārthaṃ hitvā dravyadravyārtho'ṅgīkṛtaḥ mūrtadravyābhyupagamāt . mūrtamamūrtasya dravyaṃ na bhavati . nāmaśabdo yogasya śabdaḥ kāryam, sa eva kāraṇamupayogasya kumbhakāraśarīrāderiti tatkāraṇaṃ taditi tvayaiva prāg bhāvitaṃ vistareṇaitat .

Linked texts (1)