Yashastilaka 4.270
Yaśastilakacandrikā 4.270
- Language
- Sanskrit
4.270
āsādyetyādi | yeṣāṃ puruṣāṇāṃ rājñāṃ bharataprayogāḥ gītanṛtyavāditrodāharaṇāni śrutidṛṣṭibhājaḥ karṇendriyalocanendriyagocarāḥ santi na bhavanti | kiṃ kṛtvā | pūrvaṃ lakṣmīmāsādya śriyaṃ prāpya | teṣāṃ rājñāṃ dhanavatāṃ puruṣāṇāṃ ca iyaṃ pratyakṣībhūtā śrīrlakṣmīrmṛtakāṅgaśobhāsamānavṛttirbhavati mṛtakasya jīvarahitakalevarasyāṅgaṃ śarīraṃ tasya śobhā puṣpacandanābharaṇādiracanā tasyāḥ samānavṛttirbhavati | na kevalaṃ mṛtakāṅgaśobhāsamānavṛttiḥ śrīrbhavati, kiṃtu nirarthakā niṣphalā ca bhavati | upamālaṃkāraḥ ||
kadācit kasmiṃścidvasare mahākavikāvyakathākāṇḍeṣu mahākavīnāṃ kāvyakathākāṇḍeṣu kāvyānā kathāprastāveṣu paṇḍitavaitaṇḍikasya kaveḥ paṇḍitavaitaṇḍikanāmaviduṣaḥ akharvagarvaparvatabhāraṃ akharvo mahān yo'sau garvo'haṃkāraḥ sa eva parvatataḥ kāṭhinyaprakṛtitvāt tasya bhāro bharastaṃ akharvagarvaparvatabhāraṃ avāruruhaṃ avarohitavān | ahaṃ uttāritavānityarthaḥ | paṇḍitavaitaṇḍikagarvaṃ bhañjitavānahamityarthaḥ | kathaṃbhūteṣu mahākavikāvyakathākāṇḍeṣu | udghāṭitasarasvatīrahasyamudrākaraṇḍeṣu udghāṭitaṃ unmudritaḥ sarasvatyāḥ saṃbaṃdhī rahasyamudropalakṣitaḥ gopyatattvacihnasahitaḥ karaṇḍaḥ peṭikā yeṣu te tathā teṣu | kiṃ kurvataḥ paṇḍitavaitaṇḍikasya | prastāvamavijñāya avasaramajñātvā iti īdṛśāni kāvyāni paṭhataḥ uccārayataḥ kṛtāvahelasya vihitānādarasya |
itīti kim brahmāṇḍetyādi | he rājan, yattava bhavato lakṣmīḥ śrīḥ svayaṃvaravidhau svayaṃvaravidhāne svayamevāgatya varaṇe vihitādarā kṛtādarā vartate taccitraṃ āścaryaṃ na vartate | kathaṃbhūtasya tava | brahmāṇḍamaṇḍapamahotsavapauruṣasya brahmāṇḍamaṇḍapaṃ pariṇayanaśālā | jano'yaṃ iti yāvat | tasya mahotsave mahaddharṣe pauruṣaṃ varatvaṃ yasya sa tathā tasya | taccitraṃ na bhavati, tarhi kiṃ citram | yat tava kīrtipriyā bhramati paryaṭati | nu iti vitarke | taccitraṃ tadāścaryaṃ vartate | kathaṃbhūtasya tava | kṛtajagattrayarakṣaṇasya kṛtaṃ vihitaṃ jagattrayasya trailokyasya rakṣaṇaṃ pratipālanaṃ yena sa tathā tasya | hetvalaṃkāraḥ ||
Linked texts (1)
- Yaśastilaka — Somadevasūri, Sanskrit