Pramāṇa · Search · About · API

Kalpah 2.6.16

Kalpaḥ 2.6.16

Language
Sanskrit

2.6.16.1

16.1
atha ṣoḍaśapraśne prathamaḥ paṭalaḥ .
dvādaśāhena praiva jāyate .. 1 ..

2.6.16.2

jyaiṣṭhyamaśnute sa hyenamanubhavati ..2..

2.6.16.3

ahīnaḥ satraṃ ca ..3..

2.6.16.4

tasyāgnikalpo vyākhyātaḥ.. 4 ..

2.6.16.5

gataśriyaśchandasā yajeran .. 5..

2.6.16.6

yaṃ kāmayeta cchandasā yajate so'smai kāmaḥ samṛdhyate . yajate yajanta iti codanaṃ yo'tapasvī syādasam̐śliṣṭo'sya yajñaḥ syāttapasvī syādyajñameva tatsam̐śleṣayatīti vijñāyate ..6..

2.6.16.7

pīvā dīkṣate . kṛśo yajate .. 7..

2.6.16.8

kāmyā vidyādaṣṭācatvārim̐śataṃ kāmayati .. 8..

2.6.16.9

pañcadaśa dīkṣerannardhamāsāyatanāḥ .. 9 ..

2.6.16.10

saptadaśa prajākāmāḥ .. 16.1.10 ..

2.6.16.11

ekavim̐śatim̐ rukkāmāḥ. trayovim̐śatiṃ pratiṣṭhākāmāḥ . caturvim̐śatiṃ brahmavarcasakāmāḥ . trim̐śataṃ māsāyatanāḥ. trayastrim̐śatamojaskāmāḥ. catvārim̐ śatamindriyakāmāḥ . catuścatvārim̐śataṃ vīryakāmāḥ . aṣṭācatvārim̐śataṃ paśukāmāḥ..11..

2.6.16.12

aparimitaṃ dīkṣerannityantato vadanti .. 12 ..

2.6.16.13

te'pyahīnasya yājamāne sthāninaḥ .. 13 ..

2.6.16.14

brāhmaṇā ṛtvijo dīkṣitānāmadīkṣitānāmahīnasya tena ( te ) yājayanti .. 14 ..

2.6.16.15

tasmādvādaśāhena na yājyaṃ pāpmano vyāvṛttyā iti .. 15 ..

2.6.16.16

ya evaṃ vidvāndvādaśāhena yajate .. 16 ..

2.6.16.17

yajamāna ṛdhnoti .. 17 ..

2.6.16.18

ya evaṃ vidvāndvādaśāhena pratigṛhṇāti .. 18 ..

2.6.16.19

ṛtvijo yajamānaṃ cādhikṛtya vadati .. 19 ..

2.6.16.20

brāhmaṇānāṃ tu satramato dīkṣitānām̐ saptadaśānāmāsata upayanti .. 16.1.20 ..

2.6.16.21

codanā sarva iṣṭaprathamayajñā gṛhapatirvā .. (kha01).. 21 ..

2.6.16.22

sarve yājamānamārtvijyenāvipratiṣiddhaṃ kuryuḥ .. 22 ..

2.6.16.23

gṛhapatiḥ parārthāni yathā yūpāñjanamṛtuyājyāmityevam̐rūpāṇi dharmapratiṣedhe bhūyasāṃ dharmo'nugrāhyate ( gṛhapatervā ) .. 23 ..

2.6.16.24

gṛhapatereva sāmidhenīkalpeneti kurvīran .. 24 ..

2.6.16.25

tvaṃ varuṇa iti vasiṣṭharājanyānām̐ sāmidhenīparidhānīyā. ājuhotetītareṣāṃ gotrāṇām .. 25 ..

2.6.16.26

nārāśam̐so dvitīyaḥ prayājo vasiṣṭhaśunakānām . tanūnapāditareṣāṃ gotrāṇām .. 26 ..

2.6.16.27

sāvitrāṇi hoṣyantaḥ saṃnivaperanhutvā vinivaperan .. 27..

2.6.16.28

paśubhiryakṣyamāṇāḥ saṃnivaperanniṣṭvā nivaperangṛhapatirvā'raṇyoḥ saṃnivaperan .. 28 ..

2.6.16.30

ya ito'gnirjaniṣyate sa naḥ sarveṣāṃ yadanena yajñena jeṣyāmo'nena paśubandhena tannaḥ sahāsaha naḥ sādhutulyā ya evaṃ pāpaṃ karavattasyaiva tadityuktam ..29..
gṛhapatiḥ samāropayate . svayamitare gṛhapatirvā ..16.1.30..

2.6.16.31

sarveṣām .. 31 ..

2.6.16.32

śiśire dīkṣante . vasanta uttiṣṭhanta iti vijñāyate .. 32..

2.6.16.33

śiśiro vai tasya prāyaṇaṃ vasanta udayanam .. 33 ..

2.6.16.34

ṛdhnuvante ya evaṃ vidvām̐saḥ śiśire dīkṣante vasanta uttiṣṭhantīti vijñāyate .. 34 ..

2.6.16.35

ṣaṭsu vyuṣṭāsvāpūryamāṇapakṣasya ceṣyamāṇā dīkṣeran .. 35..

2.6.16.36

saṃvādam̐ saṃnivapanaṃ kṛtvā dīkṣaṇīyāprabhṛtīni karmāṇi kurvate . ya ito'gnirjaniṣyate sa naḥ sarveṣāṃ yadanena yajñena jeṣyāmo'nena satreṇeti .. (kha02) . atra saṃvāde
brūyuradhvaryurgṛhapatiṃ dīkṣayitvā madhyataḥ kāriṇo dīkṣayati hotāraṃ brahmāṇamudgātāram . pratiprasthātā'dhvaryuṃ dīkṣayitvā'rdhino dīkṣayati maitrāvaruṇaṃ brāhmaṇāccham̐sinaṃ stotāram . neṣṭā pratiprasthātāraṃ dīkṣayitvā tṛtīyino dīkṣayati . acchāvākamāgnīdhraṃ pratihartāram . unnetā neṣṭāraṃ dīkṣayitvā pādino dīkṣayati grāvastutaṃ potāraṃ subrahmaṇyam . tatastaṃ pratiprasthātā dīkṣayati . anyo vā dīkṣito brāhmaṇa evamanupūrvaṃ dīkṣeran . nātantrībhāvādekaikamapavargayati . anyagotravyavāyāt samānagotrāṇāmārṣeyāṇāmabhyāvartate . patnīnāmekasthāne patnīrdīkṣayanti . tāsāṃ yājamānairdharmā vyākhyātāḥ .. 36..

2.6.16.37

anvahaṃ dīkṣāmeke samāmananti .. 37..

2.6.16.38

dvyahe tryaha iti krāmayati ā dvādaśāhāt.. 38 ..

2.6.16.39

upasatsu trayodaśo dīkṣeta . tena [na] brā(bra)hmaṇā bhavitavyamupadīkṣamāṇā agnīnupavapannyupyā''tmasam̐skāreṇa prakrāme (t)) dvādaśa dīkṣāḥ .. 39 ..

2.6.16.40

na sanīhārasam̐śāsanam̐ satrabhūte vidyate .. 16.1.40..

2.6.16.41

ṣoḍaśī somavikrayaṇī .. 41 ..

2.6.16.42

dvādaśāhāyā''ptam̐ rājānaṃ krīṇāti .. 42 ..

2.6.16.43

dvādaśopasadaḥ..43..

2.6.16.44

anūpasadamagniṃ cinoti .. 44 ..

2.6.16.45

dvyahamekaikā citiḥ .. 45 ..

2.6.16.46

caturahamuttamā .. 46..

2.6.16.47

ā trirātraṃ catustanāni vratāti bhavanti .. 47 ..

2.6.16.48

evaṃ tristanāni dvistanāni ekastanāni ..48..

2.6.16.49

bhūyo vratamicchandadhna ekam̐ sruvamabhyunnayeta .. 49..

2.6.16.50

ekavim̐śatiśchadisadaḥ .. 16.1.50 ..

2.6.16.51

saṃtṛṇṇe adhiṣavaṇaphalake .. (kha03) ..51..

2.6.16.51_1

iti satyāṣāḍhahiraṇyakaśisūtre ṣoḍaśapraśne prathamaḥ paṭalaḥ ..

2.6.16.51_2

16.2
atha ṣoḍaśapraśne dvitīyaḥ paṭalaḥ .
vyākhyāta ekayūpaḥ .. 1..

2.6.16.51_3

yadi yūpaikādaśinī syādanvahamekaikaṃ yūpam̐ saṃminuyātsarvānvā ..2..

2.6.16.51_4

aupavasathye'hanyanvahaṃ mīyamāneṣvaharaharupaśayo'bhyāvarteta .. agniṣṭha evodayanīye paśumupākuryāt .. 3 ..
śvobhūte pratāyate jyotiṣṭomaḥ ..4..

2.6.16.51_5

vaiśvānaro'tirātraḥ . upāvaharaṇakāle yāvānekāhāyā''ptastāvantam̐ rājānamanyasminvāsasyupanahyopāvaharati ..5..

