Biha Kappa v1.p379.2
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p379.2
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p379.2
309
rātrīcārī muni ke mārgagata aneka apāya doṣa ho sakate haiṃ, isalie rātrīgamana kā niṣedha hai | rātrī meṃ viharaṇa kā niṣedha hai, parantu avi-gāṃva ādi meṃ ghūmane kā niṣedha kyoṃ ? 3040. iharā vi tā na kappara, addhāṇaṃ kiṃ tu rāhavisayammi |
atthāvattī saṃsada, kappar̤a karane diyā nūṇaṃ || muni ko anyathā viharaṇa karanā bhī nahīṃ kalpatā to phira rātrīviṣayaka bāta hī kyā? sūtra rātrīviṣayaka niṣedha karatā hai| arthāpatti ke ādhāra para kahā jā sakatā hai ki kārya upasthita hone para dina meṃ viharaṇa kiyā jā sakatā hai| 3041. āṇaṃ piya duvihaṃ, paṃtho mammo ya hoi nāyavvo |
paṃthamma natthi kiṃcī, maggo saggāmo guru āṇā || adhvā ke do prakāra haiṃ-paṃtha aura mārga | paṃtha vaha hai jisase viharaṇa karane para koī bhī gāṃva, nagara, pallī ādi nahīṃ āte aura mārga vaha hai jisameṃ gāṃva ādi prāpta hote haiṃ| donoṃ prakāra ke adhvā se rātrī gamana karane para caturguru aura ājñābhaṃga ādi doṣa hote haiṃ|
3042.taṃ puṇa gammijja divā, rattiṃ vā paṃtha gamaṇa magge vā |
rattiṃ āesadugaṃ, dosu vi gurugā ya āṇādī || adhvā arthāt patha yā mārga meṃ rāta yā dina meṃ jāyā jātā hai | rātrīgamana meṃ do paraṃparāeṃ haiṃ| inake anusāra patha yā mārga se rātrī yā vikāla meṃ viharaṇa karane para caturguru kā prāyaścitta tathā ājñābhaṃga ādi doṣa hote haiṃ| 3043.micchatte uḍḍāho, virāhaṇā hoi saṃjamā ''yāe |
rīyāi saṃjamammī, chakkāya acakkhuvisayammi || rātrī meṃ vihāra karane para mithyātva, uḍḍāha tathā saṃyama aura ātmā kī virādhanā hotī hai| saṃyamavirādhanā meṃ īryāsamiti kā aśodhana, rātrī meṃ acakṣuviṣaya - na dīkhane ke kāraṇa ṣaṭkāya virādhanā hotī hai (yaha dvāra gāthā hai artha vistāra āge)|
3044. kiṃ maṇṇe nisi gamaṇaṃ, jatīṇa sohiṃti vā kahaṃ iriyaṃ | jahaveseṇa va teṇā, aḍaṃti mahaṇāha uḍḍāho || saṃyamī muniyoṃ kā rātrīgamana kyoṃ ? rātrī meṃ īryāsamiti kā śodhana kaise hotā hai? ye yativeśa meṃ cora ghūma rahe haiṃ| isalie unako pakar̤a lene yā rājakula ādi meṃ le jāne para pravacana kā uḍḍāha hotā hai|
3045.saṃjamavirāhaṇāe, mahavvayā tattha paḍhama chakkāyā | biie ateṇa teṇaṃ, taie adinaṃ tu kaṃdāī ||
bīta jāne para cora, pāradārika ādi jisameṃ sakriya hote haiṃ vaha hai rātrī | saṃdhyā meṃ ve virata rahate haiṃ ataḥ vaha hai vikāla | saṃdhyā aura rātrī ke madhya kā jo kāla hai, vaha hai vikāla |
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit