Suyagada p428
Sūtrakṛtāṅgaṭīkā p428
- Language
- Sanskrit
p428
upaśāntasyānena tu mānavyudāsaṃ, tathā jitāni svaviṣayapravṛttiniṣedhenendriyāṇi yena sa jitendriyo vaśyendriyo'nena tu lobhanirāsamācaṣṭe, māyāyāstu lobhanirāsādeva nirāsodraṣṭavyaḥ, tanmūlatvāttasyāḥ, bhāṣāyā doṣāḥ asatyāsatyāmṛṣākarkaśāsabhyaśabdoccāraṇādayastadvivarjakasya tatpariharttustathā bhāṣāyā ye guṇā-hitamitadeśakālāsaṃdigdhabhāṣaṇādayastanniṣevakasya sato bruvato'pi nāsti doṣaḥ, chadmasthasya hi bāhulyena maunavratameva śreyaḥ, samutpannakevalasya tu bhāṣaṇamapi guṇāyeti | mū. (743) mahavvaepaṃca aṇuvvaeya, taheva paṃcāsava saṃvareya | viratiṃ ihassāmaṇiyaṃmi panne, lavāpasakkī samaṇe - ttibemi |
vṛ. kiṃbhūtaṃ dharmamasau kathayatītyāha 'mahavvae paṃce' tyādi, mahānti ca tāni vratāniprāṇātipātaviramaṇādīni tānica sādhūnāṃ prajñāpitavān, pañcāpi tadapekṣayā'ṇūni -laghūni vratāni aṇuvratāni pañcaiva tāni śrāvakānuddiśya prajñāpitavān, pañcāśravān prāṇāpipātādirūpān karmaṇaḥ praveśadvārabhūtān tatsaṃvaraṃ ca saptadaśaprakāraṃ saṃyamaṃ pratipāditavān, saṃvaravato hi viratirbhavatītyato viratiṃ ca pratipāditavān caśabdāttatphalabhūtau nirjarāmokṣau ca |
'iha' asminpravacane loke vā śramaṇabhāvaḥ śrāmaṇyaṃ saṃpūrṇasaṃyamastasmin vā vidheye mūlaguṇānū - mahāvratāṇuvratarūpān tathottaraguṇān-saṃvaraviratyādirūpān 'pūrṇe' kṛtsne saṃyame vighātavye 'prājña' iti vā kvacitpāṭhaḥ, prajñāvānetatpratipāditavāniti | kiṃbhūto'sau ? - lavaṃ karma tasmād 'avasakkai’tti avasarpaṇaśīlo'vasapa śrāmyatīti śramaṇaḥ- tapaścaraṇayukta ityedahaṃ bravīmi | svayameva ca bhagavānpañcamahāvratopapanna indriyanoindriyagupto virataścāsau lavāvasappa san svato'nyeṣāmapi tathābhūtamupadeśaṃ dattavānityetad bravīmīti | yadivā''rdrakakumāravacanamākarṇyāsau gośālaka stavpratipakṣabhūtaṃ arthaṃ vaktukāma idamāha- ityetadvakṣyamāṇaṃ yadahaṃ bravīmi tacchṛṇu ! tvamiti yathāpratijñātamevāha gośālakaḥ
mū. (744) sīodagaṃ sevau bīyakārya, āhāyakammaṃ taha itthayāo | etacārissiha amha dhamme tavassiṇo nābhisameti pāvaṃ |
vṛ. bhavatedamudgrāhitaṃ parārthaṃ pravṛttasyāśokādiprātihāryaparigrahastathā śiṣyādiparikaro dharmadeśanā ca na doṣāyeti yathā tathā'smākamapi siddhānte yadetadvakṣyamāṇaṃ tanna doṣāyeti | śītaṃ ca tadudakaṃ ca śītodakam - aprāsukodakaṃ tatsevanaṃ paribhogaṃ karotu, tathā jīvakāyopabhogamādhākarmāśrayaṇaṃ strīprasaṅgaṃ ca vidadhātu, anena ca svaparopakāraḥ kṛto bhavatītyasmadīye dharme pravṛttasya 'ekāntacāriṇaḥ’ārāmodyānādiṣvekākivihārodyatasya tapasvino 'nābhisameti' na saṃbandhamupayāti 'pāpam' aśubhakarmeti, idamuktaṃ bhavati etāni śītodakādīni yadyapīṣatkarmabandhāya tathāpi dharmādhāraṃ śarīraṃ pratipālayata ekāntacāriṇastapasvino bandhāya na bhavantīti |
mū. (745) sītodagaṃ vā taha bīyakārya, āhāyakammaṃ taha itthiyāo | eyāiṃ jāṇaṃ paḍisevamāṇā, agāriṇo assamaṇā bhavaṃti ||
vṛ. etatpariharttukāma āha-'sītodaga' mityādi, 'etāni' prāgupanyastāni aprāsukodakaparabhogādīni pratisevanto'gāriṇo- gṛhasthāste bhavanti aśramaṇāśca-apravrajitāścevaṃ jānīhi yataḥahiṃsā satmasteyaṃ, brahmacaryamalubdhatā ityettacchramaṇalakṣaṇaṃ, taścaiṣāṃ śītodakabījā''dhākamīparibhogavatāṃ nāstītyataste nāmākārābhyāṃ śramaṇā na paramārthānuṣṭhānata iti |
Linked texts (1)
- Sūyagaḍa — Sudharman, Ardhamāgadhī Prakrit