2.6.16.51_6

pratyupanahyetaraṃ nidadhāti ..6..

2.6.16.51_7

evamaharahaḥ kriyate . anvahaṃ yogavimokṣaṇe .. 7 ..

2.6.16.51_8

prathame'hani yunakti . uttame vimuñcatītyekeṣām ..8..

2.6.16.51_9

prāyaṇīyodayanīyayoratirātrayordaśame cāhni pṛśniprāṇagrahāngṛhṇātyabhiṣavamāṇena prākṛtasya yajurmānasya prathamena mantreṇa mītvā vāyurasi prāṇo nāmeti daśabhirmantrairdaśa pṛśnimānāni mimīte ..9..

2.6.16.51_10

uttareṇottareṇa yajurmānena mītvā'yaṃ puro bhuva iti daśabhirmantrairdaśa prāṇagrahamānāni mimīte .. 16.2.10 ..

2.6.16.51_11

uttarottare yajurmānena vyatiṣajati .. 11 ..

2.6.16.51_12

aindravāyavāgrau prāyaṇīyodayanīyāvatirātrau daśamaṃ cāhaḥ . athetareṣāṃ navānāmaindravāyavāgraṃ prathamamaharatha śukrāgramathā''grayaṇāgramevaṃ tryanīkāstriḥ parivartante samūḍhaṃ chandasi .. (kha04) .. 12 ..

2.6.16.51_13

atha vyūḍhaṃ chandasyaindravāyavāgrau prāyaṇīyodayanīyāvatirātrokthetareṣāṃ daśānāmaindravāyavāgraṃ prathamamahaḥ . atha śukrāgramatha dve āgrayaṇāgre . athaindravāyavāgramatha dve śukrāgre . athā''grayaṇāgramatha dve aindravāyavāgre .. 13 ..
tatra bhakṣamantrāḥ pavamānābhimantraṇāni ca yena yena cchandasā nigadāśca tasya sthāne tābhiḥ saṃnameta vyūhena vyākhyātam .. 14 ..

2.6.16.51_14

evamuttareṣu pṛṣṭhyāheṣu trīnatigrāhyāngṛhṇāti . āgneyamekavim̐śe . aindraṃ triṇave . sauryaṃ trayastrim̐śe ..15..

2.6.16.51_15

pūrvasmiṃstryahe vājasaneyinaḥ samāmananti . yatra gauravītam̐ sāma tatra sarvānpūrṇān grahāngṛhṇīyāt ..16..

2.6.16.51_16

atha paśuklṛptirāgneyaṃ prāyaṇīyo'tirātra ālabhante śvobhūte sārasvatīṃ meṣīm . evam̐ hi vihatānaikādaśinānanvahamālabhanta āgneyamudayanīye soryaṃ brahmavarcasakāmānām .. 17 ..

2.6.16.51_17

dakṣiṇākāle'nvahaṃ dvādaśa śatānyahīnabhūte dadāti .. 18 ..

2.6.16.51_18

satre tu dākṣiṇau homau hutvedamahaṃ gāṃ kalyāṇyai kīrtyai svargāya lokāya dakṣiṇāṃ nayāmīti yajamānāḥ kṛṣṇājināni anvanya udayo dakṣiṇāpathenātiyanti .. 19..

2.6.16.51_19

evamaharahaḥ kriyate .. 16.2.20..

2.6.16.51_20

uttare'hani kṛṣṇaviṣāṇāḥ prāsyanti .. 21 ..

2.6.16.51_21

sakhyāni visṛjante .. 22 ..
pūrvasminnahanyuttarasmā ahne yajñāyajñīyaṃ prati vasatīvarīrgṛhṇāti .. 23 ..

2.6.16.51_22

pūrvasminnahanyuttarasmā ahne stotrīyamanurūpaṃ kṛtvā śam̐sati .. (kha05) .. 24 ..

2.6.16.51_23

iti satyāṣāḍhahiraṇyakeśisūtre ṣoḍaśapraśne dvitīyaḥ paṭalaḥ .
16.3
atha ṣoḍaśapraśne tṛtīyaḥ paṭalaḥ .
vartamāne'tirātre payām̐si viśāsti .. 1..

2.6.16.51_24

śvaḥ sutyāmindrāgnibhyāṃ viśvebhyo devebhyo brāhmaṇebhyaḥ somapebhyaḥ somaṃ prabrūtāditi maitrāvaruṇenocyamāne svamagāraṃ praviśyā''gnīdhraḥ śvaḥ sutyāmindrāgnibhyāṃ viśvebhyo devebhyo brāhmaṇebhyaḥ somapebhyaḥ somaṃ prabravīmi brahmanvācaṃ yaccha subrahmaṇya subrahmaṇyāmāhvayeti saṃpreṣyati .. 2 ..

