Pramāṇa · Search · About · API

Biha Kappa v19.p76

Bṛhatkalpavṛtti v19.p76

Language
Sanskrit

v19.p76

'mithuneṣu' strī-puruṣayugmeṣu maithunakrīḍayā ramamāṇeṣu saviśeṣatarā doṣā bhavanti, ye ca caṅkramaṇādayo doṣāḥ pūrvamuktāsate'pyatra tathaiva draṣṭavyāḥ | yata ete doṣā ato dakatīre'mūni sūtroktānipadāni na kuryāt ||
[bhā. 2399] ciṭṭhaṇa nisīyaṇe yā, tuyaṭṭa niddā ya payala sajjhāe | jhāṇā''hāra viyāre, kāussagge ya māsalahū ||
vṛ-sthāne 1 niṣadane 2 tvagvarttane 3 nidrāyāṃ 4 pracalāyāṃ 5 svādhyāye 6 dhyāne 7 āhāre 8 vicāre 9 kāyotsarge 10 ceti daśasu padeṣu dakatīre vidhīyamāneṣu pratyekaṃ māsalaghu, asāmācārīniṣpannamiti bhāvaḥ || atha nidrā-pracalayoḥ svarūpamāha
73
[bhā. 2400] suhapaḍiboho niddā, duhapaḍiboho u niddaniddā ya | payalā hoi ṭhiyassā, payalāpayalā ya caṃkamao ||
vṛ-sukhena-nakhacchoṭikāmātreṇāpi pratibodho yasmin sa sukhapratibodhaḥ, evaṃvidhaḥ svāpaviśeṣo nidretyucyate | yatra tu duḥkhena mahatā prayatnena pratibodhaḥ sa nidrānidrā | tathā sthito nāma-upaviṣṭa ūrdhvasthito vā tasya yā svāpāvasthā sā pracalā | yā tu 'caṅkramataḥ' gatipariṇatasya nidrā sā pracalāpracalā | atra ca nidrā - pracalayoradhikāre yannidrānidrā - pracalāpracalayorvyākhyānaṃ tadanayorapyatraivāntarbhāvo draṣṭavya iti jñāpanārtham || atha vistarataḥ prāyaścittaṃ varṇayitukāma āha[bhā. 2401 ] saṃpāme asaṃpāime va diṭṭe taheva ahiḍe | panagaṃ lahu guru lahugā, guruga ahālaṃda porusī ahiyā ||
vṛ-dakatīre 'sampātime' sampātime vā' ubhayasminnapi vakṣyamāṇalakṣaṇe dṛṣṭo'dṛṣṭo vā tiṣṭhati | kiyantaṃ punaḥ kālam ? ityāha-yathālandaṃ pauruṣīmadhikaṃ vā pauruṣīm | tatra yathālandaṃ tridhājaghanyaṃ madhyamamutkṛṣṭaṃ ca | tatra striyā ārdraḥ karo yāvatā kālena śuṣyati tad jaghanyam, utkṛṣṭaṃ pūrvakoṭipramāṇam, tayorapāntāle sarvamapi madhyamam | atra jaghanyena yathālandenādhikāraḥ | evaṃ yathālandādibhedāt trividhaṃ kālaṃ dakatīre tiṣṭhataḥ pañcakaṃ laghuko guruko māsaḥ laghukā gurukāścatvāro māsā prāyaścittam | etadupariṣṭād vyaktīkariṣyate ||
atha sampātimā -' sampātimapade vyākhyāti
[bhā. 2402] jalajā u asaṃpātī, saṃpātima sesagā u paṃciṃdī | ahavā muttu vihaṃge, hoṃti asaṃpātimā sesā ||
vṛ-ye 'jalajāḥ' matsya-maṇḍūkādayaste'sampātimāḥ, tairyuktaṃ dakatīramapyasampātimam | śeṣāḥ 'pañcendriyāḥ' sthalacarāḥ khecarā vā ye sthānāntarādāgatya sampatanti te sampātimāstairyad yuktaṃ tat sampātimam | athavā 'vihaṅgāḥ' pakṣiṇaste yatrāgatya sampatanti tat sampātimam | tān muktvā 'śeṣāḥ ' sthalacarā jalacarā vā sarve'pyasampātimāḥ, tadyuktaṃ dakatīramasampātimam ||
atha pūrvoktaṃ prāyaścittaṃ vyaktīkurvannāha

asaṃpāi ahālaṃde, addiṭṭhe paṃca diṭṭi māso u |
porisi adiṭṭhi dine, lahu guru ahi guruo lahuā u ||
vṛ- asampātime dakatīre jaghanyaṃ yathā tandamadhṣṭastiṣṭhati pañca rātrindivāni, dṛṣṭastiṣṭhati māsalaghu,

Linked texts (1)