Pramāṇa · Search · About · API

Suyagada p397

Sūtrakṛtāṅgaṭīkā p397

Language
Sanskrit

p397

sūtrakṛtāṅga sūtram 2/4/-/701 micchāsaṃṭhite niścaṃ pasaḍhaviuvāyacittadaṃḍe, taṃ0-pāṇātivāe jāva micchādasaṇasalle, evaṃ khalu bhagavayā akkhāe asaṃjae avirae appaḍihayapaccakkhāyapāvakamme sakirie asaṃvuḍe egaṃtadaṃḍe egaṃtabāle egaṃtasutte yāvibhavai, se bāle aviyāramaṇavayaṇakāyavakke suviṇamavina passai pāve ya se kamme kajjai|
jahā se vahaetassa vāgāhāvaissajāvatassa vā rāyapurisassa patteyaṃpatteyaṃ cittasamādāe diyā vā rāo vā suttevā jāgaramāṇe vā amittabhūe micchāsaṃṭhite nicaṃ pasaḍhaviuvāyacittadaṃḍe bhavai, evameva bāle savvesiṃ pāṇāṇaṃ jāva savvesiṃ sattāṇaṃ patteyaṃ patteyaṃ cittasamādāe diyā vā rāo vā sutte vā jāgaramāṇe vā amittabhūte micchāsaṃṭhite niccaṃ pasaḍhaviuvāyacittadaṃḍe bhavai |
vṛ. 'asaṃtaeṇamityādi, avidyamānena-asatāmanasā'pravṛttenāśobhanenatathā vācā kāyena capāpenāsatā tathā sattvānaghnataḥ tathā'manaskasyāvicāramanovākkāyavākyasya svapnamapyapaśyataḥ svapnāntikaṃca karma nopacayaṃ yātītyevamavyaktavijñānasya pāpaṃ karmana badhyate, evaṃbhūtavijñānena pāpaṃ karma na kriyata itiyāvat | 'kasya hetoḥ kena hetunā kena kāraṇena tatpāpaṃ karma badhyate?, nātra kaścidavyaktavijñānatvātpāpakarmabandhaheturiti bhāvaḥ | tadevaṃ codaka eva svābhiprāyeṇa pāpakarmabandhahetumāha-'annayareṇa mityādi, karmāśravadvārabhūtairmanovākkāyakarmabhiḥkarmabadhyataiti darśayati-anyatareṇa kliṣṭena prāṇātipātādipravṛttyā manasāvācākāyenacatapratyayikaṃkarmabadhyata iti, idameva spaṣṭataramāha-natassattvānsamanaskasyasavicāramanovākkāyavākyasya svapnamapipaśyataḥ praspaṣṭavijñānasyaitadguṇajātīyasya pāpa karmabadhyate,napunarekendriyavikalendriyādeḥ pāpakarmasaṃbhava iti, teṣāṃ ghātakasya manovākkāyavyāpārasyābhāvāt, athaidvayāpāramantareṇāpi karmabandha iṣyate, evaṃca sati muktānāmapi karmabandhaḥ syāt, na caitadiṣyate, tasmānnaivamasvapnāntikamavijñopacitaṃ ca karma badhyata iti, tatra yadevaṃbhūtaireva manovākkāyavyāpāraiḥ karmabanadho'bhyupagamyate
tadevaṃ vyavasthite sati ye te evamuktavantaḥ-tadyathā-avidyamānairevāśubhairyogaiḥ pāpaṃ karma kriyate, mithyātaevamuktavanta itisthitam||tadevaṃcodakenācāryapakṣaṃdūṣayitvā svapakṣe vyavasthāpite satyācārya āha-tatrācāryaḥ svamatamanūdha tatsopapattikaṃ sādhayitumāha-'taṃ samma'mityādi, yadetanmayoktaṃprāgyathā'spaṣṭāvyaktayogānāmapikarmabadhyate tatsamyak-śobhanaṃ yuktisaṃgatamiti, evamuktepara āha-'kasya hetoḥ' kena kāraṇena tatsamyagiticedāha-'tattha khalu' ityādi, tatreti vākyopanyāsārthaṃ khaluśabdo vākyālaṅkāre bhagavatā vīravarddhamānasvāminā ṣaḍ jīvanikāyāḥ karmabandhahetutvenopanyastāḥ, tadyathā-pṛthivīkāyikā ityādi yāvatrasakāyikā iti|
___ kathamete ṣaḍjīvanikāyāḥ karmabandhasya kāraṇamityāha-'icceehi'mityādi, ityeteṣu pṛthivyādiṣu ṣaḍajīvanikāyeṣu pratihataṃ vindhitaṃ pratyākhyātaṃ-niyamitaṃ pāpaṃ karma yena sa tathā, punarnagsamāsenāpratihatapratyākhyātapāpakarmā ya ātmā-jantustathā tadbhāvatvādeva nityaṃ-sarvakālaṃ prakarṣeṇa śaṭhaḥpraśaṭhastathā vyatipāte-prāṇavyaparopaṇe cittaṃ yasya sa vyatipātacittaḥ svaparadaṇḍahetutvāddaṇḍaḥ praśaṭhaścāsau vyatipātacittadaṇḍaścetikarmadhāraya iti, etadevapratyekaṃ darśayitumāha'taṃjahe tyādi, tadyathāprāṇātipāte vidheyepraśaṭhavyatipātacittadaṇḍaḥ, evaṃmṛṣāvādādattādānamaithunaparigraheṣvapi vācyaṃ, yāvanmithyādarśanaśalyamiti | teṣāmihaikendriyavikalendriyādīnāma nivṛtta

ww

Linked texts (1)