Pramāṇa · Search · About · API

Pamcasaga 8

Cūrṇi of Yaśodeva 8

Language
Prakrit

8.1

kāūṇa coriyāo vaccai naraesu do tinni cattāri, savā goṭhṭhī ga yā, egau sāvago bhaṇati na harāmi na luṃchitto, tehiṃ vi bhaṇiyaṃ-na esa harati, mukko, iyare sāsiyā | aghiya sāvageṇa gohiṃ na pavisiyavvaṃ, jai kihavi paoyaṇe pavisati to ohāragaṃ hiṃsādi na deti, na ya tesiṃ āogaṭṭhāṇesu ṭhāti | iyāṇiṃ jayaṇā daṃsijjai-“uciyakkalaṃ mottūṇaṃ davāikamaggayaṃ ca ukkarisaṃ | nivviḍiyamavijāṇaṃto parassa saṃtaṃ na geṇhejjā |
” uciyakkalā-paṃcagasayabuḍḍimāisarūvā, taṃ mottūṇa sesaṃ parassa saṃtaṃ na geṇhejjā, davva-gaṇimagharimāi, āīsaddāu eesiṃ ceva sagayabhedā aṇege labbhaṃti, tesiṃ davāṇaṃ kameṇa-davvakkhayalakkhaṇeṇa āgao-saṃpanno jo ukkarisoagghabuḍḍisarūvo taṃ ca mottūṇaṃ, kiṃ bhaṇiyaṃ hoi ? bhannai-jai kahiṃci pūgaphalāīṇaṃ davāṇaṃ khayāo duguṇāilābho hoi, taṃ aduṭṭhajjhavasāo giṇhai, na puṇa evaṃ ciṃtei-sundaraṃ saṃjāyaṃ jaṃ pūgaphalāīṇaṃ khayāo saṃvṛttotti | tahā nivviḍiyamavi parassa saṃtaṃ jāṇaṃto na geṇhejjā | ettha esa bhāvattho-savvattha gaṇimagharimāīṇaṃ kayavikkayāisu kalaṃtarāisu ya desakālādi avekkhavāe jo ucio siṭṭhajaṇaaṇiṃdio lābho so ceva gaheyavvo, na puṇa dasegādasigāditti | saṃpayaṃ assa aiyārā bhannaṃti-
” uciyakkalā-paṃcagamayacullimāisarūvā, taṃ mottūṇa sesaṃ parassa saṃtaṃ na geṇhejjā, davvaṃ-gaṇimagharimāi, āīsaddāu eesiṃ ceva sagayabhedā aṇege labbhaṃti, tesiṃ davāṇaṃ kameṇa-davvakkhayalakkhaṇeṇa āgao-saṃpanno jo ukkarisoagghavuḍḍhisarūvo taṃ ca mottūṇaṃ, kiṃ bhaṇiyaṃ hoi ? bhannai-jai kahiṃci pūgaphalāīṇaṃ davāṇaṃ khayāo duguṇāilābho hoi, taṃ aduṭṭhajjhavasāo giṇhai, na puṇa evaṃ ciṃtei-sundaraṃ saṃjāyaṃ jaṃ pūgaphalāīṇaṃ khayāo saṃvṛttotti | tahā nivviḍiyamavi parassa saṃtaṃ jāṇaṃto na geṇhejjā | ettha esa bhāvattho-savvattha gaṇimagharimāīṇaṃ kayavikkayāisu kalaṃtarāisu ya desakālādi avekkhāie jo ucio siṭṭhajaṇaaṇiṃdio lābho so ceva gaheyavvo, na puṇa dasegādasigāditti | saṃpayaṃ assa aiyārā bhannaṃti-
je daṃtasohaṇaṃpi hu geṇhaṃti adinnayaṃ na ya muṇiṃdā | tesiṃ namāmi payao nirābhisaṃgāṇa guttāṇaṃ |
” kīrisaṃ baṃbhaceraṃti sarūve pucchie bhannai-aṭṭhārasahā baṃbhaṃ | na kareti 1 na kāraveti 2 nāṇumannai 3 maṇeṇaṃ, evaṃ vāyāe tinni 3, kāeṇavi tinni 3, savve nava 9, veuvviyakāmamuhāu eehiṃ navahiṃ payārehiṃ viraī, evaṃ orāliyamuhāovi navahiṃ savve aṭṭhārasa 18, evaṃ aṭṭhārasahā baṃbhaṃ jaiṇo, kīrisaṃ ? navaguttīpaṃcabhāvaṇāsahiyaṃti, navahiṃ guttīhiṃ paṃcahiṃ bhāvaṇāhiṃ sahiyaṃti, tattha navaguttīo-“ vasahiṃ kahanisijjeṃdiyakuḍuṃtarapuvvakīliepaṇīe | aimāyāhāravibhūsaṇā ya nava baṃbhaguttīo |
” bhāvaṇā paṃca-“ āhāragutte avivūsiyappā, itthiva na nijjāi na saṃthavejjā | buddhe muṇī khuddakahaṃ na kujjā, dhammaṇupehī saṃcae baṃbhaceraṃ |
” khuddāḥ striyaḥ | puṇo'vi kīrisaṃ ? chāmacauvīsarahiyaṃ dasahā vā aṭṭhahā vā tti [ granthāntarādavaseyaṃ ] | kāmijjaṃti-abhilasijjaṃti je te kāmā tesiṃ cauvvīsā evaṃ, duviho tāva kāmo saṃpattakāmo asaṃpattakāmo ya, tattha saṃpatto cauddasaviho, taṃjahā-“ diṭṭhīe saṃpāo 1 diṭṭhīsevā ya 2 saṃbhāso 3 |
hasiya 4 lalio 5 vaggūhiya 6 daṃta 7 naha 8 nivāyacuṃbaṇaṃ ceva 9 | āliṃgaṇa 10 māyāṇaṃ 11 kara 12 sevana 13 ṇaṃgakīḍā 14 ya |
9 maraṇaṃ 10 ca hoi dasamotti ” tattha asaṃpatto kāmo atthaṃti-adidvaṃvi vilayāipayatthe savaṇāo tadabhippāyamitta 1, tattheva aho rūvāiguṇā evaṃvihaabhiniveseṇa ciṃtaṇaṃ ciṃtā 2, tahā saṅkā-saṃgamābhilāso 3, saṃbharaṇaṃ-saṃkappiyassa tīe rūvassa ālihaṇādaṇā viṇodo 4, vikkhayā-sogaireṇāo āhārāisuṃvi niravekkhayā 5, lajjānāso-gurumāīṇasamakkhaṃpi tagguṇakittaṇaṃ 6, pamāo-tadatthameva savvāraṃbhesu a pavattaṇaṃ 7, ummāo-naḍuṃcittayāe ālajālabhāsaṇaṃ 8, tabbhāvo-thaṃbhādaṇaṃ pi takkhuddhīe āliṃgaṇāiceṭṭhā 9, maraṇaṃ ca-sogaireṇāo pāṇaccāo 10 | annatthavi bhaṇiyaṃ-“ paḍhame