2.6.16.51_25

adya sutyāmetasminnahani brūyāllupyeta vā śvaḥsutyāmitareṣu .. 3 ..

2.6.16.51_26

patnīsaṃyājāntamahaḥ saṃtiṣṭhate .. 4 ..

2.6.16.51_27

sam̐sthite brahmā vācaṃ visṛjate .. 5..

2.6.16.51_28

pariharantyudakaṃ patnībhyaḥ .. 6..

2.6.16.51_29

haranti samiddhārāḥ..7..

2.6.16.51_30

pratyetyā''havanīye samidho'bhyādadhati .. 8..

2.6.16.51_31

evamaharahaḥ kriyeran .. 9..

2.6.16.51_32

tasminnahani pṛṣṭhyaḥ ṣaḍahaḥ .. 16.3.10 ..

2.6.16.51_33

trivṛdagniṣṭomo rathaṃtarasāmā .. 11 ..

2.6.16.51_34

rathaśabdena māhendrasya stotramupākaroti .. 12 ..

2.6.16.51_35

upākaraṇamantrasya śabdo vikāraḥ .. 13 ..
pañcadaśa ukthyo bṛhatsāmā .. 14 ..

2.6.16.51_36

dundubhiśabdena māhendrasya stotramupākaroti .. 15 ..

2.6.16.51_37

yadi stanayitnurbhavati sa eva syādupākaraṇamantrasya śabdo vikāraḥ .. 16 ..

2.6.16.51_38

saptadaśa ukthyo vairūpasāmā .. 17 ..

2.6.16.51_39

ādhāvena māhendrastotramupākaroti .. 18 ..

2.6.16.51_40

barhiṣo vikārastasminnupākṛte prastuta udgātā''dhāvena dhunute .. 19 ..

2.6.16.51_41

ekavim̐śaḥ ṣoḍaśī vairājasāmā .. 16.3.20 ..

2.6.16.51_42

nyūṅkhaṃ bhavati haviṣkṛtā(dā)śrutapratyāśruteṣu pratigare nyūṅkhati .. 21 ..

2.6.16.51_43

araṇībhyāṃ māhendrasya stotramupākaroti barhiṣo vikāraḥ .. 22 ..

2.6.16.51_44

tasminnupākṛte prastute .. (kha06) ..23..

2.6.16.51_45

udgātā dakṣiṇamūrumavakābhiravacchādya tatrāraṇī saṃnidhāyāgniṃ manthati .. 24 ..

2.6.16.51_46

(taṃ) jātamudgātā'bhihiṃkṛtya prastotre prayacchati .. 25 ..

2.6.16.51_47

prastotā'dhvaryave .. 26 ..

2.6.16.51_48

tam̐ so'greṇa dhiṣṇiyānparyāhṛtyā''havanīye'nuprahṛtya preddho agne dīdihīti virājā'bhijuhoti .. 27..

2.6.16.51_49

triṇava ukthyaḥ śākvarasāmā .. 28 ..

2.6.16.51_50

adbhiravakāvāstābhirmāhendrasya stotramupākaroti . barhiṣo vikārastasminnupākṛte prastute .. 29 ..

2.6.16.51_51

tisraḥ saharṣabhā gāvo'greṇa sado'pareṇā''gnīdhramudīcīnaṃ dakṣiṇāpathenātikramayanti .. 16.3.30..

2.6.16.51_52

trayastrim̐śa ukthyo raivatasāmā [ nam] ..31..

2.6.16.51_53

nyūṅkhametadaharbhavati .. 32 .

2.6.16.51_54

svayamṛtuyājaṃ bhavati .. 33..

2.6.16.51_55

adhvaryū yajatamityucyamāne havirdhāne praviśyādhvaryuḥ praiṣa uttarayarcā yajati uttareṇa vā praiṣeṇa .. 34 ..

2.6.16.51_56

aśvinā pibataṃ sutaṃ (madhu) dīdyagnī śucivratā. ṛtunā yajñavāhasā . ṛtunā somaṃ pibataṃ vauṣaḍiti yadyavyūḍhaḥ ( batamityavyūḍhe yajati) ..35..

