Pramāṇa · Search · About · API

Vavahara v21.p289

Vyavahāravṛtti v21.p289

Language
Sanskrit

v21.p289

vyavahāra - chaṃdasūtram - 1-1 / 31 puṃstvanirdeśaḥ prākṛtatvāttatra dvitīyatṛtīyacarameṣu bhaṅgeṣu aśivādigataḥ san anyat gṛhasthaliṅgaṃ yadi vā yasya deśasya madhyena yatra vā deśe gantavyaṃ tatra ye'tiprasiddhābhikṣukādayastalliṅgaṃ karoti samprati pariharatīti yaduktaṃ tadvyākhyānayati

pariharai uggamādī vihāraṭhāṇāya tesi liṃgīṇaṃ | apavvesā gamito āvariyattetaroimaṃtu ||
vṛ- pariharati udgamādīn doṣān | tathā teṣāṃ liṅgināṃ yāni vihārasthānāni tāni ca pariharati | tatra apūrveṣu sthāneṣu gataḥ san yadi yalliṅgaṃ gṛhītaṃ tadāgameṣu kuśalo bhavati tadā mā kenāpi liṅgaviḍambaka iti jñātvā pragrahya iti ācāryatvamācāryakaṃ tadgraṃthavyākhyātṛtvaṃ karoti, athetarasteṣāmāgameṣva kuśala stataḥ sa idaṃ karoti, tadevāha

monena jaṃ ca gahiyaṃ, tu kukkuḍaṃ ubhayao vi aviruddhaṃ | paccayahe upaṇāmī, jina paḍimāu maṇe kuṇati ||
vṛ- maunena vāksaṃyamalakṣaṇena kriyāṃ karoti, maunavratitvamalambate ityarthaḥ | yacca viśiṣṭasampradāyādgṛhītuṃ kukuṭaṃvidyādinā daṃbha prayogalakṣaṇaṃ ubhavato'pi ubhayeṣāmapi sādhucaryāya steṣāṃ ca liṅgināmaviruddhaṃ tatkaroti | tathā samudānāsaṃbhave teṣāmāśrayeṣu gatasya satasteṣāṃ pratyayahetoḥ pratyayotpādanārthaṃ buddhapratimānāṃ stūpānāṃ vā pramāṇe karaṇīyatayopasthite jinapratimā manasi karoti | kimuktaṃ bhavati ? jinapratimā manasi kṛtya teṣāṃ praṇāmaṃ karoti ||

bhāveti piṃḍavātittanena ghettuṃ ca davvai apatte |
kaṃdādi puggalāṇa ya ākāragaṃ eyapaḍiseho | |
vṛ tathā ātmānaṃ janebhyaḥ piṇḍapātitvena bhāvayati, tato bhikṣā paribhramaṇena jīvati athāvamaudaryadoṣataḥ paripūrṇo na bhavati, tato dānaśālāyāṃ bhikṣukādibhiḥ saha paṅktyā samupaviśati | tataḥ paripāṭyā pariveṣaṇe jāte sati apatte iti atra prākṛtatvāt yakāralopaḥ | ayaṃpātre tadgṛhītvā anyatra vivikte pradeśe samuddiśati | athānyatra gatvā samuddeśakaraṇe teṣāṃ kācit śaṅkā saṃbhāvyate | tato bhikṣukādibhiḥ eva saha paṅktyopaviṣṭaḥ san samuddiśati | tatra yadi sacittaṃ kandādipudgalaṃ vā māṃsāparaparyāyaṃ pariveṣakaḥ pariveṣayati | tadā mamedamakārakaṃ vaidyena pratiṣiddhamiti vadatā teṣāṃ kandādīnāṃ pudgalasya ca pratiṣedhaḥ kartavyaḥ | atraiva pudgala viṣayepavādamīha

bitiyapayaṃ tu gilāṇo nikkhiva caṃkamaṇādi kuṇamāṇo | loyaṃ vā kuṇamāṇo kitikammaṃ vā sarīrādī || vṛ-dvitīyapadamapavādapadaṃyadibhāṇḍamātropakaraṇānāṃ nikṣepamupalakṣaṇametat | ādānaṃ pratyupekṣaṇādikaṃ ca kurvan tathā caṅkramaṇādidiśabdādutthānādiparigrahaḥ kurvan yadi vā locaṃ kurvan athavā kṛtikarmaśarīrādeḥ kurvan yadi glāno bhavati tadopajīvyaṃ pudgalamiti | prastutamanusandhānamāha

aha puna rusejā hī to ghetu vigiṃcae jahā vihinā |
evaṃ tu tahiṃ jayaṇa kujjāhī kāraṇāgāḍho ||
.vṛ- atha punaḥ prāguktaprakāreṇa kandādipudgalānāṃ pratiṣedhe kriyamāṇe ruṣyeyuriti saṃbhāvyate, tarhigṛhṇīyāt gṛhītvā ca yathāvidhinā yathokte na vidhinā viriṃcyāt tat dṛṣṭivaṃcanenāpasārya

Linked texts (1)