Pramāṇa · Search · About · API

Pramanamimamsa 2.1.71

Pramāṇamīmāṃsāvṛtti 2.1.71

Language
Sanskrit

2.1.71

chalamapi ca samyaguttaratvābhāvājjātyuttarameva . uktaṃ hyetadudbhāvanaprakārabhedenānantāni jātyuttarāṇīti . tatra parasya vadato'rthavikalpopapādanena vacanavighātaśchalam . tattridhā vākchalaṃ sāmānyacchalamupacāracchalaṃ ceti . tatra sādhāraṇe śabde prayukte vakturabhipretādarthādarthāntarakalpanayā tanniṣedho vākchalam . yathā navakambalo'yaṃ māṇavaka iti nūtanavivakṣayā kathite paraḥ saṅkhyāmāropya niṣedhati--kuto'sya nava kambalā iti ? . sambhāvanayātiprasaṅgino'pi sāmānyasyopanyāse hetutvāropaṇena tanniṣedhaḥ sāmānyacchalam . yathā aho nu khalvasau brāhmaṇo vidyācaraṇasampanna iti brāhmaṇastutiprasaṅge kaścidvadati--sambhavati brāhmaṇe vidyācaraṇasampaditi . tat chalavādī brāhmaṇatvasya hetutāmāropya nirākurvannabhiyuṅkte--yadi brāhmaṇe vidyācaraṇasampad bhavati, vrātye'pi sā bhavet vrātyo'pi brāhmaṇa eveti . aupacārike prayoge mukhyapratiṣedhena pratyavasthānamupacāracchalam . yathā mañcāḥ krośantīti ukte paraḥ pratyavatiṣṭhate--kathamacetanāḥ mañcāḥ krośanti mañcasthāstu puruṣāḥ krośantīti . tadatra chalatraye'pi vṛddhavyavahāraprasiddhaśabdasāmarthyaparīkṣaṇameva samādhānaṃ veditavyamiti .. 29 ..

Linked texts (1)