2.6.16.51_57

nirdeśaḥ pūrvavata kāle aindraḥ, indrāya hā sarvāngṛhātīti vyūḍhe tvarvāñcamadya yadyaṃ nṛvāhaṇam̐ rathaṃ yuñjāthāmiha vāṃ vimocanam . pṛṅktam̐ havīm̐ṣi madhunā hi kaṃ gatamathā somaṃ pibataṃ vājinīvasū . ṛtunā somaṃ pibataṃ vauṣaḍiti tasya pracaritaṃ marutvatīyairbhavati ( batamiti vyūḍhe) .. 36 ..

2.6.16.51_58

yatprāṅmāhendrāttasminkṛte pratiprasthātā'pareṇā''gnīdhramudīcīṃ tanti vitatya tasyāṃ vatsān badhnāti .. 37..

2.6.16.51_59

dakṣiṇena mārjālīyaṃ mātṛruparundhanti .. 38 ..

2.6.16.51_60

barhiḥsthāne'dbhirdūrvāvāstābhirmāhendrasya stotramupākaroti . barhiṣo vikāraḥ .. 39 ..

2.6.16.51_61

tasminnupākṛte prastute vatsānpramucya mātṛbhiḥ sam̐sṛjyodīcīstasya dakṣiṇāpathena saṃcā[rya]mānā(ṇā) ativitsanti (saṃtiṣṭhate pṛṣṭhayaḥ ṣaḍahaḥ) .. (kha07) .. 16.3.40 ..

2.6.16.51_62

iti satyāṣāḍhahiraṇyakaśisūtre ṣoḍaśapraśne tṛtīyaḥ paṭalaḥ ..

2.6.16.51_63

16.4
atha ṣoḍaśapraśne caturthaḥ paṭalaḥ.
sam̐sthite pṛṣṭhye ṣaḍahe . ghṛtaṃ madhu vā prāśnanti .. 1..

2.6.16.51_64

anvahamukthyāstrayaśchandomāḥ..2..

2.6.16.51_65

caturvim̐śaścatuścatvārim̐śo'ṣṭācatvārim̐śaścaturvim̐śamavivākyam .. daśamamaharagniṣṭomaḥ somo rathaṃtarasāmā(nam .) ..3..

2.6.16.51_66

nātra kaścana kasmaica no (na) vyāhate .. 4..

2.6.16.51_67

ye bāhyā dṛśīkavaḥ syuste vibrūyuryadi tatra na vindeyurantaḥ sadasādvyucyam ..5..

2.6.16.51_68

yadi tatra na vindeyurgṛhapatinā vyucyam .. 6 ..

2.6.16.51_69

gṛhapatimānuṣṭubhamuktvā tadbrūyāt .. 7..

2.6.16.51_70

yasminnupahvayatyetāvapi vā tenaiva sahā''nuṣṭubham̐ saṃpādayet .. dvayostadahaḥ samidha āharanti .. 8 ..

2.6.16.51_71

nityā audumbarīśca ..9..

2.6.16.51_72

abhyādadhati nityāḥ .. 16.4.10 ..

2.6.16.51_73

uttareṇā''havanīyamaudumbarīrupasādayanti .. 11 ..

2.6.16.51_74

asūryā upasūrye yābhirvā sūryaḥ saha . tā no hinvantyadhvaramiha ratiriha rantiriha ramadhvamiha rantiriha ramatiriha ramadhvamiha vo ramatiḥ. upasṛjaṃ dharuṇamiti dvābhyāṃ gārhapatye juhoti .. 12 ..

2.6.16.51_75

ayam̐ sahasrabhānavo dṛśaḥ kavīnāṃ matirjyotirvidharmā dadhruḥ samīcīruṣasaḥ samairayadarepasaḥ samokasaḥ saretasaḥ sacetasaḥ svaramanyumantaścidākorityaticchandasarcā''havanīyamupa
tiṣṭhante .. ( kha0.8 ) .. 13 ..

2.6.16.51_76

prājāpatyāya manograhāya saṃprasarpanti .. 14 ..

2.6.16.51_77

prasṛpteṣvanayā tvā pātreṇeti pṛthivīṃ manasā dhyāyan prajāpataye manave juṣṭaṃ gṛhṇāmīti prājāpatyaṃ manograhaṃ gṛhṇāti . yathārūpamākāśāt . tārtīyasavani(nī)kādvā somātpariśāya(śrapa)yedyāvānekasmai camasagaṇāyā''ptaḥ .. 15 ..

2.6.16.51_78

tasmādvopām̐śupātreṇa gṛhṇīyāddhotṛcamasamukhyām̐ścamasānunnayati .. 16 ..
stutaśastre bhavataḥ..17..

2.6.16.51_79

tasya sarvaṃ manasā kriyate .. 18 ..
manasā stotramupākaroti .. 19 ..

