Pramāṇa · Search · About · API

Viyahapannatti v6.p287

Bhagavatīvṛtti v6.p287

Language
Sanskrit

v6.p287

bhagavatīaṅgasūtraṃ (2) 20/-/1/780 aṃtomuhuttaṃ ukkoseṇaṃ tettīsaṃ sāgarovamāi chassamugdhāyā kevalivajā uvvaṭṭaṇā savvattha gacchaṃti jāva savvaṭṭhasiddhati, sesaṃjahā bediyāṇaṃ |
eesiṇaṃ bhaṃte ! beiṃdiyāṇaṃ paṃcidiyāṇaṃ kayare 2 jāva visesāhiyā vā?, goyamā ! savvatthovā paṃciṃdiyā cauridiyā visesāhiyā teiṃdiyā visesāhiyā beiṃdiyā visesāhiyā|
sevaṃ bhaṃte! sevaṃ bhaṃte! jāva viharati ||
vṛ. tatra prathamoddeśako vyākhyāyate, tasya cedamādisūtram-'rāyagihe'ityādi, "siya'tti syāt kadācinna sarvadā “egayao'tti ekataḥ-ekībhūya saṃyujyetyarthaḥ ‘sāhāraṇasarīraṃ baṃdhaṃti' sādhāraṇaśarīram anekajīvasāmānyaṃ baghnati prathamatayā taprāyogyapudgalagrahaṇataḥ 'ṭhiī jahā pannavaṇāe'tti tatra trīndriyāṇāmutkṛṣṭā ekonapañcāśadrātridivāni caturindriyāṇāṃ tu ṣaṇmāsāḥ |
jaghanyā tūbhayeṣāmapyantarmuhūrta, ‘cattāri nāṇa'tti pañcendriyāṇāṃ catvāri matyādijñānāni bhavanti kevalaṃ tvanindriyāṇāmeveti|
_ 'atthegaiyāṇaṃ'ti sajñināmityarthaḥ ‘atthegaiyā pāṇāivāe uvakkhāijaṃti' asaṃyatāḥ 'atthegaiyā no pāṇāivāe uvakkhāijjati'tti saṃyatāḥ 'jesiṃpiṇaṃ jīvāṇa'mityādi yeṣāmapi sambandhinā'tipātādināte pañcendriyā jīvā evamākhyāyante yathā prāṇātipātādimanta eta iti teṣāmapi jīvanāmāmastyamartho yadutaikeṣāṃ sacināmityarthaḥ no vijñātaṃ nānātvamuktarūpamiti|| viṃśatitamaśate prathamaḥ||
śataka-20 uddeśakaḥ-1 samāptaḥ
-śatakaṃ-20 uddeśakaḥ-2:vṛ.prathamoddeśake dvīndriyādayaḥ prarūpitāstecākāśādyādhārā bhavantyato dvitīye ākāśādi prarūpyate ityevaṃsambaddhasyāsyedamādisūtram
mū. (781) kaiviheṇaṃbhaṃte! āgāse pa0?, goyamā! duvihe āgāsepa0, taṃ0-loyāgāse ya aloyāgāse ya, loyāgāseṇaṃbhaṃte ! kiṃ jīvā jīvadesā?, evaṃ jahā bitiyasae atthiuddese taha ceva ihavi bhāṇiyavvaṃ, navaraṃ abhilāvo jāva dhammitthakāe ṇaṃ bhaṃte ! kemahālae pa0?, goyamā ! loe loyamette loyappamāṇe loyaphuḍe loyaṃ ceva ogāhittāṇaṃ ciṭṭhati, evaṃ jāva poggalasthikāe|
aheloeṇaṃbhaṃte! dhammatthikāyassa kevatiyaṃogāḍhe?, goyamā! sātiregaṃaddhaṃ ogāḍhe, evaṃ eeṇaṃ abhilāveṇaṃ jahā bitiyasae jāvaīsipabbhārāṇaṃ bhaṃte!|
puḍhavī loyāgāsassa kiṃ saṃkhejjaibhāgaṃ0 ogāḍhā ? pucchā, goyamā ! no saṃkhejaibhāgaṃ ogāḍhā asaṃkhejjaibhāgaṃ ogāḍhā no saṃkhene bhāge ogāḍhā no asaṃkhejje bhāge no savvaloyaṃ ogāḍhā sesaṃ taṃ ceva||
vṛ. 'kativihe' ityādi, navaraṃ 'abhilāvo'tti ayamarthaḥ-dvitīyaśatasyāstikāyoddeśakastāvadiha nirviśeṣo'dhyeyo yāvat ‘dhammatthikāeṇaṃbhaṃte!' ityādirālāpakasūtraṃcanavaraṃkevalaṃ 'loyaṃceva phusittāṇaṃciṭhṭhaittietasyasthāne 'loyaṃ cevaogāhittāṇaṃciṭṭhaī' ityayamabhilāpo dṛśya iti | athānantaroktānāṃ dharmāstikāyādīnāmekārthikānyāha

Linked texts (1)