8.2

” iccāi, bhaṇiyaṃ taiyamaṇuvayaṃ | saṃpayaṃ cautthaṃ bhannaitattha sāmanneṇa baṃbhabayasarūvaṃ tāva daṃsijjai-“ aṭṭhārasahā baṃbhaṃ navaguttīpaṃcabhāvaṇāsahiyaṃ | chāmacauvīsarahiyaṃ dasahā vā aṭṭhahā vāvi |
” tattha diṭṭhīsaṃpāo-itthīṇaṃ pajjaṇaṇāvayavāvaloyaṇaṃ 1, diṭṭhīsevā-puṇa bhāvasāraṃ thīdiṭṭhīe diṭṭhīmīlaṃṇaṃ 2, saṃbhāso-saṃbhāsaṇaṃ uciyakāle kāmakahāhiṃ saṃlāvo 3, hasiyaṃ-caṃkamaṇiyagasaṃpasiddhaṃ 4, laliyaṃ-pāsagāikīḍā 5, uvagūhiyaṃ-āliṃgiyaṃ 6, daṃtanivāo-daṃtecheḍyavihī 7, nahanivāo-nahavidāraṇavihī 8, cuṃbaṇaṃ-muhasaṃjogo 9, āliṃgaṇaṃ-gāyasaṃmīlaṃṇa 10, āyāṇaṃ-kuyāigahaṇaṃ 11, karaṃti karaṇaṃ-nāgaragāipāraṃbhajaṃtaṃ 12, sevanaṃti-āsevaṇaṃ mehuṇa kiriyā 13, aṇaṃgakiriyā-muhamāimu mehuṇasevaṇaṃ 14 | esa paḍhamadukkaṇagāhājugassa attho | asaṃpattakāmo dasappagāro evaṃ“ tattha asaṃpatto attho 1 ciṃtā 2 taha saṅka 3 saṃbharaṇameva 4 | vikkhaya 5 lajjaṇāso 6 pamāya 7 ummāya 8 tavbhāvo |

8.4

aṇāloiyaṃ coriyaṃtaṃ khāyaṃtaṃ nivārei, mā anivaraṇe ajhinnāidosā bhavejā | iyāṇiṃ bhāvetti nāṇāisaṃghaṇaṭṭhā na vannabalarūvavisayaṭṭhā | nāṇāīṇaṃ tuṭṭaṃtāṇaṃ saṃghaṇanimittaṃ bhuṃjijjai, na vannaṭṭhā vanno-gorattaṃ mama houtti, eyanimittaṃ na bhuṃjejā, evaṃ balarūvanimittamavi, uvaciyamaṃsasoṇio balavaṃ rūvavaṃ ca bhavissāmitti, eyamaṭṭhaṃpi na bhuṃjejā, tahā visayaṭṭhā-mehuṇāsevaṇanimittaṃ na bhottavvaṃti, evaṃ sāmanneṇa adattasarūvaṃ bhaṇiyaṃ | saṃpayaṃ eyassa viraī bhannai-

8.13

thūlaadattādāṇetti iha adattādāṇaṃ duvihaṃ hoi-thūlaṃ suhumaṃ ca, tattha parathūlavatthuvisayaṃ corakāraṇaṃ thūlaṃ, tavvivarīyaṃ suhumaṃ, tattha vuttī-“ thūlagamadattādāṇaṃ nāma jeṇa corasaddo hoi, taṃ parihariyavvaṃ, corabuddhīe appaṃ jaṇavādasāmannaṃ pacannakhāi, khette vā khale vā paṃthe vā na giṇhiyavvaṃ, jaṃ puṇa lelugāi aṇaṇunnavettā geṇhai, taṃ suhumaṃti |” tattha thūlādattadāṇe viraī-nivittī taiyamaṇuvvayaṃ hoitti, evaṃ vayasarūvaṃ | taṃ puṇa adattādāṇaṃ duvihaṃ-dubheyaṃ, ‘mo’iṃti pādapūraṇe, tusaddo puṇasaddatthe, niddiṭṭhaṃ-kahiyaṃ āgame, duppagārattameva bhannai-sacittācittesutti, saceyaṇavatthuvisayaṃ aceyaṇavatthuvisayaṃ ca, eyaṃ ceva āharaṇehi bhannailavaṇahirannāivatthugayaṃtti lavaṇaṃ-loṇaṃ, hirannaṃ-suvannaṃ, evamāivatthugayaṃ-evamādipayatthavisayaṃ, tattha lavaṇasaddeṇa sacittādattādāṇodāharaṇaṃ bhaṇiyaṃ, hirannasaddeṇācittādattādāṇodāharaṇaṃ bhaṇiyaṃ, ādisaddeṇa āsavatthāī gheppaṃti | missādattādāṇaṃ tu eesu ceva nivaḍai, teṇa bhinnaṃ na bhaṇiyaṃ |
eeṇa bheyaddāraṃ vakkhāṇiyaṃ | adattahārissa ime dosā-“ dukkhaṃjiyaṃ ca davvaṃ bahūhiṃ paripīḍiyaṃ uvāehiṃ | harai parassa akaruṇo, kaha nāma na dāruṇo coro |