2.6.16.51_80

manasā prastauti ..16.4.20..

2.6.16.51_81

manasodgāyati .. 21 ..

2.6.16.51_82

manasā pratiharati ..22..

2.6.16.51_83

manasā tisṛṇām̐ sārparājñīnām̐ ṣaṭkṛtvaḥ pratigṛhṇāti .. 23 ..

2.6.16.51_84

yadyardharcaśaḥ śam̐sati navakṛtvo yadi paccha om̐ hotariti daśahotuḥ pratigaraḥ . tatheti caturhotuḥ . omiti pañcahotuḥ . tatheti ṣaḍḍhotuḥ . arātsma hotariti saptahotuḥ .. 24 ..

2.6.16.51_85

manasā''śrutapratyāśrute yājyā saṃpraiṣo vaṣaṭkāro bhakṣamantraśca ..25..

2.6.16.51_86

hutvā haranti bhakṣante yatsamīkṣante sasamupahavadharmā bhavanti . gṛhapatiṃ paryupaviśya pṛcchanti .. (kha0 9).. 26 ..

2.6.16.51_87

yaddaśahotāraḥ satramāsata . kena te gṛhapatinā''rdhnuvan. kena prajā asṛjantetyadhvaryuḥ pṛcchati ..27..

2.6.16.51_88

prajāpatinā vai te gṛhapatinā''rdhnuvantena prajā asṛjanteti gṛhapatiḥ pratyāha .. 28 ..

2.6.16.51_89

yañcaturhotāraḥ satramāsata kena te gṛhapatinā''rdhnuvankenauṣadhīrasṛjanteti brahmā pṛcchati . somena vai te gṛhapatinā''rnu'navantenauṣadhīrasṛjanteti gṛhapatiḥ pratyāha .. 29..

2.6.16.51_90

yatpañcahotāraḥ satramāsata kena te gṛhapatinā''rdhnuvankenaibhyo lokebhyo'surānprāṇudanta . kenaiṣāṃ paśūnavṛñjateti hotā pṛcchati . agninā vai te gṛhapatinā''rdhnuvantenaibhyo lokebhyo'surānprāṇudanta tenaiṣāṃ paśūnavṛñjateti gṛhapatiḥ pratyāha ..16.4.30..

2.6.16.51_91

yatṣaḍḍhotāraḥ satramāsata kena te gṛhapatinā''rdhnuvankenartūnakalpayanteti hotṛkāḥ pṛcchanti . dhātrā vai te gṛhapatinā''rdhnuvantenartūnakalpayanteti gṛhapatiḥ pratyāha .. 31..

2.6.16.51_92

yatsaptahotāraḥ satramāsata kena te gṛhapatinā''rdhnuvankena suvarāyankenemām̐llokānsamatanvannityudgātā pṛcchati . aryamṇā te gṛhapatinā''rdhnuvantena suvarāyantenemām̐llokānsamatanvanniti gṛhapatiḥ pratyāha .. 32 ..

2.6.16.51_93

prajāpatiṃ parivadanti . 33 ..
akuśalo'yaṃ prajāpatiryo dam̐śamaśakānsam̐sṛjedyaḥ stenāniti .. 34..

2.6.16.51_94

api vā prajāpatiparivādānāṃ mantrānadhīyate - yadaraṣyāni prajāpatiḥ puraśca sasṛje girīn . kartāsgniśca tadbhadraṃ yadbhadraṃ tanma ā suva .. yadūṣā tamasā yuktvā dine te'kṣṇiṣṭhamātapat . ambhaścātyatigharmaśca tathā tatte prajāpatiḥ ( teḥ ) .. yatste nānyadvṛkāndam̐śānmaśakānyadadyāśa(ya)vaḥ . tadu te vṛjinaṃ teṣāṃ tadviṣaṃ tena te'mṛtam ..prajāpatiṃ daśamamaharbhajadhvaṃ matiṃ kavīnāmṛṣabhaṃ janānām . suṣukṣitim̐ sudraviṇaṃ dadhāno vipāpmā loke nidadhāti devayumityetaiḥ parivadeyuḥ .. 35..

2.6.16.51_95

atha varaṃ vṛṇa(ṇu)te .. 36..

2.6.16.51_96

ado no'stviti yatkāmā bhavanti ..(kha0 10)..37 ..

2.6.16.51_97

iti satyāṣāḍhahiraṇyakeśisūtre ṣoḍaśapraśne caturthaḥ paṭalaḥ . .
16.5
api vā yadevaitadbhūrbhuvaḥ suvaḥ suprajāḥ prajayā bhūyāsam̐ suvīro vīraiḥ suvarcā varcasā supoṣaḥ poṣairiti tena caiṣām̐ sarve kāmā avaruddhā bhavanti ..1..

