Pramāṇa · Search · About · API

Yashastilaka 4.30

Yaśastilakacandrikā 4.30

Language
Sanskrit

4.30

viśodhayetyādi | he mahīpāla pṛthvīpate, mantraśālāṃ mantragṛhaṃ aśeṣataḥ sarvaprakāreṇa viśodhaya mantraśālāyāmanadhikāriṇaṃ puruṣaṃ niṣkāsaya | asyāṃ mantraśālāyāmayuktaḥ pumān mantrabhedako jīvaḥ sthātuṃ sthitiṃ kartuṃ nārhati na yogyo bhavati | kiṃvat | ratirahasyavat | yathā ratirahasye saṃbhogakrīḍāyāṃ ayukto na sthātumarhati | upamaiva || yato yasmāt kāraṇāt | ekamityādi | viṣaraso hālāhaladravaḥ ekaṃ puruṣaṃ hanti mārayati | śastreṇa ca āyudhena ca ekaḥ pumān hanyate māryate | mantraviplavo mantrabheda eko'dvitīyo rājānaṃ nṛpaṃ hanti mārayati | kathaṃbhūtaṃ rājānam | sabandhurāṣṭram bandhavaśca kuṭumbavargaḥ rāṣṭraṃ ca deśaḥ bandhurāṣṭreḥ saha vartate iti sabandhurāṣṭram | vyatirekālaṃkāraḥ || tavetyādi | vidyāmahodadhiḥ sacivaḥ prāha—he deva rājan | nāmeti saṃbhāvanāyām | kaḥ pumān tava mantraṃ darśayed jñāpayet | api tu na kaściddarśayedityarthaḥ | kathaṃbhūtasya tava | tejonidheḥ jñānanidhānasya | punaḥ kathaṃbhūtasya tava | sarvalokaikacakṣuṣaḥ sarveṣāṃ lokānāmekamadvitīyaṃ yaccakṣurlocanaṃ sarvalokaikacakṣustasya | kasya kamiva | dyumaṇeḥ śrīsūryasya pradīpamiva jyotiriva | yathā dyumaṇeḥ sarvalokalocanaprāyasya pradīpaṃ kaḥ pumān darśayati | api tu na kaścit | dṛṣṭāntālaṃkāraḥ || candrādityādi | he nātha he rājan, tvatto bhavatsakāśāt mādṛśi madṛkṣaṇe jane matirbuddhiḥ jāyate utpadyate | kathaṃbhūtāttvattaḥ | guṇanidherjñānanidhānāt | kasmāt kimiva | candrāt tatkānte candrakāntamaṇau ambu dravamiva jalamiva | yathā candrakānte maṇau candrādambu jāyate tathā tvatto'smāsu matirutpadyate | punaḥ kasmāt kimiva | sūryāt tadaśmani sūryakāntamaṇau teja iva udyota iva | yathā sūryakāntaratne sūryāt teja utpadyate | upamālaṃkāraḥ dṛṣṭānto vā ||

Linked texts (1)