8.14

vajjai iha teṇāhaḍatakkarajogaṃ viruddharajjaṃ ca | kūḍatulakūḍamāṇaṃ tappaḍirūvaṃ ca vavahāraṃ |
vajjai-pariharai, tenāhaḍaṃti tenā-corā tehiṃ āhaḍaṃ-āṇīyaṃ kiṃci kaṃkumāi tenāhaḍaṃ takkarajogaṃti takkarā-corā tesiṃ jogo-haraṇakiriyāe peraṇaṃ haraha tujjhaṃti appunnā takkarajogo | tahā viruddharajjaṃti viruddho-sadesarāiṇo sattū tassa rajjaṃkaḍagaṃ deso vā viruddhaṃ rajjaṃ taṃ vajjei, na tattha vaccai | casaddo samuccae | tahā kūḍatulakūḍamāṇaṃti kūḍā-pasiddhasabhāvavikkhavāe ūṇā ahiyā vā tulā kūḍatulā, kūḍamāṇaṃ ca hīṇamahiyaṃ vā kuḍavāi, taṃ vajjei | tahā tappaḍirūvavavahāraṃti teṇa-vikiṇido tinni cattāri, savvā goṭhṭhī ga yā, egago sāvago bhaṇati na harāmi na luṃcichato, tehiṃ vi bhaṇiyaṃ-na ema haraṃti, mukko, iyare sāsiyā | aviya sāvageṇa gohiṃ na pavisiyavvaṃ, jai kihaṃvi paoyaṇe pavisati to ohāragaṃ hiṃsādi na deti, na ya tesiṃ āogaṭṭhāṇesu ṭhāti | iyāṇiṃ jayaṇā daṃsijjai-“uciyakkalaṃ mottūṇaṃ davāikamaggayaṃ ca ukkarisaṃ | nivviḍiyamavijāṇaṃto parassa saṃtaṃ na geṇhejjā |
vajjai-pariharai, tenāhaḍaṃti tenā-corā tehiṃ āhaḍaṃ-āṇīyaṃ kiṃci kaṃkumāi tenāhaḍaṃ takkarajogaṃti takkarā-corā tesiṃ jogo-haraṇakiriyāe peraṇaṃ haraha tujjhaṃti appunnā takkarajogo | tahā viruddharajjaṃti viruddho-sadesarāiṇo sattū tassa rajjaṃkaḍagaṃ deso vā viruddhaṃ rajjaṃ taṃ vajjei, na tattha vaccai | casaddo samuccae | tahā kūḍatulakūḍamāṇaṃti kūḍā-pasiddhasabhāvavikkhāe ūṇā ahiyā vā tulā kūḍatulā, kūḍamāṇaṃ ca hīṇamahiṃyaṃ vā kuḍavāi, taṃ vajjei | tahā tappaḍirūvavavahāraṃti teṇa-vikkiṇivayarakkhaṇaujjuyassa aiyāro | ahavā tenāhaḍagahaṇāī paṃcavi ee payaḍaṃ adattādāṇasarūvā eva, kevalaṃ sahasākāraaṇābhogehiṃ aikamavaikkamaaiyārehiṃ vā kīramāṇā aiyārā bhavaṃti, saṃbhavaṃti ya ete rāyarāyovagāiṇaṃpi tenāhaḍagahaṇatakkarapaogā, donni vi tāva payaḍā ceva tesiṃ saṃbhavaṃti, viruddharajjaikkamo puṇa jayā sāmaṃtādāo sanāmimaṇovittiṃ uvajīvaṃti sāmiviruddhassa ya sahāittaṃ kareṃti tayā tesiṃ aiyāro bhavati | kūḍatulakūḍamāṇavavahāratappaḍirūvavavahārā puṇa jayā bhaṃḍāgāradavāṇaṃ viṇimayaṃ kāraveṃti, tayā rāiṇovi aiyārā bhavaṃtitti |
bhaṃgo aiyārabhāvaṇāe darisio ceva, bhāvaṇā puṇa imā-“ iṇamavi ciṃteyavvaṃ adattadāṇāu niccavirayāṇaṃ | samatiṇamaṇimuttāṇaṃ namo sayā savvasāhūṇaṃ |

Linked texts (1)