2.6.16.51_98

(caturhotṝnvyākhyāya dvārau saṃvṛtya ) yathādhiṣṇiyaṃ patnīrvyāsādya dvārau saṃvṛtyāthaibhyo vācamupākaroti .. 2 ..

2.6.16.51_99

iha dhṛtiriha vidhṛtiriha rantiriha ramatirityaudumbarīṃ pariṣvajanta udarairivopaspṛśantaḥ samanvārabhyodumbarīmāsate yuvaṃ tamindrā parvatā puroyudhā yo naḥ pṛtanyādapatantamidvantaṃ(ddhataṃ ) vajreṇa taṃ tamiddhantam . dūre ca tāṃ yacchatsadgahanaṃ yadi nakṣadasmākam̐ śatrūnpari śūra viśvato darmādarṣiṣṭha viśvata iti samanvārabdhā sarvānuttarasya havirdhānasya dakṣiṇaiḥ pāṇibhiḥ kaṭām̐stejanībhirvā tiṣṭhamānā atiyanti .. prāñca īṣadgatvā vāgaitu vāgvāgaitu vāgupaitu vāksamaitūpamaitu vāgbhūrbhuvaḥ suvariti pañca vacām̐si vyāharanti .. 3 ..

2.6.16.51_100

adhivṛkṣasūrye subrahmaṇyayā vācaṃ visṛjante ..4..

2.6.16.51_101

audumbarīḥ samidha abhyādadhāti .. 5..

2.6.16.51_102

śvobhūta udayanīyaḥ sa vyākhyātarūpaḥ ..6..

2.6.16.51_103

prāyaṇīya udayanīyo nātrāhīnasaṃtayo vidyante .. 7 ..

2.6.16.51_104

pūrvasminnahanyuttarasmā ahne yajñāyajñīyaṃ prati vasatīvarīrgṛhṇāti..8..

2.6.16.51_105

etā ahīnasaṃtatayo bhavanti ..9..

2.6.16.51_106

uto tānyeva dīkṣitavasanāni paridhāya pracareyuḥ ..16.5.10..

2.6.16.51_107

vapanakāle saśikhāni satrabhūte vāpayante .. 11 ..

2.6.16.51_108

udavasānīyeṣvanyānṛtvijo vṛtvā tānvā jyotiṣṭomenāgniṣṭomena pṛṣṭhaśamanīyena sahasradakṣiṇena sarvavedasadakṣiṇena vā nānā yajeran .. 12 ..

2.6.16.51_109

saṃtiṣṭhate dvādaśāhaḥ .. (kha11) .. 13 ..

2.6.16.51_110

gavāmayanena prajāpatiṃ bhūmānaṃ gacchantyeṣu lokeṣu pratitiṣṭhanti .. 14 ..

2.6.16.51_111

tasya dvādaśāhena satrabhūtena kalpo vyākhyātaḥ .. 15..

2.6.16.51_112

caturahe purastātpaurṇamāsyai dīkṣeran .. 16 ..

2.6.16.51_113

māghyāścaitryā vā .. 17 ..

2.6.16.51_114

prāyaṇīyo'tirātraścaturvim̐śa ukthya ārambhaṇīyastrivṛdvā te śaye dve ahanī bhavataḥ . jyotiragniṣṭomo rathaṃtarasāmā gaurukthyo bṛhatsāmā āyurukthyo rathaṃtarasāmā gaurukthyo bṛhatsāmā''yurukthyo rathaṃtarasāmā jyotiragniṣṭomo bṛhatsāmeti .. 18..

2.6.16.51_115

abhiplavaḥ ṣaḍahaḥ .. 19 ..

2.6.16.51_116

evaṃ vihitāścatvāro'bhiplavāḥ .. 16.5.20 ..

2.6.16.51_117

pṛṣṭhyaḥ ṣaḍahaḥ samāsaḥ .. 21..

2.6.16.51_118

sadvitīyaḥ satṛtīyaḥ sacaturthaḥ sapañcamaḥ saṃbhāryaḥ ṣaṣṭhaḥ .. 22 ..

2.6.16.51_119

trayo'bhiplavāḥ .. 23 ..

2.6.16.51_120

pṛṣṭhyaḥ ṣaḍahaḥ .. 24 ..

2.6.16.51_121

abhijittrayaḥ svarasāmāna ukthyā agniṣṭomā vā .. 25 ..

2.6.16.51_122

pare dve śaye ahanī .. 26 ..

