Pramāṇa · Search · About · API

Vavahara v21.p341

Vyavahāravṛtti v21.p341

Language
Sanskrit

v21.p341

vyavahāra - chedasūtram - 1-2 / 45 vṛ- goyāvarīenaīe taḍe paiṭhāṇaṃ nayaraṃ | tattha sāla (ta) vāhaṇo rāyā | tattha sālavāhaṇo rāyā tassa kharagao amacco | annayā so sālavāhaṇo rāyā daṃḍanāyage ānavei | mahuraṃ ghetūṇa sigdhamāgaccha, soya sahasā apucchiūṇa daṃḍehiṃ saha niggato | tato ciṃtā jāyā kā mahurā ghetavyā | dakkhiṇamahurā uttaramahurā vā | tassa āṇātikkhā puṇo pucchiuṃna tīrati | tato daṃḍā duhā kāūṇa dosuvi pesiyā gahiyā to dovi mahurā otato vaddhāvagopesio | tena gaṃtūṇarāyā baddhāvito deva dovi mahurāto gahiyāto | annī āgato deva! paṭṭadevīe puttī jātī, anno āgato deva! amugatthapadese vipulo nihīpāyaḍo jāo | tato uvaruvari kallāṇaniveyaṇe je harisa vasa visappamāṇahayahiyato paravaso jāto | tao harisaṃ dhariumavāyaṃ to sayaṇijjaṃ kuṭṭai khaṃbhe āhaṇai, kuḍḍe viddavai bahūṇi ya asamaṃjasāṇi palavati | tato kharageṇāma gheṇaṃ tamuvāegā paḍibohiū kāmeṇa khaṃbhā kuḍḍā bahuviddaviyā ranā pucchiyaṃ kena viddaviyaṃ so bhaṇai tumbhehiṃ | tato mama saṃmuhamalīyamevaṃ bhaṇatitti ruṭṭeṇa rannā kharago pāegā tāḍito, | tato saṃkeiya purisehiṃ uppāḍito, annattha saṃgovioya | tatokamhi paovaṇe samāvaḍie raṇā pucchi okatthame amacco ciṭṭhati | saṃketiya purisehiṃ kahiyaṃ deva tumhaṃ avinaya kāritti so mārito | rāyā visūriḍaṃ pavatto, duṭhu kayaṃ mae | tayāṇiṃ na kiṃpi veiyaṃti, tato sabhāvattho jāto | tāhe saṃkeiya purisehiṃ viṇavito deva gavesāmiṃ jaivi kayāiṃ caṃḍālehiṃ rakkhito hojjā | tato gavesiūṇa ānīto rāyā saṃtuṭṭho amaceṇa sapbhāvo kahito | tudveṇaviulā bhogā dinā | sāmpratamakṣarārtho vivriyate - sātavāhanena rājñā mathurāgrahaṇāya daṇḍasya dalasyājñaptiḥ kṛtā te daṇḍāḥ sahasā kāṃ mathurāṃ gṛhṇīma ityapṛṣṭrā nirgatāḥ | tasya ca rājña ājñā tīkṣṇā | tatobhūyaḥ praṣṭuṃna śaknuvanti | tataste daṇḍā dvividhā gatāḥ dvidhā vibhajya eke dakṣiṇa mathurāyāmapare uttaramathurāyāṃ gatā ityarthaḥ | dve api ca mathure pātayitvā te samāgatāḥ |

suyajammamahurapāḍaṇa nihilaṃbha niveyaṇā jugavaditto |
sayaṇijja khaṃbhakuḍḍe kuṭṭeiimāī palavaṃto ||
vṛ- sutasya janma madhurayoḥ pātanaṃ nidherlābhasya ca yugapannivedanāyāṃ sa harṣavaśāt diptodiptacitto'bhavat | dīptacittatayā imāni vakṣyamāṇāni pralapanśayanīyaṃstambhakuḍyāni kuṭṭayati tatrayāni pralapati tānyāha

saccaṃ bhaṇagoyāvari puvvasamuddeṇa sāhiyā saṃtī | sālāhaṇa kula sarisaṃ jatite kūle kulaṃ asthi ||
vṛ- he godāvari pūrvasamudreṇa sādhikṛtā kṛtamaryādā satī satyaṃ bhaṇa- brūhiyadi tava kūle sātavāhanasadṛśaṃ kulamasti ||

uttaratī himavaṃtī, dāhiṇatī sālavāhaṇo rāyā |
samabhārabharakkaṃtā tena na palatthae puḍhavī ||
vṛ- uttarata uttarasyāṃ diśi himavān girirdakṣiṇataḥ sātavāhano rājā tena samabhārabhārākrāntā satī pṛthivī na paryasyati | anyathā yadyahaṃ dakṣiṇato na syāṃ tato himavadgiribhārākrāntā niyamataḥ paryasyet || eyāṇiya annāṇi ya palavito so abhāṇiyavvāiṃ |

kusale amacceṇaṃ, kharageṇaṃ so uvāeṇaṃ ||
vṛ- etānyavantaroditāni anyāni ca so'bhaṇitavyāni bahūni pralapitavān | tataḥ kuśalena

Linked texts (1)