2.6.16.51_123

iti ṣaṇmāsāḥ .. 27 ..

2.6.16.51_124

madhye viṣūvānekavim̐śo'gniṣṭomo mahādivākīrtyaḥ .. 28 ..

2.6.16.51_125

ādityavrataṃ vā (sāmānam ) .. 29 ..

2.6.16.51_126

sāmodita āditye prātaranuvākamupākaroti .. 16.5.30 ..

2.6.16.51_127

divākīrtyametadaharbhavati .. 31..

2.6.16.51_128

āvṛtta uttaraḥ pakṣastrayaḥ svarasāmānaḥ.. 32 ..
viśvajit .. 33 ..

2.6.16.51_129

catvāri śayāni . trayastrim̐śārambhaṇaḥ ṣaṣṭhyaḥ ṣaḍahaḥ .. 34 ..

2.6.16.51_130

catvāra'bhiplavāḥ pratyañcaḥ sa māsaḥ .. 35 ..

2.6.16.51_131

sadvitīyaḥ satṛtīyaḥ sacaturthaḥ sapañcamaḥ .. 36..

2.6.16.51_132

saṃbhārya uttamo dvāvabhiplavau .. 37..

2.6.16.51_133

gauścā''yuśca dve ahanī .. 38 ..

2.6.16.51_134

dvādaśāhasya dvādaśāhāni .. 39 ..

2.6.16.51_135

mahāvratamudayanīyaścātirātra iti .. (kha012) .. 16.5.40 ..

2.6.16.51_136

iti satyāṣāḍhahiraṇyakeśisūtre ṣoḍaśapraśne pañcamaḥ paṭalaḥ .
16.6
atha ṣoḍaśapraśne ṣaṣṭhaḥ paṭalaḥ ..
dvādaśamāsāḥ śāṭyāyanakam .. 1 ..

2.6.16.51_137

ubhayataḥ saṃbhārya uttaraḥ pakṣastāṇḍakam ..2..

2.6.16.51_138

upariṣṭādviśvajitaḥ . pṛṣṭhyaḥ ṣaḍahastrayo'bhiplavā iti dyū( dvyū )no māsa uttame saṃbhārye catvāro'bhiplavā gauścā''yuśca dve ahanī dvādaśāhasya daśāhāni mahāvratodayanībhyāṃ dyū( dvyū )no māsaḥ pūryate . atha ha bhāllavike pūrvasminpakṣe purastātprathamātpṛṣṭhyādabhijidagniṣṭomaḥ . uttarasminpakṣa upariṣṭāduttamātpṛṣṭhyādviśvajitaḥ pṛṣṭhyaḥ ṣaḍaha āyurukthyaḥ sa ekasthāne gaurbhavati . samānamitaracchāṭyāyanakena . athaikeṣāṃ vijñāyate saṃvatsare sakṛtpṛṣṭhānyupayanti . dvādaśāhīne daśarātre . tatra pṛṣṭhyānām̐ sthāne'bhiplavāḥ ṣaḍahā ūrdhvaṃ dvādaśāhīyāt . daśarātrānmahāvratamupayanti .. (kha013)..3..

2.6.16.51_139

śvobhūte pratāyate pañcavim̐śo'gniṣṭomo mahāvratasāmā ..4..

2.6.16.51_140

yatprāṅmāhendrāt .. 5..

2.6.16.51_141

tasminkṛte pratiprasthātā mahāvrataśilpāni vyāyātayati .. 6..

2.6.16.51_142

daśa vīṇādaṇḍasyātimathitāni bhavanti .. 7 .

2.6.16.51_143

ekaikasminnatimathite daśa daśa tantūnpravayati .. 8..

2.6.16.51_144

sa vāṇaḥ śatatanturbhavati .. 9..

2.6.16.51_145

adhyadhihotṛṣadanaṃ pleṅkham̐ hotre prabadhnanti ..16.6.10..

2.6.16.51_146

audumbarīmāsandīmudgātra upanidadhāti .. 11 ..

2.6.16.51_147

kūrcaphalake adhvaryave .. 12 ..

2.6.16.51_148

hotrakā upagātāraśca kūrceṣvāsate .. 13 ..

2.6.16.51_149

nikalpante sarvaśilpāni .. 14 ..

2.6.16.51_150

tam̐ saṃnayati vāksatyaṃ mano bhadraṃ tanno bhadramā no bhadramiti triparvayotkaṭaśalākayā veṇuparvaṇā vetasaśākhayā vā vādayitvā bāṇena śatatantunā māhendrasya stotramupākaroti .. 15..

First 200 of 865 passages. Read on

Linked texts (4)